• Dagmara Zagrodny
  • Artykuł zweryfikowany przez eksperta

Domowe sposoby na urazy i kontuzje u dzieci

Stłuczenie, skręcenie kostki, uderzenie w głowę – lista urazów, jakich doznają dzieci w pierwszych latach życia, jest bardzo długa. Na szczęście większość z nich nie wymaga interwencji lekarza.

kontuzje u dziecikontuzje u dzieci
Źródło zdjęć: © 123rf
Agnieszka Gotówka

Dzieci biegają, skaczą, wspinają się. Mają w sobie mnóstwo energii i są w nieustannym ruchu. Nie bez przyczyny mówi się, że trzeba mieć przy nich oczy dookoła głowy. Nigdy nie myślą o konsekwencjach, bo nie leży to w ich naturze. Zabawa jest pełna beztroski, ale bywa niebezpieczna. Urazy i kontuzje u najmłodszych to codzienność dla lekarzy dyżurujących w szpitalnych oddziałach ratunkowych.

Pierwsza pomoc w przypadku stłuczenia

Dziecko spadło z łóżka lub biegnąc nie zauważyło ściany? Dla osoby dorosłej brzmi to absurdalnie, ale w przypadku najmłodszych takie wypadki się zdarzają. Ich efektem najczęściej są stłuczenia. W wyniku uderzenia pękają drobne naczynia podskórne. Krew wylewa się do okolicznych tkanek, pojawia się obrzęk i zasinienie skóry. W miejscu urazu obserwujemy siniak, który w ciągu kilku dni zmienia swoje zabarwienie i znika.

By uśmierzyć ból i przyspieszyć gojenie, w miejsce stłuczenia należy przyłożyć zimny kompres, który zahamuje wewnętrzne krwawienie – najlepiej tuż po wypadku. Nie wolno jednak dotykać lodem bezpośrednio do skóry. Może to spowodować odmrożenie. Wcześniej należy go owinąć ręcznikiem. Można też sięgnąć po specjalne kompresy dostępne w aptece.

Domowym sposobem na zmniejszenie opuchlizny jest przykładanie w miejsce urazu liści kapusty.

Nie zapominajmy też, że ból pojawiający się w przypadku stłuczenia jest dla dziecka bardzo silny. By go uśmierzyć, warto podać lek przeciwbólowy z paracetamolem lub ibuprofenem. Ibuprofen, w przeciwieństwie do paracetamolu, działa przeciwzapalnie.

Złamanie "zielonej gałązki"

Jeśli po urazie dziecko będzie czuło silny ból, a miejsce uderzenia będzie tkliwe i bolesne, lepiej udać się do lekarza, by sprawdził, czy nie doszło do złamania. W takim przypadku konieczne jest założenie gipsowego opatrunku.

U dzieci kości nie są tak mocne jak u osoby dorosłej. Z pozoru błahy upadek może się dla kilkulatka skończyć założeniem gipsu. W większości przypadków dochodzi jedynie do przerwania okostnej z jednej strony. Mówi się wówczas o złamaniu "zielonej gałązki", bo uraz niemal dosłownie przypomina złamanie młodego, giętkiego patyka.

W pierwszych dniach po urazie może być konieczne podawanie maluchowi leków przeciwbólowych.

Jak zapobiegać urazom u dzieci?

Trudno ograniczyć ryzyko wypadku, bo ten może zdarzyć się każdemu i wszędzie. Wystarczy źle stanąć, potknąć się, nieodpowiednio przekręcić ciało. Są jednak sytuacje, które im sprzyjają i tych warto unikać. O ile dzieci nie zdają sobie sprawy z konsekwencji swoich zachowań, o tyle dorośli muszą nieustannie pamiętać o bezpieczeństwie swoich pociech.

Do urazu często dochodzi w czasie zabawy na świeżym powietrzu. Zadbajmy więc o to, by maluch miał na głowie kask w czasie jazdy na rowerze lub hulajnodze. Nie sadzajmy dzieci na parapetach, stołach i blatach, nawet wówczas, gdy jesteśmy w pobliżu. Nigdy nie zostawiajmy niemowlęcia samego na przewijaku lub łóżku.

Zwróćmy też uwagę na wyposażenie domowej apteczki. Znaleźć się w niej powinny plastry, opatrunki jałowe, maść na stłuczenia oraz lek przeciwbólowy z ibuprofenem w formie odpowiedniej do wieku dziecka (dla malucha czopki bądź zawiesina, dla starszaka zawiesina, tabletki bądź niedawno wprowadzone na polski rynek kapsułki do żucia).

Urazy i kontuzje u najmłodszych zdarzają się bardzo często. Dla dzieci są bolesne, a dla rodziców stanowią źródło silnej troski. Pamiętajmy, by z każdym niepokojącym objawem zgłaszać się do lekarza. Specjalista oceni rozległość urazu, zleci ewentualne badania obrazowe i podpowie, jak postępować z małym pacjentem.

Wybrane dla Ciebie
Rekordowy maraton maturalny. To skutek reform
Rekordowy maraton maturalny. To skutek reform
Uznane za najpiękniejsze. To imię nosi ponad 360 tysięcy Polek
Uznane za najpiękniejsze. To imię nosi ponad 360 tysięcy Polek
Trutka na szczury w jedzeniu dla niemowląt. W Austrii zatrzymano podejrzanego
Trutka na szczury w jedzeniu dla niemowląt. W Austrii zatrzymano podejrzanego
Flying Tiger wycofuje zabawki. Powód? Ryzyko zadławienia
Flying Tiger wycofuje zabawki. Powód? Ryzyko zadławienia
Dwuletnia Leni ma demencję. "Zespół Sanfilippo jest niewyobrażalnie okrutny"
Dwuletnia Leni ma demencję. "Zespół Sanfilippo jest niewyobrażalnie okrutny"
To imię królów, papieży i wielkich twórców. W Polsce wciąż nie wychodzi z mody
To imię królów, papieży i wielkich twórców. W Polsce wciąż nie wychodzi z mody
Tak naprawdę nazywała się Violetta Villas. W 2025 r. nikt tak nie nazwał córki
Tak naprawdę nazywała się Violetta Villas. W 2025 r. nikt tak nie nazwał córki
Chroni także chłopców. Ryzyko nowotworów spada o połowę
Chroni także chłopców. Ryzyko nowotworów spada o połowę
Objawy zmyliły lekarzy. To był nowotwór wątroby
Objawy zmyliły lekarzy. To był nowotwór wątroby
Ten prezent komunijny może być niebezpieczny. Policja apeluje o rozwagę
Ten prezent komunijny może być niebezpieczny. Policja apeluje o rozwagę
Przyznało się 60 proc. badanych. Zadziwiające wnioski z raportu dot. komunii
Przyznało się 60 proc. badanych. Zadziwiające wnioski z raportu dot. komunii
Najlepsza gra dla dziecka? Ekspert: Jest jeden haczyk
Najlepsza gra dla dziecka? Ekspert: Jest jeden haczyk