Metoda Domana

Metoda Glenna Domana powstała na przełomie lat 60. i 70. XX wieku. Inaczej określa się ją jako metodę czytania globalnego. Nie jest to jednak metoda służąca wyłącznie usprawnieniu nauki czytania. Glenn Doman opracował wiele różnych metod, które miały pomóc dzieciom z porażeniem mózgowym. Docelowo jednak metodę Glenna Domana stosuje się nie tylko w odniesieniu do maluchów z zaburzeniami neurologicznymi, ale także do dzieci z normą intelektualną, by w jak najbardziej optymalny sposób stymulować wrodzony potencjał mózgu. Metodę Glenna Domana można stosować po prostu do rozwoju inteligencji małego dziecka. Doman wychodził bowiem z założenia, że im wcześniej rozpocznie się proces nauczania szkraba, tym będzie on efektywniejszy, szybszy i łatwiejszy, dlatego propagował ideę, by naukę czytania rozpocząć już w wieku niemowlęcym. Na czym dokładnie polega metoda Domana?

1. Nauka małego dziecka

Glenn Doman postulował ideę nauki dziecka od najmłodszych lat, a nawet miesięcy, bo wówczas mózg maluszka jest najbardziej chłonny i ma największe potencjalne możliwości rozwoju. Do szóstego roku życia dziecko łatwiej i szybciej chłonie nowe informacje. Poza tym, dziecko uczy się wówczas polisensorycznie, czyli wielozmysłowo, smakując, wąchając, dotykając, widząc i czując. Analizując całe życie człowieka, najwięcej i najszybciej uczymy się w najmłodszym okresie. Jako niemowlęta uczymy się chodzić i mówić. Doman doszedł do wniosku, że gdyby od najwcześniejszych lat życia rozpocząć naukę czytania, proces kształcenia stałby się czymś naturalnym i bezwysiłkowym, a przede wszystkim stymulowałby mózg do bardziej dynamicznego rozwoju. Na czym, według Domana, miałaby polegać nauka czytania małego dziecka? Program nauki globalnego czytania Doman określał jako „zabawę w czytanie”. Przed rozpoczęciem nauki należy zadbać o wytworzenie atmosfery radości i entuzjazmu oraz o szybkie eksponowanie kolejno prezentowanych słów.

Nauka czytania według Glenna Domana składa się z pięciu etapów:

  1. nauka pojedynczych wyrazów – słowa trzeba napisać na białych tekturowych kartonikach o wymiarach około 10 x 60 cm. Litery powinny mieć wysokość 8 cm. Czcionka powinna być drukowana, koloru czerwonego, gdyż ten kolor najlepiej przyciąga wzrok małego dziecka. Na początku prezentujemy słowa znane i przyjemne dla malucha, np. imiona rodziców, imię dziecka, nazwy przedmiotów z otoczenia, np. mama, tata, kocyk, łóżko – pojedyncze słowo na odrębnym kartoniku. Najpierw wprowadza się rzeczowniki, potem czasowniki (np. pije, biega, siedzi), a na końcu przymiotniki (np. duży, mały, ładny, brzydki). Proces nauki czytania rozpoczyna się od ekspozycji i przeczytania na głos dziecku pięciu słów (jedno słowo na sekundę) trzy razy w ciągu dnia. Pięć słów to jeden zestaw. Codziennie dokłada się jeden zestaw, czyli kolejne 5 nowych wyrazów;
  2. nauka wyrażeń dwuwyrazowych – na tym etapie łączy się pojedyncze słowa w pary, zestawiając dwa kartoniki ze sobą, np. mama kocha (rzeczownik + czasownik), duży dom (przymiotnik + rzeczownik);
  3. nauka prostych zdań – wielkość czcionki należy stopniowo zmniejszyć z 8 do 5 cm. Stosuje się kombinacje słów, które już wcześniej dziecko widziało i słyszało, np. „Dom jest duży”. Codziennie wprowadza się dwa nowe zdania;
  4. etap rozbudowanych zdań – na tym etapie wprowadza się zaimki: pod, nad, za, w, na itp. Litery trzeba zmniejszyć do 3,5 cm tak, by całe zdanie mogło zmieścić się na jednym kartoniku. Wprowadza się też czarny kolor czcionki, zamiast czerwonego;
  5. czytanie książeczek – najlepiej, by były to książeczki wykonane domowym sposobem, a treść książeczki dotyczyła samego dziecka. Wymiar takiej książeczki powinien wynosić 20 x 45 cm. Na każdej stronie powinno znajdować się zdanie dotyczące maluch, np. „Ola je”, a na następnej stronie rysunek obrazujący przeczytane wcześniej zdanie. Książeczkę powinno się czytać dwa lub trzy razy dziennie. Książeczkę można rozbudowywać o nowe strony i rysunki.

Metoda Glenna Domana nie zawęża się tylko do nauki czytania przez zabawę, ale można ją zastosować również do nauki matematyki. Stosuje się wówczas kartoniki z czerwonymi kropkami i cyfrą, która obrazuje ich ilość. Na tej bazie dziecko może nauczyć się nie tylko samych cyfr czy liczb, ale również operacji matematycznych – dodawania, odejmowania, mnożenia, dzielenia i rozwiązywania zadań.

2. Reguły nauczania według Glenna Domana

By nauka była skuteczna, na dziecko nie wolno wywierać presji, popędzać go ani krytykować, by maluch się nie zniechęcił i nie stracił motywacji. Jakie jeszcze inne zasady, według Glenna Domana, są gwarantem sukcesu dziecka?

  • Każdą sesję powinien charakteryzować entuzjazm, radość i zaangażowanie.
  • Naukę najlepiej zacząć z jak najmłodszym dzieckiem.
  • Naukę należy traktować jako świetną zabawę.
  • Do nauki podchodzić można tylko wtedy, gdy matka i dziecko są zdrowi, wypoczęci i szczęśliwi.
  • Informacje należy prezentować szybko.
  • Do dziecka trzeba mówić wyraźnie, głośno i z entuzjazmem.
  • Nauka powinna mieć charakter systematycznych sesji.
  • Materiały do nauki powinny być duże, wyraźne i estetyczne.
  • Naukę trzeba zakończyć przed tym, jak dziecko się znudzi i samo zechce zakończyć sesję.
  • Nie wolno kontrolować dziecka, sprawdzać ani kwestionować wyników nauczania.

Według Domana, sprawdzanie osiągnięć dziecka jest zaprzeczeniem nauki i nie należy tego robić, gdyż świadczy to o braku szacunku i zaufania do malucha. Dziecko czuje, że rodzice nie wierzą w jego umiejętności, dopóki on ich nie udowodni – w ten sposób spada motywacja do pracy. Metoda Glenna Domana stanowi ciekawą alternatywę dla tradycyjnych metod nauczania i umożliwia utożsamienie procesu nauki z zabawą.

Bibliografia

  • Doman G., Doman J., Jak nauczyć małe dziecko czytać?, EXCALIBUR, Bydgoszcz 1992, ISBN 83-900152-0-X.

Rozwój intelektualny malucha

Komentarze
Artykuły Rozwój intelektualny malucha
Rozwój intelektualny malucha

Jak wesprzeć rozwój dziecka?

Jak wesprzeć rozwój dziecka?

Każdy rodzic może wspomóc rozwój intelektualny swojego dziecka za pomocą odpowiednio dobranych gier i zabaw.

Rozwój intelektualny malucha

Wybieramy szkołę językową dla dziecka

Wybieramy szkołę językową dla dziecka

najlepszą decyzję dla swojego malucha. Nie jest bowiem sztuką zapisać pociechę do najdroższej lub najbardziej rozreklamowanej szkoły, ale wybrać taką (...) , która da mu najlepsze perspektywy do rozwoju i doskonalenia...

Rozwój intelektualny malucha

Nauka pisania dla dzieci

. Ważne tylko, by zamiast kilkugodzinnego kreślenia liter w zeszycie, zaproponować dzieciom ćwiczenia w formie zabawy. Wówczas maluchy chętniej się uczą (...) i czerpią z nauki wiele radości. Na naukę pisania składa się wiele umiejętności,...

Rozwój intelektualny malucha

Kursy językowe dla malucha

Ciekawość świata widoczna w oczach dziecka oraz wyraźne zainteresowanie wszystkim co się porusza, wydaje dźwięk oraz znajduje się w zasięgu malucha (...) znaczną większość (ok. 80%) potencjału intelektualnego, który...

Rozwój intelektualny malucha

Trzylatka zachwyca znajomością tablicy Mendelejewa

Trzylatka zachwyca znajomością tablicy Mendelejewa

Brienne ma tylko trzy lata, a już wprawia w osłupienie dorosłych. Dziewczynka zna całą tablicę Mendelejewa i potrafi dokładnie wyjaśnić działanie niemalże wszystkich pierwiastków. Brienne mieszka w Stanach Zjednoczonych. Jej przygoda z chemią rozpoczęła...

Rozwój intelektualny malucha

Nauka czytania dla dzieci

od malucha. Gdy dziecko skupi wzrok na prezentowanym mu wyrazie, czytamy raz jeszcze. Po półgodzinnej przerwie słowo prezentujemy w analogiczny (...) , co się dzieje na rysunkach. Później książeczkę może czytać już maluch. Zasady...

Rozwój intelektualny malucha

Uzdolniona młodzież

Uzdolniona młodzież

Zdolne dziecko szybko uczy się czytać i pisać. Potrafi wyłonić z czytanego tekstu najistotniejsze elementy. Jeśli chodzi o rozwój kompetencji

Rozwój intelektualny malucha

Jak nauczyć dziecko literek?

Jak nauczyć dziecko literek?

Nauka literek może być przyjemnym dla dziecka zajęciem. Wystarczy wiedzieć, jak go zachęcić do poznawania nowych liter.

Rozwój intelektualny malucha

Pablopavo i Ludziki "Alfabet"

Pablopavo i Ludziki "Alfabet"

Pablopavo i Ludziki "Alfabet" Animowany teledysk zrealizowany w ramach kampanii społeczno-edukacyjnej "Ojczysty - dodaj do ulubionych" z pewnością wspomoże najmłodszych w nauce alfabetu. Literki w filmie są prezentowane w formie graficznej jak i muzycznej,...