Psychoanaliza Zygmunta Freuda. Na czym polega?

Zygmunt Freud, austriacki lekarz żydowskiego pochodzenia, urodził się w 1856 r. Studiował medycynę na Uniwersytecie Wiedeńskim. Szczególnie interesowała go neuropatologia. Uważał, że przyczyn problemów psychicznych nie należy szukać w mózgu, a w umyśle. Swoje teorie przedstawił w wydanej w 1899 r. książce pt. „Objaśnianie marzeń sennych” oraz w późniejszych publikacjach.

Twórca psychoanalizy miał zarówno wielu zwolenników, jak i przeciwników. Do dziś wątpliwości budza jego metody badawcze. Freud zmarł w 1939 r. w Londynie na raka jamy ustnej, z którym zmagał się od wielu lat.

Zygmunt Freud w rozmowach ze swoimi pacjentami zauważył, że ich opowieści często odnoszą się do wypartych z dzieciństwa doświadczeń, pragnień i fantazji. Powodowowały nieświadome konflikty. Kiedy psycholog wydobył je na powierzchnie i przeanalizował wraz z pacjentem, ten odczuwał ulgę i pozbywał się objawów zaburzeń psychicznych.

Zdaniem Freuda opowiadanie o swoim życiu ma charakter oczyszczający. Rolą terapeuty jest wyjaśnienie pacjentowi tego, czego sam nie może zrozumieć.

Freud twierdził, że życiem człowieka rządzi libido (popęd, energia seksualna). Domaga się ona natychmiastowego zaspokojenia, co jednak nie jest możliwe, bo konieczne jest przestrzeganie społecznych norm i zasad. By sobie z tym poradzić, ludzka psychika kieruje się zasadą przyjemności. Energia seksualna jest utrzymywana na jak najniższym poziomie.

Człowiek, który doświadczył traumy, w sposób nieświadomy będzie unikał i redukował starch i lęk. To obronna reakcja umysłu na zagrożenie.

Freud uważał, że nieznaczne zniekształcenie odbioru sytuacji redukuje stres. Człowiek robi to na różne sposoby, np. poprzez wyparcie lub zaprzeczenie. Psychologiczne mechanizmy obronne stają się z czasem nawykowe. Kiedy stosowane są nadmiernie, mogą wywołać problemy psychiczne.

Do mechanizmów obronnych zalicza się m.in.: wyparcie, tłumienie, zwlekanie (prokrastynacja), fantazjowanie, zaprzeczanie, zachowania obsesyjno-kompulsywne.

Mimo, że koncepcja Freuda budzi pewne zastrzeżenia, współczesna psychoterapia czerpie z niej wiele.

Psychoterapia psychoanalityczna (psychoanaliza) polecana jest pacjentom z depresją, lękami. Może też pomóc osobom, które doświadczają trudności w relacjach, np. z partnerem.