Żelazo w ciąży
Rola żelaza w organizmie
Żelazo jest głównym składnikiem hemoglobiny - białka obecnego w krwinkach czerwonych. Bierze ono udział w procesie transportu tlenu z płuc do wszystkich tkanek organizmu oraz usuwaniu dwutlenku węgla. Ponadto, żelazo warunkuje aktywność wielu enzymów, które między innymi odpowiadają za tworzenie mieliny w mózgu. U kobiet w ciąży zapotrzebowanie na żelazo wzrasta z 15 do 22 mg/dobę. W rozwijającym się płodzie żelazo jest niezbędne do prawidłowej budowy ośrodkowego układu nerwowego oraz rozwoju. W pierwszym trymestrze ciąży zwiększone zapotrzebowanie na żelazo jest częściowo pokrywane z zapasów ustrojowych kobiety. Niedokrwistość z niedoboru żelaza w ciąży powoduje niską masę urodzeniową dziecka, która najczęściej jest wynikiem przedwczesnego porodu. Niedokrwistość u noworodków może być przyczyną opóźnienia rozwoju umysłowego, którego niestety nie da się wyleczyć, podając preparaty zawierające żelazo.Objawy niedoboru żelaza u kobiet:
- szybkie męczenie się,
- ospałość, apatia,
- łamliwość paznokci,
- bladość skóry,
- pękanie w kącikach ust,
- zawroty głowy,
- zmniejszona odporność organizmu.
Źródła żelaza w diecie
Aby zapobiec niedoborom żelaza oraz zapewnić optymalne warunki do rozwoju płodu, należy dostarczać w diecie odpowiednią dawkę żelaza. W produktach spożywczych występują dwa rodzaje żelaza: hemowe, obecne w mięsie oraz produktach pochodzenia zwierzęcego, oraz niehemowe, pochodzenia roślinnego.Żelazo hemowe charakteryzuje się większą przyswajalnością w porównaniu do niehemowego, które wchłania się w układzie pokarmowym tylko w 5%. W celu zwiększenia ilości wchłanianego żelaza należy spożywać go w towarzystwie produktów bogatych w witaminę C (warzywa, soki owocowe) oraz białka pochodzenia zwierzęcego (mięso, ryby, mleko i jego przetwory). Najlepsze źródło żelaza dla kobiet w ciąży stanowią mięso oraz ryby, które należy spożywać w obecności warzyw i owoców.
Tabela. Zawartość żelaza w wybranych produktach spożywczych.
| Produkt | Zawartość żelaza w mg/100 g | Produkt | Zawartość żelaza w mg/100 g |
| Mięso kurczaka | 1,2 | Fasola biała | 6,9 |
| Polędwica wołowa | 2,3 | Boćwina | 2,2 |
| Schab | 1,0 | Natka pietruszki | 5,0 |
| Dorsz, filety | 0,4 | Orzechy laskowe | 6,9 |
| Jajko kurze | 2,2 | Pieczywo graham | 2,2 |
Kobieta w ciąży powinna zwracać szczególną uwagę na zawartość żelaza w diecie, gdyż jego niedobór powoduje niedotlenienie płodu, a w konsekwencji prowadzi do wad rozwojowych nienarodzonego dziecka. Z kolei niedotlenienie tkanek macicy zwiększa ryzyko poronienia czy przedwczesnego porodu.
mgr Aneta Kościołek
Artykuły Minerały
Dolegliwości ciążowe mogą mieć związek ze zbyt małym spożyciem wody. Warto zadbać więc o nawodnienie, najlepiej krystalicznie czystą wodą uzyskaną za pomocą filtrów AQUAPHOR Prestige.
Zdrowe odżywanie jest szczególnie ważne dla kobiety w ciąży i rozwijającego się dziecka. Jakie korzyści przynosi jedzenie żurawiny i czy jest ona bezpieczna dla kobiet w ciąży?
Oliwki powinny być składnikiem zdrowej diety dla kobiety ciężarnej. Owoce te są bogate w witaminy i minerały wspomagające zdrowy wzrost dziecka w brzuchu matki.
Maliny to jedne z najpopularniejszych owoców, ale niektóre ciężarne kobiety zastanawiają się, czy mogą je spożywać. Czy malina szkodzi przyszłej mamie i jej dziecku?
Śledzie cieszą się w Polsce dużą popularnością. Ciężarne kobiety mają jednak wątpliwości, czy mogą je bez obaw spożywać. Czy śledzie są bezpieczne dla kobiet w ciąży i ich dzieci?
Miód to znany ze swoich właściwości prozdrowotnych produkt spożywczy. Niektórzy są jednak zdania, że nie powinny spożywać go ciężarne kobiety. Czy miód może zaszkodzić ciężarnym?
Zdrowa dieta w ciąży jest ważna nie tylko dla matki ale i dla rozwijającego się dziecka. Spośród wszystkich minerałów szczególnie korzystny wpływ na ciążę ma wapń. Jaka działa i gdzie go znaleźć?
Potas jest pierwiastkiem biorącym udział w prawidłowym nawodnieniu organizmu. Jego niedobór powoduje zaburzenia pracy serca i chorobę nadciśnieniową.
Jod jest pierwiastkiem niezbędnym do prawidłowego rozwoju płodu. Niedobór jodu prowadzi do niedorozwoju mózgu dzieci. Do pokarmów bogatych w jod należą ryby i owoce morza.
Magnez jest makroelementem, wykazującym zróżnicowane funkcje w organizmie. W okresie ciąży dieta bogata w magnez chroni przed przedwczesnym porodem oraz zapobiega wystąpieniu rzucawki.
Cynk jest mikroelementem, który odpowiada za prawidłowy rozwój płodu oraz przebieg ciąży. Jego niedobór powoduje spadek odporności, utratę apetytu oraz przedwczesny poród.
Witamina D w ciąży jest niezwykle ważna dla prawidłowego rozwoju płodu. Jak wykazują badania, niedobory witaminy D u ciężarnych są powszechne i związane z niską ekspozycją na słońce.
Kwas foliowy w ciąży jest niezbędny do prawidłowego rozwoju mózgu i rdzenia kręgowego. Niedobór kwasu foliowego w ciąży powoduje wady cewy nerwowej, dlatego też konieczna jest jego suplementacja.
Witaminy w ciąży mogą być zapewnione przez zdrową i zróżnicowaną dietę. Nie zawsze uniknięcie niedoborów w ten sposób jest jednak możliwe. Trzeba wtedy sięgnąć po suplementy diety dla kobiet w ciąży.
Ciąża wymaga od przyszłej mamy odpowiedniej diety – przede wszystkim urozmaiconej, bogatej w kwas foliowy, żelazo, białko. Co jeść w ciąży, żeby zaspokoić potrzeby organizmu mamy i dziecka?
