HPV to nie tylko problem kobiet
HPV to wirus przenoszony drogą płciową, który odpowiada za rozwój wielu nowotworów. Choć najczęściej mówi się o raku szyjki macicy, patogen ten ma znacznie szerszy wpływ. U mężczyzn może prowadzić m.in. do raka prącia, odbytu oraz nowotworów jamy ustnej i gardła. Z kolei u kobiet poza rakiem szyjki macicy odpowiada także za nowotwory sromu i pochwy oraz brodawki narządów płciowych.
W analizie uwzględniono ponad 615 tys. zaszczepionych chłopców oraz przeszło 2,2 mln niezaszczepionych. Wszyscy uczestnicy byli w wieku od 9 do 26 lat, a szczepienia prowadzono w latach 2016-2024. Wyniki jednoznacznie wskazały, że zastosowanie dziewięciowalentnej szczepionki znacząco ogranicza ryzyko rozwoju nowotworów związanych z HPV u chłopców.
Zakażenie HPV jest bardzo powszechne. Według danych amerykańskiego Narodowego Instytutu Raka większość osób zakaża się tym wirusem wkrótce po rozpoczęciu aktywności seksualnej. Choć w wielu przypadkach organizm sam zwalcza infekcję, u części osób wirus pozostaje w organizmie i po latach może doprowadzić do rozwoju nowotworu. Szczepienie pozwala niemal całkowicie wyeliminować ryzyko związane z najbardziej onkogennymi typami wirusa.
Szczepionka chroni przed wieloma typami wirusa
W badaniu zastosowano szczepionkę dziewięciowalentną, która zabezpiecza przed dziewięcioma typami HPV, w tym najbardziej niebezpiecznymi - 16 i 18, odpowiadającymi za dużą część nowotworów. Pozostałe typy wirusa również mają znaczenie, ponieważ wiążą się z innymi nowotworami oraz zmianami skórnymi i błon śluzowych.
Szczepienie chłopców ma podwójne znaczenie. Z jednej strony chroni ich samych przed nowotworami, z drugiej ogranicza transmisję wirusa, co zmniejsza ryzyko zakażenia partnerek. Dzięki temu szczepienia mogą wpływać na ograniczenie liczby nowotworów w całej populacji.
W Polsce szczepienia przeciw HPV są bezpłatne dla dzieci w wieku od 9 do 14 lat. Mogą być wykonywane także w szkołach, po uzyskaniu zgody rodziców. Największą skuteczność osiąga się, gdy szczepienie zostanie wykonane przed rozpoczęciem aktywności seksualnej. W młodszej grupie wiekowej podaje się dwie dawki, natomiast u starszych nastolatków zaleca się trzy dawki.
Szczepionki przeciw HPV są dobrze tolerowane. Najczęściej zgłaszane działania niepożądane mają łagodny charakter i obejmują:
- ból w miejscu wkłucia,
- zaczerwienienie,
- niewielki obrzęk.
Nowe dane potwierdzają, że szczepienia przeciw HPV nie powinny być postrzegane wyłącznie jako ochrona dziewcząt. To skuteczna metoda profilaktyki nowotworów także u chłopców, która może znacząco zmniejszyć ryzyko zachorowania w przyszłości.
Źródło: PAP