Asperger - charakterystyka, objawy, pomoc

Różnica między autyzmem a zespołem Aspergera polega na tym, że u dzieci z tym syndromem nie występuje opóźnienie czy upośledzenie ogólnego rozwoju języka i funkcji poznawczych (myślenia, uczenia się). Należy wiedzieć, że dziecko z zespołem Aspergera nie ma łagodnej formy autyzmu, lecz inne objawy tego zaburzenia. Występuje ono przede wszystkim u chłopców (stosunek chłopców do dziewcząt wynosi 8 do 1), a w większości przypadków utrzymuje się przez całe życie.

Zespół Aspergera można rozpoznać zarówno u małych dzieci, jak również u osób dorosłych. Najczęściej jednak zaburzenie to zostaje zdiagnozowane, kiedy pacjenci zaczynają naukę w przedszkolu lub szkole. Początkowe objawy mogą być odbierane jako przejaw wysokiej inteligencji i szczególnych cech charakteru dziecka. Natomiast w społeczeństwie osoby takie mogą być postrzegane nie jako chore, ale dziwaczne czy też źle wychowane.

• Stosujesz te popularne leki? Możesz narażać dziecko na autyzm
• Obca osoba zapytała, czy syn ma autyzm. “To było jak strzał w twarz. Byliśmy w szoku”

Słownictwo dzieci cierpiących na zespół Aspergera jest bogate, płynne, a dobór słów niezwykły, pedantyczny i  sformalizowany. Ton głosu i dykcja mogą być przesadzone i nienaturalne.

Zainteresowania dzieci są nietypowe dla ich rówieśników.  Z reguły pasjonują się niecodziennymi rzeczami, np. mapami, narzędziami, windami, rozkładami jazdy, pociągiami.

Mają ponadprzeciętną pamięć, zwłaszcza jeśli chodzi o ich hobby. Potrafią zapamiętać całe rozkłady jazdy czy skomplikowane dane techniczne interesujących je pojazdów. Często pochłanianie kolejnych informacji sprawia, że ograniczają inne aktywności.

Dzieci z tą niepełnosprawnością nie uczestniczą w zabawie z równieśnikami w klasie czy na placu zabaw - tego typu rozrywka nie jest dla nich atrakcyjna. Mają wyjątkowe zdolności w zakresie tzw. fizyki potocznej (znajomości zasad działania maszyn, narzędzi, urządzeń elektrycznych itd.). Przy odpowiednim podejściu do dziecka, odmienny sposób funkcjonowania może stać się w przyszłości atutem.

Chorzy nieprawidłowo odczytują język ciała innych ludzi, dlatego też mogą  głośno wyrażać swoje opinie na dany temat, w sposób niepożądany społecznie. Będąc w autobusie, dziecko głośno mówi o osobie stojącej z boku: "Ależ ona gruba!". Zwracając mu uwagę, że to niestosowne i nie powinien głośno komentować, odpowiada na cały głos: "Ale ona naprawdę jest gruba!". Zakłopotanie rodzica oraz komentarze na temat odczuć krytykowanej kobiety nie zostają uznane przez dziecko. Wynika to z trudności w odczytywaniu uczuć na podstawie wyrazu twarzy i mowy ciała, jak również problemów ze zrozumieniem niepisanych praw, stosowanych w interakcjach społecznych.

Również żarty czy ironia odbierane są wprost, np. powiedzenie "złapali cię za język" osoby takie mogą zinterpretować dosłownie. W rozmowie często chorzy na Aspergera nie dopuszczają do głosu innych, mimo widocznego zniecierpliwienia i znudzenia słuchacza.

Pomimo tego, że dzieci z tym zaburzeniem wyglądają normalnie i wykazują prawidłowe kwalifikacje intelektualne, mają poważne trudności w nawiązywaniu kontaktów i przyjaznych stosunków w środowisku rówieśniczym. Często są ignorowane i wyśmiewane w grupie. Bliższe relacje mają zwykle tylko z bliskimi: rodzicami, rodzeństwem lub dorosłymi, którzy rozumieją ich zaburzenia.

Należy również wspomnieć o szczególnej wrażliwości dzieci z aspergerem na dotyk, smak, światło, zapach czy konsystencję potraw. Jeśli powyższe symptomy zauważyliście również u swojego dziecka, warto zgłosić się do lekarza, by stwierdził czy dziecko cierpi na zespół Aspergera.

Diagnozę w tym zakresie stawia grupa specjalistów składających się z pediatry, psychologa i psychiatry. Warto w tym celu wybrać się do ośrodka, który zajmuje się dziećmi ze spektrum autyzmu.

• Autyzm można rozpoznać już u niemowlaka. Wystarczy jeden test
• Rodzice myślą, że to ADHD lub autyzm. Prawda jest zupełnie inna

Terapia jest długoterminowa i wielotorowa. Najpopularniejszą metodą pracy z chorym jest terapia poznawczo-behawioralna, której celem jest kształtowanie odpowiednich postaw lub redukcja zachowań niepożądanych.

Podczas spotkań z terapeutą dziecko z Aspergerem będzie pracowało nad rozwojem mowy i języka, kontaktem wzrokowym i dotykowym, będzie uczyło się prawidłowych relacji społecznych oraz pracowało nad umiejętnościami skupiania uwagi. Dla lepszego samopoczucia należy stworzyć mu otoczenie, które będzie jak najbardziej przewidywalne.

Terapeuta, czas i miejsce terapii powinny być stałe, a nauczyciel szkolny powinien dobrze znać specyfikę pracy z dziećmi z zespołem Aspergera. Leczenie w znacznym stopniu poprawia jakość ich życia. Dzięki stosowanym metodom wiele dzieci z tym zaburzeniem może wyrosnąć na szczęśliwych i stosunkowo dobrze funkcjonujących w relacjach społecznych dorosłych.

Podstawową zasadą, jaką trzeba wziąć pod uwagę, by osiągnąć sukces w pracy z nimi, jest zrozumienie ich punktu widzenia.