Te choroby psychiczne można odziedziczyć

Czy chorobę psychiczną można przekazać w genach? Można - genetyka nie jest jednak jedynym czynnikiem, który warunkuje zachorowanie. Są jednak takie schorzenia, w których podłoże genetyczne odgrywa bardzo dużą rolę.

Depresja, autyzm i schizofrenia. Okazuje się, że wiele zaburzeń psychicznych ma podłoże genetyczneDepresja, autyzm i schizofrenia. Okazuje się, że wiele zaburzeń psychicznych ma podłoże genetyczne
Źródło zdjęć: © 123RF
Ewa Rycerz

Czy choroby psychiczne są dziedziczne?

Na to pytanie nie ma jednoznacznej odpowiedzi. Co więcej, naukowcy nadal nie są do końca pewni, jakie są przyczyny występowania tego typu zaburzeń.

Wiadomo natomiast, że genetyka jest jednym z czynników warunkujących chorobę. Jakie schorzenia psychiczne dzieci mogą więc odziedziczyć?

Schizofrenia

Jest poważnym zaburzeniem psychicznym charakteryzującym się nieprawidłowym postrzeganiem rzeczywistości. Osoba chora na schizofrenię ma upośledzoną krytyczną ocenę własnej osoby, a to często przekłada się na odbiór rzeczywistości.

Jakie są przyczyny występowania choroby? Według naukowców, jedną z nich jest właśnie genetyka. Wyróżniono nawet kilka genów, które znajdują się na chromosomach, które powodują chorobę. Są to geny, które odpowiadają za rozwój tkanki mózgowej oraz za przemianę materii w obszarze neuroprzekaźników mózgu. Nadal nie wiadomo jednak, który gen niesie ze sobą większe ryzyko choroby.

Niestety, nie istnieją żadne badania, które można przeprowadzić, by dowiedzieć się, jakim ryzykiem jest obarczona osoba bliska chorego. Z danych epidemiologicznych wynika, że ryzyko zachorowania, gdy jeden rodzic choruje, wynosi dla dziecka 13 proc. Gdy na schizofrenię choruje matka i ojciec, aż w 46 proc. jest prawdopodobne, że zapadnie na to również dziecko. Kiedy z chorobą zmaga się brat lub siostra, takie ryzyko wynosi 6 proc.

Należy jednak pamiętać, że epidemiologia to statystyka, a czynników, które mogą powodować zaburzenia psychiczne, jest o wiele więcej.

Depresja

Istnieją choroby, które nie są przekazywane genetycznie, ale jednak same geny mogą je uprawdopodabniać. Należy do nich depresja. W Polsce z roku na rok leczy się na nią coraz więcej osób – depresja występuje także u dzieci.

W przypadku tej choroby specjaliści nie zauważali, by u chorych powtarzały się geny. Mowa raczej o wpływie czynników środowiskowych i społecznych. Depresję często wywołuje samotność, problemy rodzinne i zawodowe. Zaobserwowano jednak, że dzieci rodziców, którzy borykali się z depresją, cierpiały na nią częściej niż dzieci rodziców zdrowych. A to oznacza, że genetyka może wpływać na ryzyko wystąpienia depresji.

ADHD

Zespół nadpobudliwości z deficytem uwagi także może mieć uwarunkowania genetyczne. Potwierdziły to naukowe badania. Okazuje się, że w rodzinie, w której ktoś z rodziców był lub nadal jest chory na ADHD, prawdopodobieństwo, że chory będzie także jego potomek wzrasta nawet siedmiokrotnie. Niestety, eksperymenty naukowe nie przyniosły rozstrzygnięcia, jeśli chodzi o to, który gen jest odpowiedzialny za chorobę. Specjaliści mówią o ich pewnej kombinacji, która wpływa na zwiększone ryzyko.

Autyzm

Jedno z najbardziej kontrowersyjnych zaburzeń. Mimo wielu skomplikowanych badań, neurolodzy nadal nie ustalili, co jest bezpośrednią przyczyną zachorowań.

Podobnie jak w przypadku ADHD, wskazuje się, że na autyzm częściej chorują dzieci, u których w rodzinie były przypadki zaburzenia. Prawdopodobieństwo, że autyzm się pojawi wynosi wtedy od 3 do 8 proc. Silne powiązania występują zwłaszcza między rodzeństwem. Okazuje się, że w przypadku 10 proc. rodzin wielodzietnych na autyzm choruje więcej niż jedno dziecko.

Wybrane dla Ciebie
Nowe podręczniki i zmiany w nauczaniu. Nauczyciele mają wątpliwości
Nowe podręczniki i zmiany w nauczaniu. Nauczyciele mają wątpliwości
Coś tu nie pasuje. Bystrzak od razu widzi te błędy
Coś tu nie pasuje. Bystrzak od razu widzi te błędy
Nowy przedmiot w szkole. Ma mieć bardziej praktyczny wymiar
Nowy przedmiot w szkole. Ma mieć bardziej praktyczny wymiar
Był w sprzedaży od 2023. Sieć ostrzega i wycofuje produkt
Był w sprzedaży od 2023. Sieć ostrzega i wycofuje produkt
Auchan wycofuje produkt. "Może działać jak pętla"
Auchan wycofuje produkt. "Może działać jak pętla"
Hit PRL. Teraz rodzice już nie chcą tak nazywać synów
Hit PRL. Teraz rodzice już nie chcą tak nazywać synów
Czy można pić alkohol przy dziecku? Prawo mówi jasno
Czy można pić alkohol przy dziecku? Prawo mówi jasno
Pieniądze z komunii. Prawo jasno wskazuje, do kogo należą koperty
Pieniądze z komunii. Prawo jasno wskazuje, do kogo należą koperty
Kara może wynieść nawet milion złotych. UE nakazuje pozbyć się tej rośliny
Kara może wynieść nawet milion złotych. UE nakazuje pozbyć się tej rośliny
Nawet 1900 zł miesięcznie. Wiele matek nadal nie wie o tym świadczeniu
Nawet 1900 zł miesięcznie. Wiele matek nadal nie wie o tym świadczeniu
Ile oczu i łapek mają żaby i krety? Praca domowa wywołała burzę
Ile oczu i łapek mają żaby i krety? Praca domowa wywołała burzę
Imiona dla chłopców, które mogą rządzić w 2026 roku. Tak wskazała AI
Imiona dla chłopców, które mogą rządzić w 2026 roku. Tak wskazała AI