Czy do siebie pasujecie?

Psychologia rodziny wyróżnia dwie główne kategorie związków:

• związki symetryczne – tworzące się na zasadzie podobieństwa partnerów,
• związki komplementarne – tworzące się na zasadzie przeciwieństw i kontrastów.

Który typ związku sprzyja zadowoleniu i poczuciu satysfakcji z relacji? Nie ma „złotej reguły”, ale badania psychologiczne dowodzą, że dla trwałości związku lepiej jest, by było więcej podobieństw między partnerami niż różnic. To, co na początku znajomości dzieliło i fascynowało partnerów, z czasem staje się niestety motywem kłótni i nieporozumień. Zastanawiając się nad tym, czy do siebie pasujecie, lepiej zmienić treść pytania – czy jesteście ze sobą szczęśliwi? Problem proporcji podobieństw i różnic w związku partnerskim pozostaje nadal bardzo aktualny. Wielu małżonków bowiem chciałoby znać tajniki długiego i szczęśliwego życia u boku swego wybranka serca. Satysfakcja ze związku nie zależy od tego, czy jesteśmy do siebie maksymalnie podobni albo diametralnie od siebie rożni, ale od tego, w jakich obszarach się różnimy, a w jakich – nadajemy na takich samych falach.

Psychologia związku wyróżnia pewne kluczowe sfery, w których partnerzy powinni być podobni, i sfery, w których dopuszczalne, a nawet wskazane są różnice, by relacja dwojga bliskich sobie osób mogła przetrwać długo i szczęśliwie. W jakich obszarach podobieństwa między partnerami mają znaczenie? Zbieżność cech i poglądów sprzyja rozwojowi relacji, gdyż sprawia, że oceniamy partnera jako bardziej atrakcyjnego interpersonalnie. Poza tym, osoba, która czuje i myśli podobnie jak my sami, staje się nam bliższa i daje poczuć, że nie jesteśmy sami ze swoim światopoglądem, że ktoś go z nami współdzieli. Obszary, w których ze względu na jakość relacji partnerzy powinni być do siebie podobni, to: hierarchia wartości, syntonia poglądów (szczególnie w zakresie pełnienia ról męskich i żeńskich oraz sfery seksualnej), cechy osobowości (dojrzałość i stabilność emocjonalna, poczucie odpowiedzialności, umiejętność komunikowania się, umiejętności społeczne, poziom inteligencji, poziom ekstrawersji i introwersji, spójność zachowań, empatia).

Dlaczego podobieństwa sprzyjają zadowoleniu w związku? Osoby o podobnych poglądach są nam bliższe sercu, gdyż niejako potwierdzają słuszność naszych przekonań. Zgodność w zakresie kluczowych obszarów zwiększa prawdopodobieństwo wzajemnego szacunku, zrozumienia, realizacji wspólnych celów i dawania sobie wsparcia w kryzysowych momentach. Podobieństwa podobieństwami, ale mówi się przecież, że przeciwieństwa się przyciągają. W jakich sferach zatem można się różnić, by związek nadal był udany? Różnice pozwalają scalić związek na zasadzie uzupełniania się, np. osoba dominująca świetnie dopasuje się z uległą albo gaduła z osobą, która lubi słuchać innych. Różnice wprowadzają ekscytację, wzajemną fascynację, można wciąż odkrywać w partnerze coś nowego. Niemniej jednak wraz z różnicami wzrasta ryzyko kłótni, rozczarowań i nieporozumień. Nie ma metody-wytrychu na udane małżeństwo. Nikt nie określi precyzyjnie, co i w jakich proporcjach powinno być w związku, by czerpać z niego satysfakcję. Tutaj potrzeba ciągłej pracy, zaangażowania i podsycania temperatury uczuć.

Źródła

1. Barbaro de B., (red.), Wprowadzenie do systemowego rozumienia rodziny, Collegium Medicum UJ, Kraków 1994, ISBN 83-86101-10-5.
2. Pines A.M., Zakochać się. Jak wybieramy tych, których kochamy?, Świat Książki, Warszawa 2007, ISBN 978-83-24705-42-9.
3. Plopa M., Więzi w małżeństwie i rodzinie. Metody badań, Oficyna Wydawnicza „Impuls”, Kraków 2005, ISBN 83-7308-526-2.