• lek. Paweł Baljon
  • Artykuł zweryfikowany przez eksperta

Świnka u dziecka

Świnka to choroba zakaźna wywoływana przez wirus, który rozprzestrzenia się śliną i może zainfekować wiele części ciała, zwłaszcza przyuszne ślinianki. Gruczoły te produkują ślinę i znajdują się w tylnej części obu policzków. U chorych na świnkę ślinianki są obrzęknięte i bolesne. Do wprowadzenia szczepionki w latach 60. XX wieku świnka była powszechną chorobą, obecnie liczba chorych jest znacznie mniejsza. Większość przypadków świnki diagnozuje się u dzieci w wieku 5-14 lat. Choroba rzadko występuje u dzieci poniżej pierwszego roku życia.

Świnka u dzieckaŚwinka u dziecka

Objawy świnki u dzieci

Pierwszym objawem świnki może być gorączka (39,4°C), ból głowy oraz utrata apetytu. Ponadto typowym symptomem choroby jest obrzęk i ból ślinianek przyusznych, który nadaje dziecku wygląd chomika z policzkami pełnymi jedzenia. Przez 1-3 dni ślinianki stają się coraz bardziej opuchnięte i bolesne. Dolegliwości bólowe nasilają się podczas przełykania, mówienia, przeżuwania oraz spożywania kwaśnych soków, na przykład pomarańczowego. Obrzęk ślinianek może pojawiać się w obu gruczołach lub tylko po jednej stronie twarzy. Rzadko zdarza się, by świnka zaatakowała inną grupę gruczołów wytwarzających ślinę. W takiej sytuacji obrzęk może pojawić się pod językiem i żuchwą, i może sięgać aż do klatki piersiowej.

Świnka może doprowadzić do stanu zapalnego i obrzęku mózgu oraz innych narządów. Objawy powikłań świnki to: wysoka gorączka, usztywnienie karku, ból głowy, nudności, wymioty, senność, konwulsje oraz inne symptomy wskazujące na stan zapalny mózgu. U nastolatków i dorosłych mężczyzn świnka może spowodować rozwój stanu zapalnego jąder. Zwykle jedno z jąder jest obrzęknięte i bolesne w ciągu 7-10 dni od obrzęku ślinianek. Ponadto może pojawić się wysoka gorączka, dreszcze, ból głowy, nudności, wymioty oraz ból brzucha. Po 3-7 dniach ból jąder i obrzęk ustępują, zazwyczaj ma to miejsce, gdy mija gorączka. Świnka może wpłynąć także na trzustkę lub jajniki, powodując ból oraz tkliwość w części brzucha. U niektórych osób objawy świnki są tak łagodne, że nikt nie podejrzewa tej choroby. Lekarze są zdania, że u 1/3 osób świnka przebiega bezobjawowo.

Leczenie świnki u dzieci

Wirus świnki rozprzestrzenia się drogą kropelkową, ale do zarażenia może dojść również poprzez dotknięcie użytej przez chorego chusteczki lub picie z tej samej szklanki. Chorobie można zapobiegać poprzez dziecku obowiązkowej szczepionki w 13-14 miesiącu życia. Drugą dawkę szczepionki wstrzykuje się u dzieci w wieku 10 lat. Jeśli rodzice podejrzewają u swojej pociechy świnkę, powinni skonsultować się z lekarzem i obserwować stan dziecka. W leczeniu świnki nie stosuje się antybiotyków, ponieważ jest to choroba wirusowa. Rodzice mają za zadanie monitorowanie i notowanie temperatury ciała chorego na świnkę dziecka. Jeśli pojawia się gorączka, należy podać dziecku lek, ale nie powinien to być kwas acetylosalicylowy, ponieważ może on doprowadzić do rozwoju zespołu Reye'a. Zespół ten może skutkować niewydolnością wątroby i śmiercią dziecka. Obrzęk ślinianek można łagodzić poprzez ciepłe lub zimne okłady. Dziecko powinno spożywać miękkie, neutralne w smaku produkty spożywcze, których nie trzeba długo przeżuwać. Ponadto chore na świnkę dziecko powinno wypijać dużo płynów w postaci wody i herbaty. Jeśli świnka zaatakowała jądra, lekarz może przepisać silniejszy lek przeciwbólowy i łagodzący obrzęk. Wskazane jest także przykładanie ciepłych lub zimnych okładów. Dobrą wiadomością dla dzieci ze świnką jest fakt, iż w czasie leczenia nie muszą leżeć w łóżku.

Jeśli temperatura ciała dziecka przekracza 38,3°C, należy skontaktować się z lekarzem. Wskazania do konsultacji lekarskiej to także objawy sugerujące stan zapalny mózgu: usztywnienie szyi, konwulsje, wyjątkowa senność, silny ból głowy oraz zmiany przytomności.

Wybrane dla Ciebie
Dwuletnia Leni ma demencję. "Zespół Sanfilippo jest niewyobrażalnie okrutny"
Dwuletnia Leni ma demencję. "Zespół Sanfilippo jest niewyobrażalnie okrutny"
To imię królów, papieży i wielkich twórców. W Polsce wciąż nie wychodzi z mody
To imię królów, papieży i wielkich twórców. W Polsce wciąż nie wychodzi z mody
Tak naprawdę nazywała się Violetta Villas. W 2025 r. nikt tak nie nazwał córki
Tak naprawdę nazywała się Violetta Villas. W 2025 r. nikt tak nie nazwał córki
Chroni także chłopców. Ryzyko nowotworów spada o połowę
Chroni także chłopców. Ryzyko nowotworów spada o połowę
Objawy zmyliły lekarzy. To był nowotwór wątroby
Objawy zmyliły lekarzy. To był nowotwór wątroby
Przyznało się 60 proc. badanych. Zadziwiające wnioski z raportu dot. komunii
Przyznało się 60 proc. badanych. Zadziwiające wnioski z raportu dot. komunii
Najlepsza gra dla dziecka? Ekspert: Jest jeden haczyk
Najlepsza gra dla dziecka? Ekspert: Jest jeden haczyk
Imię geniuszy i królów. Nosi je ponad 460 tys. Polaków
Imię geniuszy i królów. Nosi je ponad 460 tys. Polaków
Po mamie, czy po tacie? Oto po kim dziedziczymy inteligencję
Po mamie, czy po tacie? Oto po kim dziedziczymy inteligencję
Czy dziecko powinno spać z rodzicami? Pediatrzy wyjaśniają raz na zawsze
Czy dziecko powinno spać z rodzicami? Pediatrzy wyjaśniają raz na zawsze
Imię składające się z jednej litery. W Polsce noszą je dwie kobiety
Imię składające się z jednej litery. W Polsce noszą je dwie kobiety
Nowe podręczniki i zmiany w nauczaniu. Nauczyciele mają wątpliwości
Nowe podręczniki i zmiany w nauczaniu. Nauczyciele mają wątpliwości