Przerwy w oddychaniu u niemowląt

Dziecko w brzuchu mamy nie musi oddychać samodzielnie, ponieważ tlen dostarczany jest mu wraz z krwią z łożyska. Gdy maluch przychodzi na świat, ma czasem kłopoty z oddychaniem. Płuca płodu rozwijającego się w łonie matki wypełnia płyn owodniowy, a nie powietrze. Maluch wykonuje jednak, tzw. ruchy oddechowe klatki piersiowej już od 25. tygodnia ciąży. Pierwszy wdech po porodzie wymaga od noworodka dużego wysiłku i jest sprawdzianem jego sił witalnych.

Początkowe oddechy noworodka są bardzo łapczywe i nieregularne. Dopiero po kilku minutach rytm wdechów i wydechów normuje się do 40-60 razy na minutę. U niektórych noworodków czasem pojawiają się problemy ze swobodnym oddychaniem. Wtedy maleństwo może trafić na jakiś czas do inkubatora, gdzie podaje się mu tlen. Przy poważnych zaburzeniach oddychania u dziecka konieczne jest leczenie z wykorzystaniem specjalistycznej aparatury.

Gdy noworodek oddycha noskiem, czasem można usłyszeć dźwięk jakby delikatnego chrapania. Jest to, tzw. sapka. W nosku dziecka mogą zalegać odrobinki kurzu, śluz, resztki ulanego pokarmu czy po prostu katar, utrudniające oddychanie. Warto wtedy zakroplić maluszkowi do nosa sól fizjologiczną z ampułki lub specjalny preparat na bazie wody morskiej przeznaczony specjalnie dla niemowląt. Potem można udrożnić nosek dziecka za pomocą gruszki.

Sapka doskwiera również tym niemowlętom, które przebywają w bardzo suchym pomieszczeniu. Wyschła wydzielina nosa utrudnia dziecku przepływ powietrza przez nozdrza. Warto wtedy obniżyć temperaturę pokoju do około 20 stopni Celsjusza i poprawić wilgotność powietrza, np. poprzez powieszenie na kaloryferze zmoczonych wodą ręczników. Jeśli sapka doskwiera długotrwale, należy skonsultować się z lekarzem, ponieważ skutkuje ona problemami z ssaniem piersi i oddychaniem.

Przerwy w oddychaniu u noworodka bywają objawem poważnych chorób. Długotrwałe bezdechy są bardzo niebezpieczne i uznawane za jedną z przyczyn, tzw. śmierci łóżeczkowej u dzieci. Czasem bezdech pojawia się, gdy maluch zanosi się od płaczu. Zapłakane niemowlę nagle przestaje oddychać i traci przytomność. Twarz dziecka blednie albo sinieje, a ciało staje się wiotkie. Taki stan zwykle trwa krótko i już w ciągu minuty dziecko odzyskuje świadomość. W medycynie nazywany jest napadem bezdechu afektywnego. Objawy tego bezdechu mogą przerażać rodziców, ale zwykle nie powodują groźnych dla zdrowia malca następstw.

Najbardziej niebezpieczne są bezdechy niewyraźne, bez objawów jakiejkolwiek choroby i z niewyjaśnionych do końca przyczyn. Takienagłe zatrzymanie oddechuu dziecka może doprowadzić do śmierci łóżeczkowej. Jak uchronić malca przed niebezpiecznymi dla życia przerwami w oddychaniu?

1. Układaj dziecko do snu na pleckach. Unikaj pozycji na boku i na brzuszku, chyba że są uzasadnione zaleceniami pediatry.
2. Zadbaj o odpowiednią temperaturę w pokoju, w którym sypia niemowlę. Temperatura powietrza nie powinna przekraczać 20 stopni Celsjusza.
3. Dopilnuj, aby twarz niemowlęcia podczas snu była odkryta. Nie może jej zasłaniać kołderka, kocyk, poduszeczka czy pluszak.
4. Do dziecięcego łóżeczka wybieraj materac dość twardy, by główka dziecka nie zapadała się pod wpływem ciężaru w zagłębienie.
5. Kup łóżeczko, którego odstępy między szczebelkami nie przekraczają 8 cm, aby dziecko nie mogło włożyć przez nie główki.
6. Nie pal tytoniu w czasie ciąży ani po urodzeniu dziecka.
7. Nie podawaj dziecku żadnych leków przed konsultacją z lekarzem ani nie zażywaj ich sama, zwłaszcza, jeśli karmisz piersią.

Przerwy w oddychaniu u dziecka nie muszą być niebezpieczne. Jeśli jednak niemowlę ma częste problemy z równomiernym i swobodnym oddechem, konieczna jest szybka konsultacja lekarska.