Nadciśnienie u dzieci – przyczyny i leczenie

W powszechnej świadomości nadciśnienie tętnicze jest problemem, który nie dotyczy małych pacjentów. W rzeczywistości jednak dotyka 2 proc. dzieci.

Nadciśnienie u dzieci – przyczyny i leczenieNadciśnienie u dzieci – przyczyny i leczenie
Agnieszka Gotówka

U maluchów poniżej trzeciego roku życia stosunkowo rzadko wykonuje się pomiar ciśnienia tętniczego w czasie wizyty u pediatry. Badanie takie jest jednak konieczne w przypadku:

  • porodu przedwczesnego,
  • choroby nerek,
  • wrodzonej wady serca,
  • przeszczepienia szpiku lub narządu miąższowego,
  • nowotworu złośliwego,
  • objawów podwyższonego ciśnienia wewnątrzczaszkowego,
  • stosowania leków, które mogą podwyższać ciśnienie.

Jak prawidłowo mierzyć dziecku ciśnienie?

By badanie było miarodajne, mały pacjent przed wykonaniem pomiaru powinien co najmniej 5 minut odpocząć (najlepiej spokojnie siedząc). Nie wolno również spożywać pobudzających napojów oraz pokarmów, np. słodyczy.

Metody na niedociśnienie

Zaleca się wykonanie pomiaru na prawym ramieniu. Dziecko musi siedzieć z podpartymi plecami i prawym ramieniem położonym w taki sposób, by łokieć znajdował się na poziomie serca.

Kluczowe znaczenie dla uzyskania prawidłowego pomiaru ma dobranie mankietu o odpowiednim rozmiarze.

Uzyskany wynik należy porównać z tabelami norm, które w przypadku najmłodszych uzależnione są od wieku, płci i wzrostu.

Przyczyny nadciśnienia u dzieci

U najmłodszych pacjentów rzadko diagnozowane jest nadciśnienie pierwotne. Pojawia się ono najczęściej u dzieci z nadwagą.

Zdecydowana większość przypadków nadciśnienia u dzieci związana jest z poważnymi chorobami (nadciśnienie wtórne). Objaw ten występuje w przebiegu chorób nerek, tarczycy lub serca. Bardzo pomocny okazać się może w tym przypadku wywiad lekarski, który – jeśli zostanie rzetelnie przeprowadzony – ujawni występowanie innych oznak choroby.

U dzieci najczęściej diagnozowane jest nadciśnienie wtórne
U dzieci najczęściej diagnozowane jest nadciśnienie wtórne © 123RF

Ciśnienie tętnicze podwyższać mogą również niektóre leki i środki odurzające.

W poszukiwaniu przyczyn nadciśnienia tętniczego, konieczne jest wykonanie badania krwi oraz ogólnego badania i posiewu moczu. Wskazane jest również USG nerek.

By sprawdzić, czy na skutek nadciśnienia nie doszło do uszkodzenia narządów, lekarz może zlecić echokardiografię oraz badanie dna oka.

Leczenie nadciśnienia tętniczego u dzieci

W przypadku nadciśnienia tętniczego wtórnego najważniejsze jest leczenie choroby podstawowej.

Jeśli jednak nadciśnienie ma charakter pierwotny, wówczas konieczna jest zmiana stylu życia. Swoim zasięgiem powinna ona objąć wszystkich członków rodziny, wówczas szansa na sukces terapeutyczny jest zdecydowanie większa.

Podstawą jest zmniejszenie masy ciała w przypadku nadwagi oraz regularna aktywność fizyczna. Modyfikacji ulec powinna również dieta (ważne jest unikanie słodyczy oraz zmniejszenie ilości spożywanej soli).

Farmakologiczne leczenie nadciśnienia tętniczego u dzieci jest wskazane w sytuacji, w której zmiana stylu życia jest nieskuteczna lub gdy występują objawy uszkodzenia narządów (serca, nerki).

W wielu przypadkach nadciśnienie zdiagnozowane w dzieciństwie utrzymuje się również po osiągnieciu pełnoletności.

Problem nadciśnienia tętniczego u dzieci jest coraz powszechniejszy. Lekarze zwracają uwagę na problem nadwagi wśród najmłodszych i brak odpowiedniej dawki ruchu. Zmiany w tym zakresie są konieczne.

Wybrane dla Ciebie
Kreatywność nie ma ograniczeń. Kort tenisowy zamieniony w Świąteczną Strefę Zabawy
Kreatywność nie ma ograniczeń. Kort tenisowy zamieniony w Świąteczną Strefę Zabawy
"Survival rodzicielski". Zakupy z dziećmi bywają wyzwaniem. Jak sobie z tym radzić?
"Survival rodzicielski". Zakupy z dziećmi bywają wyzwaniem. Jak sobie z tym radzić?
Rodzice i dzieci mijają się w rozmowie. Kampania Mów Do Mnie #TokTuMi pokazuje skalę problemu
Rodzice i dzieci mijają się w rozmowie. Kampania Mów Do Mnie #TokTuMi pokazuje skalę problemu
Odkryli jedną z możliwych przyczyn poronień. Naukowcy wskazali na rolę metabolizmu
Odkryli jedną z możliwych przyczyn poronień. Naukowcy wskazali na rolę metabolizmu
Gorączka bez objawów? Eksperci tłumaczą, co może się za tym kryć
Gorączka bez objawów? Eksperci tłumaczą, co może się za tym kryć
Kobiety w patowej sytuacji. Odstawienie tych leków przed ciążą zwiększa ryzyko tycia
Kobiety w patowej sytuacji. Odstawienie tych leków przed ciążą zwiększa ryzyko tycia
Emoji jako wołanie o pomoc. KidsAlert ujawnia ukryty język dzieci w internecie
Emoji jako wołanie o pomoc. KidsAlert ujawnia ukryty język dzieci w internecie
Dwulatek po hipotermii wrócił do zdrowia. "Cud zespołowej pracy"
Dwulatek po hipotermii wrócił do zdrowia. "Cud zespołowej pracy"
Przełomowe wytyczne dotyczące cukrzycy w ciąży. 27 kluczowych rekomendacji WHO
Przełomowe wytyczne dotyczące cukrzycy w ciąży. 27 kluczowych rekomendacji WHO
Dwa produkty dla dzieci wycofane z dużych sieciówek. Stanowią realne zagrożenie
Dwa produkty dla dzieci wycofane z dużych sieciówek. Stanowią realne zagrożenie
Liczba dzieci z nadciśnieniem się podwoiła. Eksperci alarmują
Liczba dzieci z nadciśnieniem się podwoiła. Eksperci alarmują
Barwniki w żywności zagrażają zdrowiu dzieci. Naukowcy alarmują o skali problemu
Barwniki w żywności zagrażają zdrowiu dzieci. Naukowcy alarmują o skali problemu