Sawanna - poznaj zwierzęta i rośliny obszarów międzyzwrotnikowych

Sawanna to formacja trawiasta, która występuje na Ziemi na obszarze między zwrotnikami Raka i Koziorożca. Składa się z wysokich traw i pojedynczych drzew i krzewów. Powstaje w klimacie suchym i gorącym na ubogich glebach, w miejscach, gdzie obok wysokich temperatur naprzemiennie **występują okresy deszczowe.

Sawannę charakteryzuje sezonowość. Dominuje pora sucha, która trwa od 2,5 miesiąca do 10 miesięcy i występuje naprzemiennie z porą deszczową.

W porze suchej na obszarze sawanny panuje bezchmurna pogoda, a temperatura jest bardzo wysoka - średnie temperatury przekraczają 30°C, niekiedy sięgają nawet 50°C.

W porze deszczowej temperatura nieco spada, a sawanna rozkwita na krótki okres bujną roślinnością, jednak wraz z ponownym nastaniem pory suchej roślinność ta płowieje i wysycha.

Na sawannach często dochodzi do pożarów, dlatego mogą tam przetrwać jedynie drzewa i krzewy o grubej korze oraz trawy.

Sawanny wbrew powszechnej opinii nie występują jedynie w Afryce (choć pokrywają ją w około 40-45 proc.). Znajdziemy je także na innych kontynentach:

• w Ameryce Południowej (dorzecze Orinoko);
• w Australii (północna i centralna część);
• w Azji (Półwysep Indyjski, Półwysep Indochiński, Cejlon).

Sawanny powstały w wyniku panujących na danym obszarze warunków klimatycznych. Ich powstawaniu sprzyjają:

• okresowe zalania przez rzekę;
• niewielkie opady;
• wysokie temperatury;
• niszczycielska działalność człowieka, głównie wypalanie roślin i lasów.

Zwierzęta żyjące na sawannie to m.in.:

• antylopa;
• bawół;
• emu;
• gazela;
• gepard;
• hiena;
• lew;
• słoń;
• struś;
• zebra;
• żyrafa.

Na sawannie żyją również owady, takie jak termity czy mrówki, gady: węże i jaszczurki i stada małp, które przystosowane są do życia w takim klimacie.

Na sawannie rośnie m.in.:

• aloes
• akacja;
• baobab;
• eukaliptus;
• palma;
• trawa słoniowa.

Drzewa i krzewy sawanny przystosowane są do warunków klimatycznych. Niektóre drzewa mogą osiągać wielkie rozmiary i rozwijać sieć sięgających głęboko korzeni. Mnóstwo roślin gromadzi wodę w pniach.

Na obszarach sawanny możemy spotkać także społeczności ludzkie. Mieszkańcy tych terenów zwykle prowadzą koczowniczy tryb życia. Zajmują się polowaniem, zbieractwem, hodowlą oraz niewielką uprawą roli.

Ich głównym pożywieniem jest mleko i mięso. Mimo trudnych warunków rozwijają oni swoje społeczności, a w miejscach ze stałym dostępem do wody tworzą wsie i miasteczka.

Trudności, z którymi mierzą się mieszkańcy tych terenów to:

• częsty brak wody pitnej;
• nieurodzaj w skutek pułpustynnienia i ograniczony dostęp do żywności;
• choroby, takie jak malaria, śpiączka afrykańska, choroby przenoszone drogą płciową (np. AIDS);
• wojny domowe między plemionami.