Pierwszy dzień wiosny. Kiedy wypada, jakie zwyczaje wiążą się z tym dniem?

Pierwszy dzień kalendarzowej wiosny co roku wypada tego samego dnia, w przeciwieństwie do daty rozpoczęcia wiosny astrologicznej, którą wyznacza wędrówka słońca po ekliptyce. Kalendarzowa wiosna rozpoczyna się 21 marca i trwa do 21 czerwca. W 2025 roku pierwszy dzień wiosny wypada w piątek.

Pierwszy dzień wiosny kalendarzowej najbardziej spektakularnie obchodzą dzieci, ponieważ jest to jednocześnie tzw. Dzień Wagarowicza. Tego dnia zwykle nie odbywają się lekcje. Uczniowie biorą udział w różnego rodzaju uroczystościach, wycieczkach lub też topią Marzannę. Na czym to polega?

Marzanna to kukła na kiju, zrobiona ze słomy i różnych tkanin, symbolizująca zimę, którą należy wrzucić do rzeki, aby nastała wiosna. Zwyczaj ten obecnie jest po prostu zabawą, jednak dawniej w czasach słowiańskich traktowany był bardzo poważnie, jako rytuał.

Z topieniem Marzanny wiązały się różne przesądy, m.in. nie wolno było dotknąć jej pływającej w rzece, ponieważ groziło to uschnięciem ręki. Gdy ktoś obejrzał się w drodze powrotnej, mógł ściągnąć na siebie groźną chorobę, a potknięcie się i przewrócenie mogło oznaczać śmierć w ciągu najbliższego roku.

Jak świętuje się nadejście wiosny na świecie?

Wiosna to czas odnowy i radości, dlatego jej nadejście jest świętowane w wielu krajach na całym świecie. Choć tradycje różnią się w zależności od kraju, wszystkie mają wspólny mianownik - celebrację nowego początku, światła i życia.

• Holi - kolorowe święto wiosny w Indiach. To jedno z najbardziej znanych i spektakularnych świąt związanych z nadejściem wiosny. Obchodzone jest w Indiach i Nepalu. Podczas Holi ludzie obrzucają się kolorowymi proszkami, świętując zwycięstwo dobra nad złem i początek nowego sezonu. Wydarzenie pełne jest muzyki, tańca i wspólnego biesiadowania.
• Nowruz - perski Nowy Rok. To święto obchodzone głównie w Iranie, Afganistanie i innych krajach Azji Środkowej. Tradycyjnie przygotowuje się haft-sin - stół z siedmioma symbolicznymi przedmiotami na literę "S", które oznaczają zdrowie, dostatek i szczęście.
• Festiwal kwiatów wiśni w Japonii. W Japonii nadejście wiosny oznacza sezon hanami - czyli podziwiania kwitnących wiśni. Ludzie gromadzą się w parkach, organizują pikniki i celebrują ulotne piękno przyrody.
• Dzień Matki Ziemi w krajach Ameryki Południowej. W wielu krajach Ameryki Łacińskiej, takich jak Boliwia i Peru, nadejście wiosny jest czasem, w którym oddaje się hołd Pachamamie, czyli Matce Ziemi. Ludzie organizują rytuały dziękczynne, składając ofiary w postaci jedzenia i kwiatów, by zapewnić sobie urodzaj i dobrobyt w nadchodzących miesiącach.

Pierwszy dzień wiosny to także tzw. równonoc wiosenna. Co oznacza to określenie? Z równonocą, inaczej ekwinokcjum, mamy do czynienia, gdy dzień i noc są sobie niemal równe. Takie zjawisko obserwujemy dwa razy w roku - 21 marca jako równonoc wiosenna i 23 września jako równonoc jesienna.

W czasie trwania równonocy wiosennej na wieczornym niebie możemy zaobserwować niezwykle jasno świecącą planetę Wenus, która tworzy tego wieczoru wspaniałe konstelacje z innymi niebieskimi obiektami.

Wiosna przynosi nie tylko więcej światła i ciepła, ale także realnie wpływa na nasz organizm i codzienne funkcjonowanie. To czas, kiedy budzimy się do życia po zimowej stagnacji i zyskujemy więcej energii.

Więcej słońca = lepszy nastrój

Wiosenne dni stają się dłuższe, a organizm otrzymuje więcej światła słonecznego, co przekłada się na zwiększoną produkcję serotoniny – hormonu szczęścia. Dzięki temu czujemy się bardziej pozytywnie nastawieni, mamy więcej energii i motywacji do działania.

Wzrost poziomu witaminy D

W zimie wiele osób zmaga się z niedoborem witaminy D, która jest kluczowa dla odporności i zdrowia kości. Wiosną, dzięki dłuższemu przebywaniu na świeżym powietrzu, organizm zaczyna samodzielnie syntetyzować tę witaminę, co poprawia samopoczucie i wzmacnia układ immunologiczny.

Zwiększona aktywność fizyczna

Cieplejsza pogoda i dłuższe dni zachęcają do spacerów, biegania czy jazdy na rowerze. Więcej ruchu oznacza poprawę kondycji, lepsze dotlenienie organizmu i redukcję stresu.

Sezonowe warzywa i owoce – naturalny detoks

Wiosną zaczynamy jeść więcej świeżych warzyw i owoców, co wspomaga oczyszczanie organizmu po zimie. Zielone warzywa, jak szpinak, rukola czy szczypiorek, dostarczają cennych składników odżywczych i witamin, a lekkostrawna dieta sprzyja lepszemu trawieniu.

Mniej infekcji i przeziębień

Choć wiosna to czas, gdy organizm nadal jest podatny na infekcje, to stopniowe ocieplenie i zwiększona aktywność na świeżym powietrzu wzmacniają odporność.

Poprawa jakości snu

Więcej światła w ciągu dnia pomaga regulować rytm dobowy, dzięki czemu łatwiej zasypiamy i budzimy się bardziej wypoczęci.