Odcięcie pępowiny

Odcięcie pępowiny to bardzo emocjonujący moment szczególnie dla rodziców dziecka, kiedy ojciec przecina pępowinę łączącą maluszka z łożyskiem. Kiedy jednak powinno odcinać się pępowinę? W jakim czasie od momentu urodzenia dziecka? W jakiej pozycji powinien znajdować się noworodek w chwili przecinania pępowiny? Jakie są konsekwencje wczesnego, a jakie późnego odcinania pępowiny? Istnieje niewiele publikacji, które podejmują tematykę odcięcia pępowiny. Dawniej nie przecinano pępowiny aż do chwili, kiedy kobieta nie urodziła łożyska. Uważano bowiem, że zbyt wczesne przecięcie pępowiny może spowodować, że część krwi należącej do dziecka pozostanie w łożysku. Dopiero od XVII wieku wprowadzono praktykę przecinania i zawiązywania pępowiny. Obecnie podręczniki z zakresu położnictwa, jak i rozporządzenie Ministra Zdrowia określające tzw. standard opieki okołoporodowej zalecają, by odcinać pępowinę po ustaniu jej tętnienia. Co to oznacza?

Polecane wideo:

Skutki wczesnego i późnego odcinania pępowiny

Wśród praktyków ciągle trwa dyskusja i walka na argumenty na temat tego, po jakim czasie od urodzenia dziecka powinno odcinać się pępowinę. Są zwolennicy wczesnego, jak i późnego odpępniania. Co tak naprawdę znaczy „późne odpępnianie”? W literaturze fachowej brakuje jednoznacznej definicji późnego przecinania pępowiny. Nikt jednoznacznie nie sprecyzował nigdy, ile czasu ma upłynąć między narodzinami dziecka a przecięciem pępowiny, by można było mówić o późnym odpępnianiu. Istnieją różne ramy czasowe. Większość autorów prac wskazuje, że wczesne odcięcie pępowiny następuje bezpośrednio po porodzie, a nawet do około minuty po narodzinach dziecka. Z kolei późne odpępnianie zamyka się w czasie od minuty do trzech minut od momentu narodzin. Aktualna praktyka położnicza zaleca odcinanie pępowiny po ustaniu jej tętnienia. Trudność polega na tym, że ustalenie, czy tętnienie ustało, opiera się na subiektywnych odczuciach położnych, zatem wskaźnik „ustanie tętnienia pępowiny” jest również mało precyzyjnym kryterium.

Na jakie argumenty zwracają uwagę zwolennicy późnego odcinania pępowiny? Uznaje się, że przecięcie pępowiny bezpośrednio po narodzinach dziecka może prowadzić do różnych negatywnych konsekwencji:

  • wczesne odcięcie pępowiny wiąże się z ryzykiem niedokrwienia i wstrząsu hipowolemicznego u noworodka,
  • wczesne zaciśnięcie pępowiny może utrudniać wysycenie krwi krążącej u dziecka czynnikami krzepnięcia, co zmusza personel medyczny do podania maluszkowi witaminy K,
  • wczesne przecięcie pępowiny może skutkować rozwojem białaczki, chorób wątroby i nerek oraz zaburzeń tarczycy,
  • wczesne odpępnienie może powodować chwilowe niedokrwienie mózgu, hipowolemię i anemię, co może prowadzić do nieodwracalnych uszkodzeń struktur mózgowych u dziecka,
  • wczesne odcięcie pępowiny, niewystarczający przepływ krwi i krótkie niedotlenienie mózgu mogą być przyczyną rozwoju u dziecka zaburzeń ze spektrum autyzmu, porażenia mózgowego, opóźnień w rozwoju umysłowym lub zespołu nadpobudliwości psychoruchowej.

Czas odcięcia pępowiny jest zależny od miejsca porodu. Zazwyczaj późne odpępnianie stosuje się w przypadku porodów w domach narodzin lub w przypadku porodów domowych. Średni czas, jaki mija od narodzin dziecka do odcięcia pępowiny, to około 5 minut. Jakie konsekwencje niesie ze sobą późne odcięcie pępowiny?

KORZYŚCI PÓŹNEGO ODCINANIA PĘPOWINYNIEBEZPIECZEŃSTWA ZWIĄZANE Z PÓŹNYM ODCINANIEM PĘPOWINY
  • wzrost hematokrytu (Hct) – objętość elementów morfotycznych krwi jest dość duża w porównaniu do objętości całej krwi,
  • wzrost liczby erytrocytów,
  • wzrost poziomu żelaza we krwi dziecka – wzrasta poziom hemoglobiny,
  • spadek ryzyka wystąpienia anemii u dziecka.
  • zaburzenia oddychania, np. tachypnoe, czyli przyspieszona częstość oddechów,
  • policytemia – nadkrwistość, czyli nadmiar krwinek czerwonych we krwi dziecka, co może skutkować np. sinicą, drgawkami, sennością, objawami neurologicznymi,
  • hiperbilirubinemia – podwyższony poziom bilirubiny w surowicy krwi dziecka.

Jak widać, zarówno zbyt wczesne, jak i zbyt późne odcięcie pępowiny może prowadzić do potencjalnych niebezpieczeństw. Natura jednak jest inteligentna i w przypadku, gdy sznur pępowinowy nie zostanie zaciśnięty mechanicznie, w ciągu kilku do kilkunastu minut w sposób naturalny zapada się i odcina przepływ krwi. Dzieje się tak w odniesieniu do porodu lotosowego, czyli praktyki pozostawienia noworodkowi pępowiny i łożyska aż do jego naturalnego odpadnięcia. Ponadto, specjaliści zwracają uwagę na potencjalne korzyści płynące z późnego odpępniania nie tylko w odniesieniu do porodów lotosowych, ale też w odniesieniu do wcześniaków.

W jakiej pozycji powinno znajdować się dziecko w momencie odcinania pępowiny? W tej kwestii również nie ma standardowych rekomendacji. Zaleca się, by dziecko po narodzinach leżało na brzuchu matki. Badacze sugerują, że noworodek nie powinien zostawać wyżej niż 10 cm nad poziomem łożyska i na wysokości niższej niż 10 cm poniżej poziomu łożyska, optymalnie przez 3 minuty. Większość dostępnych badań podkreśla raczej korzyści związane z późnym odpępnianiem. Ewentualne niebezpieczeństwa późnego odcinania pępowiny są słabo udokumentowane.

Bibliografia

  • Bręborowicz G.H., Banaszewska B., Położnictwo i ginekologia, t. 1, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2007, ISBN 978-83-200-3540-7.
  • Szczapa J., (red), Neonatologia, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2000, ISBN 83-200-2475-7.

Zalety porodu naturalnego

Komentarze

DYSKUSJE NA FORUM

Artykuły Zalety porodu naturalnego
Zalety porodu naturalnego

Aktywny poród

Aktywny poród

Obecność partnera podczas porodu naturalnego ma ogromne znaczenie dla kobiety.

Zalety porodu naturalnego

Orgazm podczas porodu

seksualną z porodu? Trzeba wsłuchać się w swoje ciało i docenić zalety naturalnego porodu - w domu, bez lęków, strachu i znieczuleń. Gaskin I.M., Duchowe położnictwo, VIRGO,...

Zalety porodu naturalnego

W czepku urodzony

? Narodziny w czepku dotyczą sytuacji, kiedy worek owodniowy, w którym znajduje się dziecko, nie pęknie podczas porodu i maluszek przychodzi na świat (...) . W trakcie porodu worek owodniowy zazwyczaj pęka. Może się jednak...

Zalety porodu naturalnego

Tak wyglądała godzinę po porodzie

tak pięknie wygląda. Naturalna, uśmiechnięta, z odsłoniętym brzuchem. Niewiele młodych mam odważyłoby się zrobić fotografię w takim momencie

Zalety porodu naturalnego

Karmienie po porodzie

Karmienie po porodzie

. Gorzej, gdy samemu przyjdzie mierzyć się z zadaniem nakarmienia maluszka. O karmieniu należy pomyśleć już przed porodem. Warto zatem zastanowić

Zalety porodu rodzinnego

Przecięcie pępowiny

, ekscytacja, chwile wzruszenia. Po odcięciu pępowiny dziecko zaczyna samodzielne życie, oddzielne od organizmu matki. Kiedy i jak należy przecinać (...) pępowinę? W czasie porodu rodzinnego lekarz na...

Latanie samolotem w ciąży

Poród w samolocie

o coś, co umożliwi odcięcie i zawiązanie pępowiny - zawiązuje się dwa zaciski: jeden ok. 2 cm od pierścienia skórnego pępowiny, drugi w odległości 2-3 cm (...) od pierwszego. Odcięcie...

Komplikacje okołoporodowe

Kolizja pępowinowa

Kolizja pępowinowa to dość częste powikłanie porodu, choć zdarza się także jeszcze w czasie ciąży. Pępowina może owinąć się wokół szyi (...) dziecka, może też być zbyt silnie uciskana. Pępowina ma za zadanie...

Kalendarz ciąży

Nieprawidłowości w obrębie płodu

układu moczowego (brak nerek, wady pęcherza moczowego i cewki moczowej. Wady pępowiny Nieprawidłowości w budowie pępowiny mogą powodować (...) od zapłodnienia. Jest strukturą, przez którą płód czerpie substancje...

Porady wideo

Jak uchronić dziecko przed zagrożeniami w sieci?

Jak uchronić dziecko przed zagrożeniami w sieci?

Internet jest dla dzieci źródłem rozrywki, ale z surfowaniem w sieci wiążą się realne zagrożenia dla jego użytkowników. Mały internauta może spotkać niebezpieczne osoby lub trafić na treści szkodliwe dla dzieci (np. strony pornograficzne). Aby dziecko...