Wirus RSV - objawy, przyczyny, leczenie

Wirus RSV to patogen, z nazwy niekoniecznie znany rodzicom. Jest on jednak jedną z głównych przyczyn infekcji dróg oddechowych u dzieci. Wirus atakuje dzieci - szacuje się, że nawet 95 proc. maluchów ulega zakażeniu w kilku pierwszych latach swojego życia. Wirus jest tak powszechny, że ok. 90 proc. dorosłych ma za sobą zakażenie. RSV - co to jest za wirus? Wirus RSV u dorosłych - objawy? Wirus RSV - jak leczyć?

Wirus RSV zwykle atakuje niemowlęta i małe dzieciWirus RSV zwykle atakuje niemowlęta i małe dzieci
Źródło zdjęć: © Zdjęcie dziecka / Shutterstock
Ewa Rosiecka

Co to jest wirus RSV?

RSV wirus - co to jest? Wirus RSV (ang. Respiratory Syncytial Virus, syncytialny wirus oddechowy) to patogen z rodzaju pneumowirusów, atakujący drogi oddechowe człowieka. Posiada materiał genetyczny w postaci RNA.

Jego nazwa wynika ze specyficznego mechanizmu namnażania się. Replikujący się wirus w komórkach oddechowych powoduje zlewanie się sąsiadujących ze sobą, zainfekowanych komórek nabłonkowych w większe struktury.

Występuje powszechnie i stanowi jedną z przyczyn chorób układu oddechowego, dlatego, jeśli zastanawiamy się, jaki wirus teraz panuje wśród dzieci, z dużym prawdopodobieństwem jest to właśnie wirus RSV.

#dziejesienazywo: Najczęstsze choroby dzieci

RSV - powikłania? Zwykle infekcje te przebiegają łagodnie, jednak u określonych grup populacji, w tym u niemowląt w wieku 2-6 miesięcy mogą wystąpić powikłania zdrowotne, a niektórych przypadkach zachodzi konieczność hospitalizacji - RSV wirus odpowiada za 50 proc. hospitalizacji z powodu zapalenia oskrzeli i 25 proc. hospitalizacji związanych z zapaleniem płuc.

Wirus RSV jest jedną z głównych przyczyn zgonów wśród dzieci przed 5. rokiem życia.

Jak dochodzi do zakażenia wirusem RSV?

Do zakażeń dochodzi głównie przez bezpośredni kontakt z zakażoną wydzieliną, która może pojawić się na rękach lub np. blacie stołu, klamce, poręczy schodów czy zabawkach.

Wirus może na nich przetrwać przez wiele godzin. Pojawia się w wydzielinie z nosa i spojówek oczu. Możliwe jest również zakażenie wirusem RSV drogą kropelkową.

Choroba rozwija się przez około 4-6 dni. Po tym okresie pojawiają się pierwsze objawy RSV. Chory zakaża przez trzy, a nawet cztery tygodnie.

Sezonowość zakażeń wirusem RSV

Infekcje spowodowane przez ten patogen mają charakter sezonowy - zwykle do zakażenia dochodzi w okresie jesienno-zimowym.

Wirus RSV jest powszechny wśród dzieci poniżej 5 roku życia, o czym świadczy obecność przeciwciał swoistych dla tego wirusa u 95 proc. dzieci w wieku dwóch lat.

Objawy zakażenia wirusem RSV

Objawy świadczące o zakażeniu wirusem mogą przybierać bardzo różną postać. Możliwy jest także przebieg bezobjawowy (zwykle u dorosłych i dzieci starszych).

Wirus RSV - objawy u dorosłych:

Czasem zastanawiamy się, czy to grypa czy RSV? Wirusy te mają wiele wspólnych objawów, jednak w przypadku zakażenia RSV zwykle mamy do czynienia z problemami z oddychaniem, a w przypadku grypy częściej zdarzają się bóle mięśni i ból gardła.

Jakie są główne objawy zakażenia wirusem RSV u dzieci?

Wirus RSV u dziecka - objawy? U wcześniaków, noworodków i niemowląt objawy choroby często są nieswoiste, zakażenie może przypominać przeziębienie.

Wirus RSV - objawy u niemowląt i małych dzieci:

  • trudności z karmieniem,
  • niechęć do ssania,
  • drażliwość,
  • senność;
  • katar;
  • suchy, a następnie mokry kaszel;
  • temperatura nieprzekraczająca 38°C.

Wirus RSV u niemowląt pojawia się najczęściej około 5 dni po zakażeniu, choć w niektórych przypadkach mogą pojawić się po 2 lub 8 dniach. Po 3 dniach objawy wirusa RSV u dzieci mogą się nasilić. Kaszel suchy przechodzi w mokry na skutek produkcji dużych ilości gęstej wydzieliny, która zlepia oskrzeliki.

Często pojawia się piana i zasinienia wokół ust dziecka; skrzydełka nosa dziecka mogą się poruszać. Tego rodzaju objawy RSV u niemowląt świadczą o duszności oraz dużych problemach z oddychaniem.

Zakażenie wirusem RSV - kto jest najbardziej narażony?

Najbardziej zagrożone są wcześniaki. Mają niską masę urodzeniową, najczęściej kilka innych problemów zdrowotnych, a na dodatek często bywają pozbawione cennego prezentu od matki, jakim są przeciwciała z pokarmu naturalnego.

To one wpływają na zmniejszenie ryzyka zarażenia, a gdy do niego dojdzie, „łagodzą” objawy. Nie w pełni wykształcona odporność i układ oddechowy sprawiają, że to, co u dorosłego kończy się katarem i kaszlem, u wcześniaków i niemowląt bardzo często przeradza się w zapalenie oskrzeli lub płuc.

Czynniki ryzyka zwiększające prawdopodobieństwo zakażenia wirusem RSV:

  • niska masa urodzeniowa;
  • dysplazja oskrzelowo-płucna;
  • mukowiscydoza;
  • zaburzenia odporności;
  • nadciśnienie płucne;
  • wady serca;
  • uczęszczanie dziecka do żłobka;
  • liczne rodzeństwo;
  • rodzeństwo śpiące w jednej sypialni;
  • rodzeństwo w wieku szkolnym;
  • niski standard ekonomiczno-społeczny rodziny;
  • brak karmienia piersią.

Czy istnieje szczepionka przeciwko wirusowi RSV?

Do tej pory nie opracowano skutecznej szczepionki przeciwko wirusowi RSV. Ryzyko zakażenia można zmniejszyć jedynie, bezwzględnie przestrzegając zasad higieny, a szczególnie mycia rąk.

Leczenia zakażenia wirusem RSV

Jak leczyć RSV u dzieci i dorosłych? Leczenie zakażenia wirusem RSV zwykle ma charakter objawowy i wspomagający. Najwięcej infekcji wywołanych tym wirusem ma charakter samoograniczający się, objawy zaś ustępują samoistnie po około 7-14 dniach.

Leczenie RSV u dzieci, jak i u dorosłych, polega na przyjmowaniu właściwej ilości płynów i kontrolowaniu ciepłoty ciała.

W niektórych przypadkach jednak związanych z rozwojem niewydolności oddechowej, dodatkowo może być konieczna intubacja pacjenta i mechaniczne wspomaganie oddychania. Lekarz może przepisać lek do zażywana w formie inhalacji.

Profilaktyka RSV

Należy unikać przebywania w miejscach, gdzie są duże skupiska ludzi. Szczególne znaczenie ma to w przypadku wcześniaków, noworodków i niemowląt. W miarę możliwości dobrze jest zrezygnować z posyłania dziecka do żłobka, wychodzenia z nim na zakupy do hipermarketów itp.

Choć nie ma szczepionki, istnieje profilaktyka zabezpieczająca wcześniaki i pozostałe dzieci przed zakażeniem wirusem RSV i jego powikłaniami. Jest nią tzw. immunizacja bierna, czyli podawanie preparatu (palivizumab) zawierającego przeciwciała neutralizujące wirusa.

Jest zalecana dzieciom:

  • poniżej 6. miesiąca życia, urodzonych w 35. tygodniu ciąży lub wcześniej;
  • poniżej 2. roku życia, które były leczone z powodu dysplazji oskrzelowo-płucnej w ciągu 6 miesięcy poprzedzających sezon wzrostu zachorowań wywołanych wirusem RSV;
  • poniżej 2. roku życia urodzonych z ciężką wadą serca.

Czy zakażenie wirusem RSV może występować ponownie u tych samych osób?

Przeciwciała świadczące o kontakcie z wirusem RSV występują u około 95 proc. dzieci w 2. roku życia. Przebycie zakażenia nie chroni przed ponowną infekcją, która może wystąpić w każdym wieku. Do zakażenia może dojść wcześnie - nawet poniżej 6. miesiąca życia.

Wybrane dla Ciebie