Kluczowa rola diety w budowaniu i wspomaganiu odporności dzieci

Dlaczego dieta jest taka ważna w budowaniu i we wspomaganiu odporności – na co warto zwrócić uwagę?

Na odporność, czyli odpowiedź organizmu na czynniki szkodliwe, składa się działanie wielu komórek. Dieta jest stałym źródłem dostarczającym składniki umożliwiające ich prawidłowe działanie.

Wiele komórek podlega wymianie na nowe, np. komórki błony śluzowej czy skóry, które stanowią pierwszą linię obrony, ulegają odnowie co kilka tygodni. Również komórki odpornościowe obecne we krwi, wśród nich te, które produkują przeciwciała, wymagają do pełnienia swych funkcji dostarczenia różnorodnych składników odżywczych i witamin. Komórki te są stale produkowane w szpiku kostnym i w węzłach chłonnych.

Chociaż oprócz diety i innych modyfikowalnych czynników, takich jak aktywność fizyczna, przebywanie na świeżym powietrzu czy czynniki emocjonalne, na odporność mają również wpływ czynniki genetyczne, to jednak wiele z nich może się nie ujawnić w sprzyjających warunkach.

Co istotne, niedobory pokarmowe mogą imitować niektóre schorzenia dotyczące praktycznie wszystkich układów: pokarmowego, oddechowego, krwionośnego, nerwowego, kostnego i oczywiście odpornościowego.

1. Jakie składniki są ważne w diecie?

Podobnie jak w funkcjonowaniu organizmu ważny jest każdy narząd, który spełnia określoną funkcję, tak również w diecie niedobór jednego składnika wpływa na działanie całej komórki. Stąd dieta powinna być zbilansowana, różnorodna, dostarczająca zarówno podstawowych składników budulcowych, jak białko, węglowodany i tłuszcze, jak i witamin oraz minerałów.

Równie istotny jest stan flory bakteryjnej przewodu pokarmowego, która uczestniczy w trawieniu i decyduje o przyswajalności dostarczonych pokarmów. Nie do przecenienia jest rola probiotyków (korzystnych bakterii) i prebiotyków (cukrów złożonych stanowiących ich pożywkę).

rebiotyki zapobiegają przywieraniu drobnoustrojów chorobotwórczych do śluzówki jelita, poprawiają wydzielanie śluzu przez komórki ścian jelita i zmniejszają dostęp szkodliwych bakterii do składników odżywczych. Dzięki wspólnemu działaniu prebiotyków z probiotykami zmniejsza się liczebność chorobotwórczych drobnoustrojów.

2. Jak konstruować dietę dziecka?

Dieta dziecka powinna dostarczać odpowiednią ilość składników odżywczych, energii i płynów. Nadmiar lub niedobór każdego z poszczególnych elementów jest dla dziecka niekorzystny. Produkty powinny mieć dużą wartość odżywczą, być naturalne, świeże i mało przetworzone. Zapotrzebowanie zmienia się wraz z wiekiem. W tym artykule skupię się na wieku poniemowlęcym.

Całodzienna dieta powinna uwzględniać mleko i jego przetwory, jaja, chude mięso, produkty zbożowe pełnoziarniste, tłuszcze – masło, oleje, najlepiej tłoczone na zimno (źródło niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych omega-3 i innych), świeże warzywa i owoce (źródło witamin i minerałów) oraz produkty zawierające probiotyki – kefir, jogurt, maślankę.

Prawidłowa dieta jest urozmaicona, umiarkowana, z uregulowanymi porami spożywania posiłków – 5 posiłków, w tym 3 główne, drugie śniadanie i podwieczorek.

Główne błędy dietetyczne to zbyt duża ilość słodyczy – te nie znajdują się w piramidzie żywieniowej i zastępują inne, istotne dla odporności dziecka składniki. Ponadto dzieci jedzą zbyt mało warzyw, stąd niedobór witaminy A i C. Duża liczba dzieci ma zbyt niski poziom wapnia, co jest częstą przyczyną słabych zębów. Warto wiedzieć, że szklanka mleka zapewnia ¼ zapotrzebowania na wapń.

3. Co zrobić, jeśli dziecko nie chce jeść wszystkich niezbędnych składników?

Co robić, gdy zawodzą wszelkie próby nakłonienia niejadka do spożywania produktów ze zbilansowanej diety? Należy kontynuować próby, tzn. podawać różnorodne składniki w nowych połączeniach i formach w przyjaznej atmosferze. Nawyki na całe życie kształtują się właśnie teraz. Jednocześnie, aby zapobiec niedoborom i zaburzeniom odporności, można uzupełnić braki gotowym preparatem o odpowiednim składzie.

Komentarze