Aktywność fizyczna sprzyja lepszym wyborom
Z raportu "Wybory żywieniowe dzieci i młodzieży – co na nie wpływa?" wynika, że dzieci bardziej aktywne fizycznie częściej podejmują korzystne decyzje dotyczące jedzenia. Regularniej jedzą śniadanie przed wyjściem do szkoły, zabierają ze sobą drugie śniadanie i częściej wybierają wodę zamiast słodzonych napojów.
Jednocześnie wyniki badania pokazują istotną lukę – tylko ok. 10 proc. uczniów deklaruje, że w ich szkolnym posiłku pojawiają się warzywa.
Raport powstał w ramach programu "Lekkoatletyka dla każdego!" i wskazuje również na duży wpływ dorosłych – rodziców, nauczycieli i trenerów – na codzienne wybory dzieci.
Edukacja żywieniowa to inwestycja w przyszłość
Specjaliści podkreślają, że prawidłowe nawyki żywieniowe kształtowane od najmłodszych lat mają kluczowe znaczenie dla zdrowia. Istotne są zarówno regularne posiłki, jak i odpowiednia ilość warzyw i owoców w diecie.
– Edukacja żywieniowa wspiera adaptację do wysiłku i regenerację, a wiedza o odpowiednim odżywianiu, np. rola śniadania, nawodnienia czy zbilansowanych posiłków, zwiększa korzyści zdrowotne aktywności fizycznej podejmowanych przez młodych ludzi. To bardzo ważne, gdyż chodzi nam o kształtowanie świadomości dzieci i młodzieży, tak by brały odpowiedzialność za swoje decyzje dotyczące aktywności, jak i odżywiania. To nie tylko działanie tu i teraz, ale inwestycja w zdrowe społeczeństwo w przyszłości – powiedział prof. dr hab. Jakub Adamczyk z Akademii Wychowania Fizycznego w Warszawie.
Śniadanie – nie wszyscy zaczynają dzień od posiłku
Z danych wynika, że śniadanie przed wyjściem do szkoły je 70 proc. dzieci z miast i 58 proc. z terenów wiejskich. Oznacza to, że znaczna część uczniów – nawet co trzecie dziecko – pomija ten ważny posiłek.
Drugie śniadanie najczęściej przygotowują rodzice – dotyczy to około dwóch trzecich przypadków. Co piąte dziecko robi je samodzielnie. W szkolnych lunchboxach dominują kanapki, czasem uzupełnione owocem. Warzywa pojawiają się rzadko.
Na plus można zaliczyć nawyki związane z nawodnieniem – większość uczniów zabiera do szkoły napoje, a najczęściej jest to woda.
Z wiekiem nawyki się pogarszają
Młodsze dzieci częściej trzymają się regularnych posiłków i polegają na jedzeniu przygotowanym przez rodziców. Wraz z wiekiem ta systematyczność spada.
U starszych uczniów częściej dochodzi do pomijania śniadania, rezygnacji z obiadu w szkole oraz sięgania po mniej wartościowe przekąski. Jednocześnie rośnie ich samodzielność w wyborach żywieniowych, co nie zawsze przekłada się na zdrowe decyzje.
– Dane uzyskane w badaniu potwierdzają, że nawyki żywieniowe dzieci kształtują się przede wszystkim w ich najbliższym otoczeniu – w domu i w szkole. Im dzieci są młodsze, tym silniej oddziałuje na nie autorytet dorosłych, przede wszystkim rodziców: ich wiedza, zachowania i postawy przekładają się na decyzje młodych osób dotyczące sposobu odżywiania, aktywności fizycznej czy spędzania wolnego czasu. Dlatego bardzo ważne jest, aby działania edukacyjne obejmowały zarówno dzieci jak i ich opiekunów – podkreśla Jolanta Łukasiak-Chełstowska z Nestlé Polska.
Dziewczynki i chłopcy jedzą inaczej
Badanie pokazuje również różnice między płciami. Dziewczęta częściej deklarują regularne jedzenie śniadań i bardziej urozmaicone drugie śniadania. Chłopcy natomiast są zazwyczaj bardziej aktywni fizycznie, ale rzadziej przykładają wagę do jakości diety – częściej sięgają po słodkie napoje i mniej wartościowe przekąski.
Miasto kontra wieś
Różnice widać także w zależności od miejsca zamieszkania. Dzieci z dużych miast częściej jedzą śniadanie i mają bardziej urozmaicone posiłki w szkole. W mniejszych miejscowościach rzadziej obserwuje się regularność pierwszego posiłku dnia.
O badaniu
Czwarta edycja badania #zacznijodlekkiej została przeprowadzona pod koniec 2025 roku wśród 1028 dzieci w wieku 10–13 lat uczestniczących w programie "Lekkoatletyka dla każdego!". Analizowano ich nawyki żywieniowe i poziom aktywności fizycznej, uwzględniając wiek, płeć oraz miejsce zamieszkania. Za raport odpowiadają Nestlé Polska, Polski Związek Lekkiej Atletyki oraz Akademia Wychowania Fizycznego w Warszawie.
Źródło: Mat. prasowe