Pieniny - topografia, szczyty, największe atrakcje

Pieniny to pasmo górskie znajdujące się w łańcuchu Karpat. Położone są na granicy Polski i Słowacji. Od północy graniczą z Gorcami i Beskidem Sądeckim, od południa z pasmem Magury Spiskiej, a na zachodzie z Kotliną Orawsko-Nowatorską i Pogórzem Spisko-Gubałowskim.

Pieniny, które rozciągają się na długości około 30 km, możemy podzielić na 3 części:

• Pieniny Spiskie, które znajdują się między doliną Białki a Dunajcem pod Niedzicą. Tu za największy szczyt uznajemy Żar, choć niektórzy błędnie podają, że jest to Branisko. Żar znajduje się na wysokości 879 m n.p.m.

• Pieniny Środkowe (inaczej Właściwe) rozciągają się od Niedzicy do Przełomu Dunajca, który znajduje się pomiędzy Szczawnicą (w granicach Polski) a Sromowcami Niżnymi. To tu znajduje się najsłynniejszy szczyt Pienin - Trzy Korony (982 m n.p.m.). Tu zaliczamy też znajdującą się już po słowackiej stronie Grupę Golicy. Niektórzy topografowie twierdzą, że to czwarta część Pienin, a inni zaliczają ją do Małych Pienin.

• Małe Pieniny - tu znajduje się najwyższy szczyt całych Pienin - to Wysoka (1050 m n.p.m.).

Pieniny kuszą zróżnicowaną szatą roślinną. Czy wiesz, że występuje tu ponad 1100 gatunków roślin naczyniowych? Najwięcej jest ich w Pieninach Centralnych. Charakterystyczne jest tu występowanie lasów, łąk kośnych, skałek. Podłoże, poza wapieniami, budują piaskowce, łupki, mułowce, iłowce, a także skały wulkaniczne wylewne (bazalty i andezyty). W lasach, które stanowią prawie 70 proc. Pienin, znajdziemy głównie jodły, buki, sosny i świerki, lipy i modrzewie.

Rezerwaty przyrody w Pieninach to: rezerwat przyrody Biała Woda, Przełom Białki pod Krempachami, Wąwóz Homole, Wysokie Skałki i Zaskalskie-Bodnarówka.

Różnorodność Pienin zapewnia także bogata fauna - występuje tu ok. 14 tys. gatunków zwierząt. Najwięcej wśród nich jest bezkręgowców. Spotkamy tu np. niepylaka apollo - to jeden z największych motyli w Polsce, którego nie spotkamy nigdzie indziej w naszym kraju. Oprócz tego znajdziemy tu wiele płazów (żaby, ropuchy, salamandry plamiste, traszki, kumaki), gadów (jaszczurki, węże, żmije, zaskrońce i padalce, jak i ciekawych ptaków leśnych, wodnych i polnych.

Wśród ssaków w Pieninach przeważają gryzonie oraz nietoperze. Ale spotkamy tu też większe zwierzęta, jak sarny, jelenie, dziki, rysie, żbiki, wilki i niedźwiedzie.

W Pieninach wyróżniamy następujące szlaki turystyczne:

• Czorsztyn – Majerz – Przełęcz Osice – Przełęcz Sańba – Macelak – Przełęcz Trzy Kopce – Łączana – Przełęcz Szopka – Trzy Korony – Ostry Wierch – Zamkowa Góra – Bajków Groń (początek Sokolej Perci) – Czerteż – Czertezik – Sokolica – przeprawa przez Dunajec (koniec Sokolej Perci) – Schronisko PTTK „Orlica” – Szafranówka – Łaźne Skały – Durbaszka – przełęcz Kapralowa Wysoka – Przełęcz Rozdziela

• Krościenko nad Dunajcem – Bajków Groń – Przełęcz Szopka – Wąwóz Szopczański – Schronisko PTTK „Trzy Korony” – Sromowce Niżne

• Czertezik – Krościenko nad Dunajcem – Kapliczka św. Kingi – Przełęcz Sosnów

• Sromowce Wyżne – Przełęcz Trzy Kopce

• Schronisko PTTK „Trzy Korony” – Wyżni Łazek – Polana Kosarzyska (dojście do szlaku niebieskiego)

• Schronisko PTTK „Orlica” – Droga Pienińska – Czerwony Klasztor (SVK)

• Szczawnica – Palenica – Szafranówka

• Szlachtowa – Huściawa – dawne turystyczne przejście graniczne Szlachtowa-Veľký Lipník

• Jaworki – Wąwóz Homole – Polana pod Wysoką – dawne turystyczne przejście graniczne Jaworki-Stráňany

Przed wycieczką w Pieniny warto najpierw zapoznać się z miejscowymi atrakcjami.