Strona bierna - w jaki sposób ją tworzymy, kiedy stosujemy?

Strona bierna i czynna czasownika jest konstrukcją składniową - przy przekształcaniu zdania ze strony czynnej na bierną cała struktura zdania podlega przebudowaniu. W wyniku takiego działania podmiot w zdaniu czynnym staje się dopełnieniem, dopełnienie bliższe zmienia się w podmiot, a forma czasownika zmienia się z prostej na złożoną. Kiedy używamy strony biernej? Do czego służy? Jak tworzyć stronę bierną? Sprawdź!

Strona biernaStrona bierna
Źródło zdjęć: © Adobe Stock
Ewa Rosiecka

Czym jest strona bierna?

Strona bierna jest konstrukcją składniową, która wymaga użycia czasownika "zostać" lub "być". Jak wygląda zdanie w stronie biernej? Składa się z podmiotu, orzeczenia imiennego i imiesłowu przymiotnikowego biernego oraz dopełnienia.

Strona bierna jest przeciwieństwem strony czynnej, która zawiera podmiot i orzeczenie czasownikowe oraz dopełnienie.

Jak tworzymy stronę bierną?

Przekształcenie strony biernej w czynną i odwrotnie wymaga zmiany szyku zdania, a także zmiany podmiotu. Wyraz, który pełni rolę podmiotu w zdaniu wyrażonym w formie czynnej, w zdaniu biernym staje się dopełnieniem.

Analogicznie, dopełnienie bliższe ze zdania w formie biernej zmienia się w podmiot w formie czynnej.

W jakim celu używana jest forma bierna?

Strony biernej używamy, gdy chcemy podkreślić, że dana czynność wykonywana jest na podmiocie, który zachowuje się biernie.

W języku polskim strona bierna jest stosowana rzadziej niż czynna.

Przykładowe zdania w formie czynnej, przekształcone na bierną:

  • "Ania myje talerze." - "Talerze są myte przez Anię."
  • "Tata naprawia kran." - "Kran jest naprawiany przez tatę."
  • "Bartek prowadzi samochód" - "Samochód jest prowadzony przez Bartka."
  • "Dzieci oglądały bajkę." - "Bajka była oglądana przez dzieci."
  • "Drużyna Staszka wygrała mecz." - "Mecz był wygrany przez Drużynę Staszka."
Wybrane dla Ciebie
Bezpieczny przyjaciel dziecka. Redakcja testuje lampkę Rabbit & Friends: Miś Duży, Świecący w Ciemności
Bezpieczny przyjaciel dziecka. Redakcja testuje lampkę Rabbit & Friends: Miś Duży, Świecący w Ciemności
Pierwsza taka "karcianka". Moc zabawy dla całej rodziny
Pierwsza taka "karcianka". Moc zabawy dla całej rodziny
Redakcja testuje wyjątkową lampkę. Miś Chrapuś oddycha wraz z dzieckiem i przyjemnie wycisza
Redakcja testuje wyjątkową lampkę. Miś Chrapuś oddycha wraz z dzieckiem i przyjemnie wycisza
Śniadaniówki polskich uczniów pod lupą. Woda i kanapki na plus, ale warzywa wciąż w tyle
Śniadaniówki polskich uczniów pod lupą. Woda i kanapki na plus, ale warzywa wciąż w tyle
Magnetyczna frajda dla maluchów. Sprawdziliśmy klocki SmartMax
Magnetyczna frajda dla maluchów. Sprawdziliśmy klocki SmartMax
Lampka w pokoju dziecka: mały detal, a robi wielką różnicę. Sprawdzamy modele Mary’s
Lampka w pokoju dziecka: mały detal, a robi wielką różnicę. Sprawdzamy modele Mary’s
Konkurs "Świat Przyjazny Dziecku" rozstrzygnięty. Kapituła wybrała laureatów XXIV edycji
Konkurs "Świat Przyjazny Dziecku" rozstrzygnięty. Kapituła wybrała laureatów XXIV edycji
"Mózgi są zalewane smartfonową dopaminą". Ważne wyniki badania
"Mózgi są zalewane smartfonową dopaminą". Ważne wyniki badania
Kreatywność nie ma ograniczeń. Kort tenisowy zamieniony w Świąteczną Strefę Zabawy
Kreatywność nie ma ograniczeń. Kort tenisowy zamieniony w Świąteczną Strefę Zabawy
"Survival rodzicielski". Zakupy z dziećmi bywają wyzwaniem. Jak sobie z tym radzić?
"Survival rodzicielski". Zakupy z dziećmi bywają wyzwaniem. Jak sobie z tym radzić?
Rodzice i dzieci mijają się w rozmowie. Kampania Mów Do Mnie #TokTuMi pokazuje skalę problemu
Rodzice i dzieci mijają się w rozmowie. Kampania Mów Do Mnie #TokTuMi pokazuje skalę problemu
Odkryli jedną z możliwych przyczyn poronień. Naukowcy wskazali na rolę metabolizmu
Odkryli jedną z możliwych przyczyn poronień. Naukowcy wskazali na rolę metabolizmu