Wzory na stężenie procentowe: wagowe i objętościowe

Stężenie procentowe mieszaniny lub roztworu to wyrażony w procentach udział substancji chemicznej w mieszaninie, lub roztworze. Innymi słowy, to stosunek tej substancji do całości roztworu (wraz z tą właśnie substancją). Istnieje stężenie procentowe objętościowe lub wagowe (objętościowe).

Stężenie procentowe to stosunek danej substancji do całości roztworu.Stężenie procentowe to stosunek danej substancji do całości roztworu.
Źródło zdjęć: © GettyImages
Ewa Rosiecka

Stężenie procentowe - podstawowe informacje

Określenia "rozwtór rozcieńczony", "roztwór stężony" czy "roztwór nasycony" informują nas, czy danej substancji rozpuszczonej w roztworze jest mało, czy też dużo.

Zdarzają się sytuacje, kiedy potrzebujemy dokładnego podania jej zawartości. W takiej sytuacji możemy posłużyć się wzorem na stężenie procentowe. Istnieje kilka sposobów na przedstawienie składu roztworu, czyli jego stężenia właśnie. Możemy wyróżnić dwa rodzaje stężenia procentowego: wagowe oraz objętościowe.

Stężenie procentowe wagowe (masowe) określa, ile części wagowych (masowych) rozpuszczonej substancji znajduje się w 100 częściach wagowych (masowych) roztworu. Przykładowo: oznaczenie 5% oznacza, że w 100 gramach roztworu znajduje się 5 gramów substancji rozpuszczonej i 95 gramów rozpuszczalnika.

Stężenie procentowe objętościowe pokazuje, ile centymetrów sześciennych substancji rozpuszczonej znajduje się w 100 centymetrach sześciennych roztworu. Dla przykładu: roztwór 10% oznacza, że w 100 centymetrach sześciennych roztworu znajduje się 10 centymetrów sześciennych roztworu i 90 centymetrów sześciennych rozpuszczalnika. Dla tego rodzaju stężenia procentowego często używa się oznaczenia "v/v" (volume/volume).

Jaki jest wzór na stężenie procentowe?

Aby obliczyć stężenie procentowe wagowe (masowe), przyjmujemy oznaczenie M, z indeksem "s" jako masę substancji rozpuszczonej (w gramach) i M z indeksem "r" jako masę całego roztworu (masa substancji dodana do masy rozpuszalnika w gramach). Stężenie procentowe wagowe (masowe) z indeksem "p" będziemy obliczać według wzoru:

Cp = Ms/Mr x 100%

Aby obliczyć stężenie procentowe objętościowe, przyjmujemy oznaczenie V, z indeksem "s" za objętość substancji (w centymetrach sześciennych) oraz V z indeksem "r" za objętość całego roztworu (także w centymetrach sześciennych). Stężenie procentowe objętościowe C, z indeksem "p" będziemy obliczać według wzoru:

Cp = Vs/Vr x 100%

Wybrane dla Ciebie
Była dziecięcą gwiazdą. Za kulisami rozgrywała się tragedia
Była dziecięcą gwiazdą. Za kulisami rozgrywała się tragedia
Choroba odebrała jej połowę mózgu. Lekarze podjęli radykalną decyzję
Choroba odebrała jej połowę mózgu. Lekarze podjęli radykalną decyzję
Produkt dla dzieci z przekroczeniem szkodliwej substancji. TEDi apeluje do klientów
Produkt dla dzieci z przekroczeniem szkodliwej substancji. TEDi apeluje do klientów
Bali się jej adoptować. Tak dziś wygląda "najpiękniejsza dziewczynka świata"
Bali się jej adoptować. Tak dziś wygląda "najpiękniejsza dziewczynka świata"
Proste imię z tradycją. Nosi je ponad 30 tys. Polaków
Proste imię z tradycją. Nosi je ponad 30 tys. Polaków
Imię jak miasto. RPJ odradza, ale noszą je cztery Polki
Imię jak miasto. RPJ odradza, ale noszą je cztery Polki
14-latka nie miała miesiączki. Rzadka anomalia anatomiczna
14-latka nie miała miesiączki. Rzadka anomalia anatomiczna
Noworodek trafił tam w środku nocy. To już trzeci przypadek
Noworodek trafił tam w środku nocy. To już trzeci przypadek
W szkołach w maju sporo wolnego. To kłopot dla rodziców młodszych dzieci
W szkołach w maju sporo wolnego. To kłopot dla rodziców młodszych dzieci
Najgorsze bajki. Psycholog ostrzega, a dzieci i tak oglądają
Najgorsze bajki. Psycholog ostrzega, a dzieci i tak oglądają
Ulga na dziecko 2026. Można odliczyć nawet kilka tysięcy złotych
Ulga na dziecko 2026. Można odliczyć nawet kilka tysięcy złotych
Niektórzy myślą, że to imię z błędem. Nosi je ponad 2200 Polaków
Niektórzy myślą, że to imię z błędem. Nosi je ponad 2200 Polaków