• lek. Małgorzata Horbaczewska
  • Artykuł zweryfikowany przez eksperta

Infekcyjne zapalenie wsierdzia

Infekcyjne zapalenie wsierdzia oznacza stan zapalny wewnętrznej warstwy ściany serca (wyścielającej wnętrza jam serca, czyli przedsionków i komór), wywołany zakażeniem. Proces zapalny może toczyć się w obrębie zastawek, jam serca i dużych naczyń krwionośnych. Mikroorganizmy, które mogą wywołać infekcyjne zapalenie wsierdzia to zwykle bakterie (paciorkowce, gronkowce, pneumokoki, enterokoki), rzadziej grzyby (Candida albicans) czy chlamydie.

Infekcyjne zapalenie wsierdziaInfekcyjne zapalenie wsierdzia
Źródło zdjęć: © 123rf

Przyczyny infekcyjnego zapalenia wsierdzia

Zwiększone ryzyko zapalenia wsierdzia pojawia się w przypadku wrodzonych wad serca. Może to być niedomykalność zastawki mitralnej, kardiomiopatia przerostowa lub zwężenie zastawki aortalnej. Infekcja najczęściej dotyka zastawki aortalnej. Przyczyną infekcyjnego zapalenia wsierdzia u noworodków może być przetrwały przewód tętniczy (innymi słowy drożny przewód Botalla, który powinien zamknąć się około dwie doby po urodzeniu). Przeciek z lewej komory serca do prawej obciąża lewą komorę serca i przeciąża krążenie płucne. W konsekwencji może dojść do infekcyjnego zapalenia wsierdzia, jeśli dziecko przebywa w szpitalu (zakażenie szpitalne) lub w inny sposób wejdzie w kontakt z bakteriami, które wywołują tego rodzaju zakażenie.

Objawy infekcyjnego zapalenia wsierdzia

Głównymi objawami infekcyjnego zapalenia wsierdzia są: gorączka, dreszcze, rozdrażnienie, a także męczliwość (u noworodka będzie się to objawiało szybkim zmęczeniem w czasie karmienia). Pojawiają się szumy w sercu oraz spadek wagi, związany z brakiem apetytu, nudnościami, biegunką i wymiotami.

W diagnostyce wykorzystuje się badania takie jak:

  • echokardiografia (w przypadku zapalenia wsierdzia stwierdza się uszkodzenie zastawek, tętniaki, ropnie, przetoki wewnątrzsercowe),
  • badanie rentgenowskie klatki piersiowej (w przypadku zapalenia wsierdzia stwierdza się niewydolność serca lub zatorowość płucną),
  • morfologia krwi (w przypadku zapalenia wsierdzia stwierdza się przyspieszone OB, niedokrwistość),
  • badanie moczu (w przypadku zapalenia wsierdzia stwierdza się krwinkomocz, białkomocz),
  • EKG (w przypadku zapalenia wsierdzia występują różne nieprawidłowości podczas badania),
  • posiew krwi (w przypadku zapalenia wsierdzia stwierdza się obecność bakterii lub innego mikroorganizmu, który wywołał zapalenie).

Powikłania infekcyjnego zapalenia wsierdzia

Infekcja w obrębie serca jest bardzo niebezpieczna. W przypadku braku leczenia może doprowadzić do zniszczenia wsierdzia i zastawek. Mogą pojawić się ropnie, tętniaki przetoki w okolicach dotkniętej chorobą zastawki lub innej części wsierdzia. Powikłania płucne obejmują zatorowość płucną, zapalenie płuc, ropnie płuc. W obrębie serca może dojść do zapalenia osierdzia, aorty, a także zaburzeń rytmu serca (niemiarowości serca, arytmii), rzadziej do kardiomiopatii. Może pojawić się również ostre uszkodzenie nerek. Niedomykalność ostra zastawek oraz zapalenie mięśnia sercowego mogą wymagać operacji serca.

Zakażenie nieleczone prowadzi do niewydolności serca i udaru mózgu, a w efekcie do śmierci.

Wybrane dla Ciebie
Flying Tiger wycofuje zabawki. Powód? Ryzyko zadławienia
Flying Tiger wycofuje zabawki. Powód? Ryzyko zadławienia
Dwuletnia Leni ma demencję. "Zespół Sanfilippo jest niewyobrażalnie okrutny"
Dwuletnia Leni ma demencję. "Zespół Sanfilippo jest niewyobrażalnie okrutny"
To imię królów, papieży i wielkich twórców. W Polsce wciąż nie wychodzi z mody
To imię królów, papieży i wielkich twórców. W Polsce wciąż nie wychodzi z mody
Tak naprawdę nazywała się Violetta Villas. W 2025 r. nikt tak nie nazwał córki
Tak naprawdę nazywała się Violetta Villas. W 2025 r. nikt tak nie nazwał córki
Chroni także chłopców. Ryzyko nowotworów spada o połowę
Chroni także chłopców. Ryzyko nowotworów spada o połowę
Objawy zmyliły lekarzy. To był nowotwór wątroby
Objawy zmyliły lekarzy. To był nowotwór wątroby
Przyznało się 60 proc. badanych. Zadziwiające wnioski z raportu dot. komunii
Przyznało się 60 proc. badanych. Zadziwiające wnioski z raportu dot. komunii
Najlepsza gra dla dziecka? Ekspert: Jest jeden haczyk
Najlepsza gra dla dziecka? Ekspert: Jest jeden haczyk
Imię geniuszy i królów. Nosi je ponad 460 tys. Polaków
Imię geniuszy i królów. Nosi je ponad 460 tys. Polaków
Po mamie, czy po tacie? Oto po kim dziedziczymy inteligencję
Po mamie, czy po tacie? Oto po kim dziedziczymy inteligencję
Czy dziecko powinno spać z rodzicami? Pediatrzy wyjaśniają raz na zawsze
Czy dziecko powinno spać z rodzicami? Pediatrzy wyjaśniają raz na zawsze
Imię składające się z jednej litery. W Polsce noszą je dwie kobiety
Imię składające się z jednej litery. W Polsce noszą je dwie kobiety