Pokaż kategorie Parenting.pl
Pokaż kategorie

Jak adoptować dziecko?

Jak adoptować dziecko? Jak przebiega adopcja? - zaczynają się zastanawiać rodzice, którzy stracili nadzieję na poczęcie własnego potomka, a bardzo pragną mieć dziecko, które będą mogli wychowywać i kochać. Adopcja musi być głęboko przemyślaną decyzją oraz być poprzedzona odpowiednim przygotowaniem do powiększenia rodziny.

Przyszli rodzice muszą też się przygotować na przyjście przez pewne formalności. Oto jak wygląda procedura adopcyjna.

Polecane wideo:

Procedura adopcyjna - jak adoptować dziecko?

Krok 1. Jeśli para podjęła decyzję o adopcji, powinna się ona umówić na rozmowę wstępną w Ośrodku Adopcyjnym. Tam przyszli rodzice zostaną poinformowani między innymi o warunkach adopcji i wymaganych dokumentach.

Adopcja dziecka – warunki, które muszą spełniać rodzice:

  • rodzice adopcyjni muszą być pełnoletni,
  • rodzice powinni zapewnić dziecku odpowiednie warunki do mieszkania i nauki, mieć stały dochód,
  • powinni być dyspozycyjni - mieć czas na wychowanie dziecka,
  • powinni być zdrowi (fizycznie i psychicznie).

Adopcja – potrzebne dokumenty:

  • życiorys,
  • akt małżeństwa,
  • zaświadczenie o stanie zdrowia,
  • zaświadczenie o sytuacji materialnej.

Krok 2. Para, która chce adoptować dziecko, spotyka się z psychologiem, który ocenia, czy są oni w stanie stworzyć odpowiednie warunki do prawidłowego rozwoju dziecka. Partnerów bada się psychologicznie poprzez rozmowę i testy. Potem następuje wizyta w domu, w który ma zamieszkać dziecko, by określić, czy warunki są odpowiednie.

Krok 3. Komisja kwalifikacyjna podejmuje decyzje, czy para może stać się rodziną adopcyjną dla opuszczonego dziecka. Następnie odbywają się szkolenia przedstawiające częste problemy wychowawcze orazmetody wychowania.

Krok 4. Jeśli para pomyślnie przeszła powyższe etapy, może zapoznać się z historią konkretnego dziecka, jego wyglądem, wiekiem, sytuacją rodzinna, zdrowiem. Jeśli spodoba się im dziecko, mogą oni je odwiedzić, by podjąć decyzję, czy dalej są zainteresowani jego adopcją. Para może dalej odwiedzać dziecko i poznawać je.

Krok 5. Ostatni etap to złożenie wniosku do sądu o adopcję dziecka. Pomocy w tej formalności udziela Ośrodek Adopcyjny. W sądzie dochodzi do dwóch rozpraw – pierwsza rozprawa kończy się pozwoleniem na zabranie dziecka do domu (tzw. okres preadopcyjny). Druga rozprawa to zakończenie procesu starania o dziecko. Para wówczas staje się pełnoprawnym opiekunem dziecka.

Czy samotna osoba może adoptować dziecko?

Osoba samotna także może starać się o adopcję dziecka, jednak ma ona znacznie mniejsze szanse na pomyślne zakończenia długotrwałego procesu adopcji niż rodziny pełne. Dorastanie przy boku obu rodziców jest najbardziej pożądaną sytuacja dla dziecka, dlatego w pierwszej kolejności są wybierane pełne rodziny.

Adopcja nie jest łatwym procesem, tak samo jak niełatwe jest wychowanie dziecka, szczególnie tego, które przez jakiś czas czuło się opuszczone i niekochane. Jednak obserwując szczęście rodzin adopcyjnych, okazuje się, że warto te wszystkie trudności przejść.

Ewa Janeczko

Redakcja parenting.pl, 12 miesięcy temu

Polecane wideo:

Komentarze

DYSKUSJE NA FORUM

Artykuły Baza ośrodków opiekuńczo-adopcyjnych
Baza ośrodków opiekuńczo-adopcyjnych

Adoptowanie dzieci

, rzeczywistość weryfikuje marzenia i oczekiwania. Rodzice adopcyjni powinni pamiętać, że zabierają pod swój dach dziecko, które ma za sobą nierzadko (...) może bowiem odkryć nowe, nieoczekiwane trudności, z którymi przyjdzie się mierzyć. Szczególnie trudne zadanie mogą mieć do wykonania adopcyjni ojcowie – dziecko

Baza ośrodków opiekuńczo-adopcyjnych

Adopcja dziecka - warunki

Adopcja dziecka - warunki

się wydaje sąd rodzinny na podstawie opinii przygotowanej przez ośrodek adopcyjny. Kandydaci na rodziców adopcyjnych muszą spełnić kilka warunków, a proces (...) kolejności skontaktować się z najbliższym ośrodkiem adopcyjnym. W rozmowie telefoniczne pracownik ośrodka umawia rodzinę na spotkanie z osobą zajmującą

Baza ośrodków opiekuńczo-adopcyjnych

Adopcja małego dziecka

Adopcja małego dziecka

Jak adoptować dziecko? Co nas czeka? Jak radzić sobie z problemami wychowawczymi, które sprawia adoptowany maluch? Te pytania zadają sobie pary, które chcą przysposobić nie swoje dziecko.

Zdrowie malucha

Co alergicy powinni wiedzieć o uczuleniu na zwierzęta?

Co alergicy powinni wiedzieć o uczuleniu na zwierzęta?

i dywanów.Dziecko ma alergię, ale chciałoby mieć psa - co robić? Dobrze jest sprawdzić, jak dziecko reaguje na psa, którego zamierza się adoptować. Pozwól (...) dziecku pobawić się z psem wcześniej, chociaż nie ma gwarancji, że alergia nie rozwinie się, jeśli początkowo nie było reakcji. Jeśli wiesz

Adopcja i rodzicielstwo zastępcze

Procedury adopcyjne

Procedury adopcyjne

Procedury adopcyjne często budzą wśród przyszłych rodziców lęk i niepewność. Małżeństwo, które chce adoptować dziecko, boi się, że będzie zmuszone udowadniać swoje możliwości do sprawowania opieki nad dzieckiem. Przechodzenie wszelkiego rodzaju „testów" weryfikujących zdolność na bycie rodzicem może frustrować - jest jednak konieczne. Adopcja, czyli w języku prawniczym przysposobienie dziecka, jest czasem jedyną szansą na posiadanie potomstwa. Parę starającą się o adoptowanie dziecka czeka drobiazgowa procedura adopcyjna. Ma ona na celu sprawdzenie, czy małżonkowie podołają zadaniu opieki na dzieckiem i bycia rodzicami adopcyjnymi. Adopcja dziecka Jeśli małżonkowie nie mogą mieć własnych dzieci, alternatywą staje się adopcja. Adoptowanie dziecka to poważna decyzja i wymaga zgody obydwu małżonków. Jeśli status materialny małżonków pozwala na utrzymanie dziecka, a oni sami nie mają poważnych problemów zdrowotnych utrudniających sprawowanie opieki nad dzieckiem, mogą śmiało zmierzyć się z formalnościami procedury prawnej dotyczącej adopcji. W Polsce adoptować można tylko dziecko opuszczone, a więc takie, którego biologiczni rodzice nie żyją lub dobrowolnie zrzekli się swoich praw rodzicielskich albo te prawa zostały im odebrane sądownie. Dziecko musi być małoletnie. Dziecko po ukończeniu 13. roku życia samo musi wyrazić zgodę na adopcję. Nie można adoptować dziecka porzuconego, dopóki nie zostanie ustalone, kim są jego biologiczni rodzice i gdzie przebywają. Nie wolno również adoptować dzieci cudzoziemek z krajów, z którymi Polska nie ma podpisanych stosownych umów. Zgodnie z prawem adopcyjnym, kandydaci na rodziców muszą mieć co najmniej pięcioletni staż małżeński, a różnica wieku między przyszłymi rodzicami, a dzieckiem nie może być większa niż 40 lat. Osoby samotne, niebędące w związku małżeńskim, też mogą adoptować dziecko. Jednak w tym przypadku przysposobienie dziecka może wiązać się z większymi trudnościami prawnymi, podobnie jest w przypadku związków nieformalnych starających się o adopcję dziecka. O przysposobienie dziecka mogą starać się małżeństwa mieszkające poza granicami Polski. W naszym kraju tylko trzy ośrodki adopcyjne mają prawo prowadzić adopcje zagraniczne. Procedura adopcji Etapy procedury adopcyjnej: Udanie się do jednego z ośrodków adopcyjnych w Polsce. Na tym etapie przyszli rodzice będą przez pracownika ośrodka pytani o motywy podjęcia decyzji zaadaptowania dziecka (niemożność posiadania własnych, biologicznych dzieci, zapewnienie sobie opieki na starość, chęć stworzenia rodziny dla dziecka porzuconego itp.). Kandydaci na rodziców przedstawiają swoje preferencje dotyczące dziecka, np. czy ma to być tylko niemowlę, czy ma to być dziecko zdrowe, bez obciążeń genetycznych itp. Rejestracja kandydatów na rodziców w ośrodku adopcyjnym. Pracownik ośrodka opowiada szczegółowo o przebiegu procesu adopcyjnego, prosi o wypełnienie ankiety z podstawowymi danymi i zakłada teczkę, w której gromadzone będą od tej pory wszystkie dokumenty potrzebne do pomyślnego zakończenia procedury przysposobienia dziecka. Proces kwalifikacyjny. Choć budzi wiele obaw wśród przyszłych rodziców, nie jest niczym strasznym. Służy poznaniu małżonków, panującej między nimi więzi i przygotowaniu ich do roli rodziców. Pracownicy ośrodka adopcyjnego nie rozmawiają z pracodawcami małżonków, sąsiadami ani rodziną. Wizyta domowa pracowników ośrodka nie jest inspekcją, lecz sprawdzeniem warunków dla rozwoju dziecka i zachowania przyszłych rodziców w ich naturalnym środowisku życia. Wizyta jest zawsze wcześniej zapowiedziana. Wydanie opinii o rodzicach przez komisję kwalifikacyjną. W skład komisji kwalifikacyjnej wchodzą pracownicy ośrodka adopcyjnego, psycholog, lekarz, prawnik, a w ośrodkach wyznaniowych - również duchowny. Na wspólnym zebraniu komisja opiniuje kandydatów na rodziców na podstawie dokumentów i kwalifikacji formalnych. Przedstawienie dziecka przyszłym rodzicom. Jeśli opinia komisji kwalifikacyjnej jest pozytywna, wtedy przyszłym rodzicom przedstawia się dziecko, najpierw za pośrednictwem dokumentacji, a dopiero potem „na żywo". Zwykle proces adopcyjny trwa dziewięć miesięcy, a więc jest zaplanowany tak, by przypominał naturalną ciążę. Rzadko kiedy proces przysposobienia dziecka wydłuża się do ponad roku. Comiesięczne spotkania rodziców z dzieckiem. Mają one na celu lepsze poznanie dziecka i zbudowanie między nim, a przyszłymi rodzicami duchowej więzi. Potwierdzenie przez rodziców chęci adoptowania przedstawionego im dziecka. Opiekun prawny dziecka prosi sąd o zgodę na zmianę miejsca pobytu dziecka, wskazując na adres preadopcyjny. Jeśli sąd wyrazi zgodę, dziecko może zamieszkać z przyszłymi rodzicami. Złożenie do sądu rodzinnego wniosku o adopcję wraz z kompletem dokumentów. W czasie oczekiwania na rozprawę adopcyjną kurator sądowy oraz pracownik placówki adopcyjnej odwiedzają przyszłych rodziców w celu zbadania, jak małżeństwo radzi sobie z opieką nad dzieckiem. Rozprawa w sądzie o przysposobienie dziecka. Sędzia pyta jeszcze raz o pewność decyzji adoptowania dziecka i prosi pracowników ośrodka o przedstawienie opinii na temat kandydatów. Po orzeczeniu zgody na adopcję potrzeba trzech tygodni, aby postanowienie się uprawomocniło. Wizyta w urzędzie stanu cywilnego w miejscu urodzenia dziecka. Rodzice otrzymują nowy odpis aktu urodzenia dziecka z ich nazwiskiem i zapisem, że to oni są jego rodzicami. Przysposobienie dziecka to proces tajny, co oznacza, że żadna z osób uczestnicząca w procesie adopcyjnym nie może ujawniać jego szczegółów, danych rodziców biologicznych itp. Jeśli adoptowane dziecko chce się czegoś dowiedzieć na temat rodziców biologicznych, po uzyskaniu pełnoletniości może złożyć odpowiedni wniosek do sądu rodzinnego. W Polsce mało popularna, ale dopuszczalna prawnie jest, tzw. adopcja ze wskazaniem, gdy to rodzice adopcyjni i biologiczni mają o sobie komplet informacji, a dziecko często jest już „adoptowane", gdy matka biologiczna jest w ciąży. Dokumenty potrzebne do adopcji Dokumenty potrzebne do ustanowienia przysposobienia sądowego dziecka należą do podstawowych i można je zebrać w ciągu kilku dni. Te, za które pobiera się zazwyczaj opłaty skarbowe, w przypadku procesu adopcji są zwolnione z opłat. Zwykle proces adopcyjny jest bezpłatny (w ośrodkach państwowych nie pobiera się opłat) lub opłaty są niewielkie, na zasadzie dobrowolnej darowizny. Wykaz dokumentów potrzebnych do adopcji: aktualny odpis zupełny aktu małżeństwa, a w przypadku drugiego małżeństwa - akt rozwodowy; ośrodki katolickie wymagają także metryki zawarcia, tzw. związku sakramentalnego oraz opinii od proboszcza lub zaprzyjaźnionego księdza; akt urodzenia - w przypadku osób samotnych ubiegających się o dziecko; zaświadczenie o zarobkach lub zaświadczenie z urzędu gminy w przypadku działalności rolnej; opinia z miejsca pracy; zaświadczenie o niekaralności; zaświadczenie lekarskie o stanie zdrowia; zaświadczenie z poradni zdrowia psychicznego i poradni odwykowej, że nie było się leczonym (byli pacjenci którejś z poradni muszą dostarczyć opinię o stanie zdrowia). Idąc do poradni odwykowej lub zdrowia psychicznego, nie należy się rejestrować, tylko poprosić o zaświadczenie o braku takiego leczenia.

Procedury adopcyjne

Adopcja ze wskazaniem

Adopcja ze wskazaniem

biologicznych dziecka musi być wyrażona po 6 tygodniach od urodzenia dziecka. Do tego czasu wszelkie umowy osób chcących adoptować dziecko z rodzicami (...) : oświadczenie o zrzeczeniu się praw do dziecka, z zaznaczeniem, kto ma je adoptować, metryki urodzenia rodziców dziecka, akt urodzenia dziecka

Procedury adopcyjne

Szukanie prawdziwych rodziców

Szukanie prawdziwych rodziców

rodziców? Adoptowane dzieci często mają wiele pytań do ludzi, którzy dali im życie, ale nie mogli lub nie chcieli ich wychowywać. Zwykle chcą wiedzieć, dlaczego trafiły do innego domu i czy mają rodzeństwo, lub czy w rodzinie były przypadki chorób. Ostatnia kwestia bywa istotna dla dorosłych już osób, które same planują założyć rodzinę. Co zrobić, gdy adoptowane dziecko chce odnaleźć biologicznych rodziców? Pamiętaj, że decyzja twojego dziecka nie oznacza, że cię nie kocha lub nie traktuje jako członka rodziny. Zwykle szukanie biologicznych rodziców jest umotywowane chęcią dowiedzenia się czegoś o sobie i swoich korzeniach. Dorastające dziecko próbuje określić swoją tożsamość, a wiedza o swojej biologicznej rodzinie może mu w tym pomóc. Możesz wesprzeć swoje dziecko poprzez poinformowanie go o wszystkich szczegółach dotyczących biologicznych rodziców, jakie znasz. Niektórym dzieciom to wystarczy do zaspokojenia ciekawości. Jednak inne wolą spotkać się z biologicznymi rodzicami twarzą w twarz. Przygotuj swoje dziecko na to, że znalezienie krewnych może być trudne, a rezultat może je rozczarować. Ludzie, którzy oddali swoje dziecko do adopcji, mogą nie chcieć nawiązać z nim kontaktu. Można spróbować szukać biologicznych rodziców przez internet. Metoda ta daje lepsze efekty, gdy również rodzic chce odnaleźć dziecko, które oddał do adopcji. Jednak nie należy zbytnio polegać na internecie. Adopcja dziecka to bardzo poważna decyzja. Jak adoptować dziecko, aby uniknąć problemów w późniejszym czasie? Nie ma jednego rozwiązania. Należy liczyć się z tym, że nawet najbardziej kochające i zżyte z adopcyjnymi rodzicami dziecko może chcieć odnaleźć biologicznych rodziców. Jest to zupełnie naturalne i w większości przypadków nieuniknione. Najważniejsze jest, aby być tego świadomym nawet przed adopcją dziecka. Wiedza, jak adoptować dziecko i poradzić sobie nowymi obowiązkami oraz znajomość metod wychowawczych nie wystarczy.   (...) Adopcja małego dziecka wiąże się z trudną kwestią uświadomienia mu, że jego opiekunowie nie są rodzicami biologicznymi. Większość dzieci

Procedury adopcyjne

Proces adopcyjny

Proces adopcyjny

Proces adopcyjny to dość skomplikowana i długotrwała procedura. Adopcja dzieci w Polsce wymaga czasu i cierpliwości do zmagań z biurokracją - jednak jest wiele szczęśliwych rodzin, którym się to udało. Proces adopcyjny powinien brać pod uwagę wszystkie predyspozycje przyszłych rodziców do opieki nad dzieckiem. W procesie adopcyjnym należy je zbadać i zweryfikować. Wszystkie te działania, mimo że spowalniają proces adopcyjny, mają na celu zawsze dobro dziecka. Adopcja dziecka - warunki jakie trzeba spełnić Aby przystąpić do procesu adopcyjnego, należy spełniać kilka wstępnych warunków dla rodziców adopcyjnych: należy mieć pełną zdolność do czynności prawnych, wymagana jest odpowiednia różnica wieku między rodzicami a dzieckiem, często wymaga się zaświadczeń o bezpłodności - ale nie w każdym ośrodku adopcyjnym, każda rodzina adopcyjna musi być gotowa przejść wywiad środowiskowy, rozmowy i testy z psychologiem oraz szkolenia, zgodnie z procedurą adopcyjną. Proces adopcyjny krok po kroku Krok 1. Rodzina, która chce adoptować dziecko, musi najpierw zgłosić się do ośrodka adopcyjno-opiekuńczego. Można to zrobić przez Internet lub telefon. Po uzyskaniu podstawowych informacji, umawia się na rozmowę wstępną i rozpoczyna proces adopcyjny. Krok 2. Wstępna rozmowa kwalifikacyjna to rozmowa z rodziną przeprowadzana w ośrodku adopcyjnym. Krok 3. Dokumenty, które należy złożyć do ośrodka adopcyjnego: odpis zupełny aktu małżeństwa, zaświadczenie o niekaralności obojga potencjalnych rodziców, zaświadczenia o stanie zdrowia obojga potencjalnych rodziców - od lekarza ogólnego oraz od psychiatry, zaświadczenia o zarobkach i zatrudnieniu, życiorys, rekomendacje od znajomych (muszą być pisane odręcznie). Krok 4. Kolejną niezbędną rozmową jest rozmowa z pedagogiem. Ocenia on możliwości potencjalnych rodziców: czy będą w stanie zapewnić dziecku odpowiednie warunki rozwoju. Krok 5. Ważną fazą procesu adopcyjnego są badania psychologiczne: rozmowa z psychologiem oraz testy. Są one przeprowadzane dla każdego małżonka oddzielnie. Określają cechy i predyspozycje obojga do bycia rodzicem. Krok 6. Proces adopcyjny wymaga także, aby pracownik ośrodka adopcyjnego złożył wizytę w domu kandydatów na rodzinę dla adoptowanego dziecka. Umożliwia to poznanie rodziny, a także ocenę warunków, jakie mogą zaoferować dziecku. Krok 7. Czas na ważny test: rodzice muszą uzyskać akceptację Komisji Adopcyjnej ośrodka adopcyjnego. Krok 8. Po uzyskaniu pozytywnej opinii od Komisji, należy przejść kilka grupowych szkoleń. Mają one na celu: pokazanie rodzinom, jakie problemy mogą wiązać się z adoptowaniem dziecka, nauczenie, jak należy sobie radzić z takimi problemami, spotkania z rodzinami, które już zaadoptowały dziecko. Po takim szkoleniu można uzyskać ostateczną akceptację ośrodka. Krok 9. Tutaj rozpoczyna się oczekiwanie na dziecko, potrzebujące opieki takiej rodziny adopcyjnej. Bierze się także pod uwagę preferencje potencjalnych rodziców dotyczące płci i wieku dziecka. Krok 10. Kiedy dziecko do adopcji zostanie odnalezione, ośrodek udostępnia potencjalnym rodzicom informacje o nim, takie jak: sytuacja rodzinna, predyspozycje, stan zdrowia, wygląd. Dzięki takim informacjom o dziecku, rodzice mogą zdecydować się na pierwsze spotkanie. Krok 11. Pierwsze spotkanie odbywa się w placówce, w której przebywa dziecko. Od tego momentu rodzina adopcyjna może utrzymywać stały kontakt z dzieckiem. Krok 12. Kolejnym krokiem jest wniosek o przysposobienie dziecka, który kierowany jest do sądu przez ośrodek adopcyjny. Do wniosku dołącza się także potrzebne dokumenty. Krok 13. Proces adopcyjny już niemal zakończony. Ostatnim etapem postępowania adopcyjnego są dwie rozprawy sądowe: • pierwsza rozprawa pozwala rodzicom na okres preadopcyjny, czyli "okres próbny", • druga rozprawa adopcyjna to ostateczna decyzja sądu o przyznanie opieki nad dzieckiem rodzinie adopcyjnej. Jak adoptować noworodka? W Polsce adopcja bardzo małęgo dziecka nie jest taka łatwa. Noworodek według prawa powinien pozostawać przez pierwsze 6 tygodni życia z biologiczną matką - pozwala to matce na podjęcie przemyślanej decyzji. Dopiero po tym czasie można rozpoczynać proces adopcyjny. Jednym z możliwych rozwiązań jest wniosek o tymczasową opiekę nad dzieckiem jako rodzina zastępcza preadopcyjna, który musi być złożony przez potencjalnych rodziców i biologiczną matkę dziecka.

Rodzina

Adopcja i rodzicielstwo zastępcze

Adopcja, czyli inaczej przysposobienie, to stosunek prawny, jaki istnieje między rodzicami a dzieckiem. Zarówno nowi rodzic, jak i dziecko nabywają prawa i obowiązki takie, jak w naturalnej rodzinie. Adopcja jest trwała i, poza szczególnymi przypadkami, nie można jej rozwiązać. Dla przyszłych rodziców i dla dzieci to trudny proces. Trzeba nauczyć się miłości i zrozumienia człowieka, który do tej pory był dla nas obcy. Adopcja wiąże się z wieloma procedurami, przez które muszą przejść przyszli rodzice. Pierwszym krokiem jest zgłoszenie się do ośrodka adopcyjnego. Tam wypełnia się dokumenty. Potem przyszłych rodziców czekają rozmowy z psychologiem i pedagogiem, szkolenia. Sprawdza się, czy rodzina może zapewnić dziecku dobre warunki rozwoju, czy przyszli adopcyjni rodzice mają pracę, własne mieszkanie. Zakłada się też, że między rodzicami a dzieckiem różnica wieku nie powinna być większa niż 40 lat. Jeśli więc rodzice mają po 42 lata, mogą adoptować dziecko dwuletnie. Adopcja jest możliwa dopiero wówczas, gdy biologiczni rodzice zrzekają się praw lub są sądownie pozbawieni praw rodzicielskich. Rodzice biologiczni, którzy zrzekną się praw, mogą się jeszcze wycofać ze swojej decyzji, ale tylko do czasu podjęcia decyzji przez sąd i ustanowienia rodziny adopcyjnej. Jeśli dziecko nie ma uregulowanej sytuacji prawnej, drugim rozwiązaniem jest rodzina zastępcza. Rodzina zastępcza jest formą zastępczego środowiska rodzinnego i powstaje na mocy orzeczenia sądu, ale w przeciwieństwie do adopcji, stanowi czasową formę opieki nad dzieckiem. Utworzenie rodziny zastępczej nie powoduje powstania więzi rodzinno-prawnej pomiędzy rodzicami zastępczymi a dzieckiem, jak to się dzieje w adopcji.

Adopcja i rodzicielstwo zastępcze

Psychologiczne aspekty adopcji

Psychologiczne aspekty adopcji

Adopcję można rozumieć jako uznanie cudzego dziecka za swoje własne i otoczenie je rodzicielską opieką. Adopcja polega na stworzeniu więzów rodzinnych na kształt naturalnych więzów krwi. Przysposobienie dziecka stanowi jedno z rozwiązań sieroctwa społecznego, ale też jest formą zaspokojenia marzeń rodzin niepłodnych, które pragną mieć dzieci. Z roku na rok notuje się jednak spadek liczby rodzin decydujących się na adopcję dziecka. Wynika to między innymi z nazbyt uwypuklanych różnić między dziećmi biologicznymi, a dziećmi osieroconymi, które przysposabia rodzina adopcyjna. Rodzicom, którzy decydują się na adopcję szkraba, towarzyszy wiele lęków i obaw. Psychologiczne aspekty adopcji dotyczą też trybu kwalifikacji potencjalnych rodziców, konieczności odbycia wielu szkoleń, kwestii motywacji zaadaptowania dziecka oraz trudów wychowawczych związanych z opieką nad dzieckiem, które nierzadko ma za sobą traumatyczny okres noworodkowy. Lęki rodzin adopcyjnych Każde małżeństwo marzy o zdrowym i cudownym dziecku, które zapewni ciągłość genetyczną. Niestety nie każda para może się cieszyć faktem rodzicielstwa. Coraz więcej małżeństw w Polsce boryka się z problemem niepłodności kobiet i mężczyzn. Alternatywą dla takich związków jest możliwość zaadaptowania dziecka osieroconego. W literaturze pedagogicznej w odniesieniu do adopcji najwięcej miejsca poświęca się takim aspektom, jak oczekiwanie rodziców na dziecko, proces kwalifikacji i szkoleń rodzin adopcyjnych, poznawanie motywacji do zaopiekowania się dzieckiem, kryzys tożsamości opiekunów w relacji z przysposobionym dzieckiem itp. Małżonkowie, którzy chcą adoptować malucha, obawiają się konieczności udowadniania i potwierdzania swoich kompetencji rodzicielskich tak, jakby byli mniej funkcjonalni od rodzin naturalnych, które wychowują dzieci biologiczne. Na lęki rodziców adopcyjnych składa się także sformalizowany charakter procesu adopcji. Nikt nie zaprzecza, że złożona procedura przysposobienia dziecka służy jego dobru i ma wykluczyć rodziny skrajnie dysfunkcjonalne, których motywacja opieki nad dzieckiem nie służyłaby jego harmonijnemu rozwojowi, a jedynie mogłaby pogłębić traumę i tak trudnego dzieciństwa. Jednak długie badania psychologiczne i szkolenia potencjalnych rodziców dzieci osieroconych wydają się ugruntowywać i tak silnie zakorzenione w społeczeństwie przekonanie, że wychowywanie malucha z domu dziecka to skrajnie trudne wyzwanie, któremu mogą podołać tylko nieliczni. A przecież rodziny naturalne nie przechodzą specjalnych szkoleń na rodziców i również im towarzyszą lęki, np. jak to będzie po narodzinach brzdąca. Lęk miesza się z radością wyczekiwania na dziecko, podobnie jak w przypadku adopcji. Debiut w nowej roli – roli rodzica – zawsze wiąże się ze stresem. Jest to stres naturalny, o charakterze rozwojowym. Sposobem na obniżenie strachu przed adopcją może być ugruntowywanie teorii, iż adopcja nie jest czymś nadzwyczajnym. To naturalny proces, podobny do biologicznego rodzicielstwa, który służy kształtowaniu więzi emocjonalnych na linii rodzice-dziecko i buduje przywiązanie tak, jak w przypadku więzów krwi. Nikt nie powiedział, że rodzicielstwo będzie miało charakter bezproblemowy. Zarówno rodzice biologiczni, jak i adopcyjni stoją przed podobnymi wyzwaniami. Najlepiej traktować adopcję jako jedno z wielu ważnych wydarzeń w życiu dziecka i rodziców. Adopcja bowiem koegzystuje obok innych zdarzeń życiowych takich, jak narodziny, śmierć, edukacja, migracje, pierwsze miłości czy ślub. W wielu rodzinach wychowujących „nie swoje” dziecko fakt adopcji nie jest jakoś specjalnie uwypuklany i nie stanowi centrum funkcjonowania tych rodzin. Składa się na naturalną historię rodziny. Adoptować czy nie adoptować? Adopcja dziecka nie polega tylko na wzięciu cudzego szkraba pod swój dach i zabezpieczenia go pod względem materialnym. Adopcja to deklaracja miłości wobec dziecka, otaczania go opieką, wsparciem, zrozumieniem, bycia cierpliwym, ponoszenia odpowiedzialności rodzicielskiej i dbania o rozwój przywiązania. Rodziny adopcyjne stoją przed licznymi dylematami natury moralnej, psychologicznej czy społecznej. Jak powiedzieć maluchowi, że jest dzieckiem adoptowanym? Kiedy najlepiej mu to oznajmić? Jak pogodzić potrzeby rodziny adopcyjnej z prawami rodziców biologicznych? Jak znosić różnice między oczekiwaniami rodziców wobec malucha, a jego możliwościami intelektualno-emocjonalnymi? Czy zaadoptować dziecko zdrowe, noworodka, nastolatka czy malucha wymagającego specjalnej troski? Czy wystarczy nam sił do wychowania „dziecka trudnego”? To tylko niektóre z pytań, jakie zadają sobie rodzice, chcący przysposobić cudze dziecko. Z jakimi obawami i problemami muszą radzić sobie rodziny adopcyjne? Oto lista niektórych trudności psychologicznych. Czy jako rodzina adopcyjna podołamy formalnościom i wymogom instytucjonalnym? Czy pytania podczas procedury kwalifikacyjnej nie będą dla nas zbyt natarczywe i raniące (np. o problemy pożycia seksualnego i kwestie płodności)? Czy jesteśmy zdolni przysposobić dziecko chore albo mniej sprawne intelektualnie z różnymi deficytami, czy chcemy zaopiekować się wyłącznie dzieckiem w pełni zdrowym? Czy jesteśmy w stanie poradzić sobie z zespołem choroby sierocej? Czy dziecko zaadaptowane nie będzie powielało patologicznych wzorców zachowań (np. tendencji do alkoholizmu, narkomanii, prostytucji, kradzieży, rozbojów) z rodziny pochodzenia? Zaadoptować dziewczynkę czy może chłopca? A może dziewczynkę jest łatwiej wychować? Dlaczego chcemy zaopiekować się cudzym dzieckiem? Jaka jest prawdziwa motywacja do adopcji – niemożność posiadania własnych dzieci, pragnienie miłości, potrzeba serca, zabezpieczenie się na starość, by mieć kogoś do opieki nad sobą? Jak różnica wieku między rodzicami adopcyjnymi, a przysposabianym dzieckiem wpłynie na relacje rodzinne? Czy dziecko adopcyjne nas pokocha, a my jako rodzice zastępczy pokochamy przysposabianego maluszka? Jak określić się wobec zaadoptowanego dziecka? Kim dla niego tak naprawdę jesteśmy – rodzicami, wujkiem i ciocią, opiekunami? Jak poradzić sobie z konfliktem tożsamości? Kiedy ujawnić fakt adopcji? Jak oznajmić dziecku, że nie jest „z brzuszka, tylko z serduszka”? Oznajmić o adopcji w wieku przedszkolnym czy może w wieku dorastania? Kiedy jest najlepszy czas? Czy fakt adopcji ukrywać przed otoczeniem? Czy pozwolić zaadaptowanemu dziecku na kontakty z rodziną biologiczną? Co rozumieć pod pojęciem „sukcesu adopcyjnego”? Jak radzić sobie z problemami wychowawczymi, np. ucieczkami dziecka z domu, wagarami, kłopotami w nauce? Jak rozwijać więź i przywiązanie z dzieckiem adopcyjnym? Jak widać, rodziny adopcyjne muszą poradzić sobie z szeregiem problemów psychologicznych. Część wątpliwości ma szanse być rozwiana już na etapie ubiegania się o dziecko oraz podczas procedury kwalifikacyjnej. Z pozostałą resztą trudności przyjdzie się borykać małżonkom podczas długiego procesu wychowania szkraba. Niektórym parom, które zaadaptowały dziecko, udaje się, mimo wcześniejszych wielu nieudanych prób, doczekać się swojego własnego brzdąca. Do tej pory nie ma naukowego wyjaśnienia tego fenomenu. Innym parom przychodzi trudzić się z kryzysami w małżeństwie. Pojawiają się problemy poadopcyjne w relacjach partnerskich. Zbyt duże zaabsorbowanie opieką nad maluchem skutkuje obniżeniem jakości związku małżeńskiego, co oczywiście nie służy systemowi rodzinnemu, dlatego trzeba umieć zachować zdrową równowagę. Adopcja dziecka to szczególne wyzwanie, ale też dar, który warto pielęgnować i cieszyć się z możliwości sprawdzania się w roli rodzica.Cattabeni G., Dziecko przybyłe z daleka. Adopcja i rodzina zastępcza, Instytut Wydawniczy PAX, Warszawa 2008, ISBN 978-83-211-1803-1., Kwiecień M., Adopcja – temat bez tajemnic, Wydawnictwo Księży Marianów, Warszawa 2004, ISBN 83-7119-466-8., Ładyżyńska G., Ładyżyński A., Adopcja jest darem, Wydawnictwo TUM, Wrocław 2000, ISBN 83-88301-00-4., Milewska E., Kim są rodzice adopcyjni? Studium Psychologiczne, Centrum Metodyczne Pomocy Psychologiczno-Pedagogicznej MEN, Warszawa 2003, ISBN 83-86954-77-9., Ostrowska K., Milewska E., (red.), Adopcja. Teoria i praktyka, Centrum Metodyczne Pomocy Psychologiczno-Pedagogicznej MEN, Warszawa 1999, ISBN 83-86954-38-8., Piechocki S., Przysposobienie dziecka, Instytut Wydawniczy Związków Zawodowych, Warszawa 1983, ISBN 83-20202-30-2., Szumiło E., Adopcja. Tęsknota za dzieckiem, Wydawnictwo TUM, Wrocław 1995, ISBN 83-86204-58-3., Wąsiński A., Dziecko, rodzice, adopcja. Ontologiczne i psychospołeczne aspekty rodzinnych form opieki zastępczej, Oficyna Wydawnicza Impuls, Kraków 2006, ISBN 83-7308-747-8., Wilson J., Dziecko ze śmietnika, Media Rodzina, Poznań 2004, ISBN 83-72780-88-9.