Przyczyny wcześniactwa

Noworodek, który jest wcześniakiem, przychodzi na świat przed ukończeniem 37. tygodnia ciąży. Ze skrajne wcześniactwo uznaje się urodzenie dziecka przed 32. tygodniem ciąży. Jak podaje piśmiennictwo medyczne, dziecko jest w stanie przeżyć poza łonem matki począwszy od 23. tygodnia ciąży. Niektóre źródła naukowe za datę, od której mówi się o porodzie przedwczesnym, a nie o poronieniu, podają 20. tydzień ciąży. Postęp medycyny pozwala na przeżycie dzieciom urodzonym nawet po 14. tygodniu ciąży. Szansa przeżycia wcześniaka gwałtownie wzrasta po 28. tygodniu ciąży.

Przyczyny wcześniactwa bywają różne. Najogólniej dzieli się je na te, które są zależne od stylu życia ciężarnej oraz na te, które warunkują poród przedwczesny niezależnie od prowadzonego przez kobietę trybu życia. Główne czynniki, które przyczyniają się do porodów przed terminem i pozostają w związku z prowadzonym przez ciężarną stylem życia to: wyczerpująca praca, stres, nadmierny wysiłek fizyczny, nadużywanie używek, nadwaga lub otyłość, nieodpowiednie odżywianie się, zaniedbywanie higieny osobistej.

Czynnikiem sprzyjającym porodowi przedwczesnemu jest również wiek matki – poniżej 17. lub powyżej 35. roku życia. Grupę czynników odpowiedzialnych za porody przedwczesne, niezależnych od stylu życia ciężarnej, stanowią: zakażenia, choroby przebyte przez ciężarną, wady budowy narządów rodnych. Należy pamiętać, że wcześniactwo jest nieodłącznie związane ze zwiększoną śmiertelnością i zachorowalnością okołoporodową. Wcześniaki z powodu niedojrzałości narządów wewnętrznych i nieprawidłowego działania układów narażone są na urazy, zakażenia i niedotlenienie.

Do porodu przedwczesnego najczęściej przyczyniają się:

czynniki socjalne:

• niski status społeczno-ekonomiczny rodziny;
• młody wiek matki – ciąża nieplanowana, niedojrzałość emocjonalna i hormonalna;
• niska masa ciała matki;
• palenie papierosów;
• nadużywanie alkoholu;
• przeciążenie fizyczne i psychiczne matki;
• ciąża niechciana, z przypadkowym partnerem seksualnym.

Choroby matki:

• choroby serca i zaburzenia krążenia;
• choroby tarczycy;
• zaburzenia hormonalne;
• cukrzyca;
• gruźlica;
• toksoplazmoza;
• choroby weneryczne;
• zapalenie nerek;
• choroby zakaźne z wysoką gorączką;
• zakażenia wewnątrzmaciczne;
• mięśniaki macicy i wady rozwojowe narządów płciowych;
• niewydolność szyjki macicy;
• wady bądź niewydolność łożyska, np. łożysko przodujące.

Do porodu przedwczesnego może się również przyczynić wielowodzie, czyli zbyt duża ilość wód płodowych, wady rozwojowe płodu, ciąża mnoga oraz uraz brzucha w ciąży.