28 tydzień ciąży

Pod koniec dwudziestego ósmego tygodnia ciąży dziecko waży już ponad kilogram i mierzy ok. 36 cm (wymiar CHL). Całe ciało płodu intensywnie rośnie, a w ośrodkowym układzie nerwowym zachodzą kolejne zmiany, mózg dziecka przybiera pofałdowaną powierzchnię i tworzą się bruzdy i zakręty mózgowe. Dojrzewają płuca i wydzielają coraz większe ilości surfaktantu – czyli substancji zapobiegającej zapadaniu i sklejaniu się płuc w czasie wydechu. Jest go jednak jeszcze zbyt mało, by dziecko urodzone w tym czasie mogło oddychać samodzielnie.

Tabela. Szacowane, średnie wymiary płodu w 28 tygodniu ciąży.

Wymiar (mm)Średnia5 centyl95 centyl
CHL 355 326 384
BPD 72 65 79
OFD 95 87 103
HC 263 246 279
AC 230 208 252
FL 53 48 57
Masa (g) 1200 948 1452

Rozwój dziecka w 28 tygodniu

Dziecko w dwudziestym ósmym tygodniu ciąży osiąga około 37 cm wzrostu. Meszek płodowy na ciałku maluszka zanika, pozostając jedynie na pleckach i ramionach. W dalszym ciągu rosną włosy i paznokcie, choć jest to sprawa dość indywidualna – jedne dzieci rodzą się zupełnie łyse, a inne mają urocze loczki, które jednak z czasem wypadają i są zastępowane w pierwszym roku życia przez właściwe włosy.

U większości chłopców jądra z jamy brzusznej zstępują przez kanał pachwinowy do moszny, choć niektórzy chłopcy rodzą się z jądrami w jamie brzusznej. U dziewczynek wykształcone są już wszystkie narządy rozrodcze, w badaniu USG dobrze widać wargi sromowe większe.

W dwudziestym ósmym tygodniu następuje bardzo intensywny rozwój mózgu. Do tej pory powierzchnia mózgu była płaska – obecnie rozwija się na niej charakterystyczne pofałdowanie. Można już rozpoznać sześć warstw kory mózgowej. Trwa rozpoczęty proces mielinizacji włókien nerwowych. Można zaobserwować fazę snu REM (rapid eye movement – sen z szybkim poruszaniem oczu), co wskazuje, że dziecko może mieć już sny. Dziecko coraz lepiej reaguje na bodźce z zewnątrz, głównie na głos i dotyk – udowodniono, że czuły głos matki potrafi obniżyć tętno dziecka na tym etapie ciąży, działa więc nań uspokajająco.

Zmniejszająca się przestrzeń wokół dziecka powoli zaczyna uniemożliwiać
dotychczasowe swobodne koziołkowanie, natomiast nadal przekręca się ono i wykonuje wiele ruchów kończynami oraz precyzyjne ruchy mimiczne. Angażują one do pracy różne partie mózgu, dzięki czemu powstają nowe połączenia między komórkami nerwowymi oraz wzorce pamięciowe ruchów. Większość odruchów wrodzonych jest już widoczna, np. odruch ssania, poszukiwanie pokarmu, odruch kroczenia, odruch chwytny.

Dziecko zaczyna też oddychać regularnie. Wcześniej ruchy oddechowe pojawiały się spontanicznie, w nieregularnych odstępach. Obecnie jego oddech reprezentuje aktualny poziom aktywności. Podobnie zaczyna regularnie ziewać - o ile wcześniej można było zaobserwować pojedyncze ziewnięcia, tak teraz pojawiają się całe cykle ziewania, gdzie po jednym ziewnięciu następuje kolejne.

W dwudziestym ósmym tygodniu dziecko może zmienić swoją pozycję na „główkową”, tj. skierowaną główką w dół, co przygotowuje je do porodu. Jeśli tak się nie stanie, będzie miało jeszcze kilka tygodni, żeby się obrócić. Jeśli jednak w ciągu tych kilku tygodni się nie obróci, to z czasem stanie się zbyt duże, by tego dokonać, a wtedy konieczne może być cięcie cesarskie.

Dolegliwości ciążowe w 28 tygodniu

Macica systematycznie się powiększa i teraz sięga mniej więcej 7 cm powyżej linii pępka. Od początku ciąży powinnaś przybrać na wadze pomiędzy 8 a 11,5 kg, ale jeśli przybrałaś nieco mniej lub nieco więcej, to nie ma powodu do niepokoju. W ciągu dalszej ciąży brzuch będzie rósł o około jeden centymetr tygodniowo, a ty będziesz nadal przybierać niemal pół kilograma na tydzień.

W dwudziestym ósmym tygodniu coraz częściej możesz odczuwać skurcze przepowiadające, tak zwane skurcze Braxtona-Hicksa. Dzięki tym lekkim napinaniom, macica przygotowuje się do ciężkiej pracy, jaką jest akt porodu. Jeśli nie zapisałaś się jeszcze do szkoły rodzenia, a to twoja pierwsza ciąża, to czas najwyższy. Nauczysz się między innymi ćwiczeń przygotowujących mięśnie do porodu, które wspomogą twoją macicę i ułatwią dziecku przyjście na świat.

Coraz częściej będą pojawiać się bóle pleców, spowodowane coraz cięższym brzuchem. Podobnie będzie ci niezmiernie trudno znaleźć wygodną pozycję do spania – nawet spanie na boku będzie coraz mniej wygodne. W wyniku niewyspania, trudności z nabieraniem powietrza i konieczności noszenia ciężkiego brzucha, towarzyszyć ci może permanentne zmęczenie, które w ciągu kolejnych tygodni będzie nabierać intensywności.

Obok bólów pleców coraz większa macica i brzuch powodować będą dalsze utrudnienie sprawnego poruszania się, spłycenie oddechu i zaburzenia trawienia – pojawiać się mogą zgaga, wzdęcia, zatwardzenia. Ograniczone ukrwienie jelit, spowodowane uciskiem macicy, może powodować hemoroidy. Pamiętaj o regularnym i zdrowym odżywianiu się, jedz dużo owoców, warzyw, błonnika, pełnowartościowych mięs. Unikaj obfitych, wysokokalorycznych posiłków.

Stopniowo powiększać się mogą obrzęki nóg i stóp, będziesz cierpieć na nocne skurcze łydek lub stóp, związane ze zmianami hormonalnymi oraz wysysaniem z twojego organizmu mikroelementów i minerałów przez rosnące dziecko. Możesz też zacząć chrapać. Częste zmiany nastrojów połączone z pojawieniem się syndromu wicia gniazda sprawią, że staniesz się nieznośną domowniczką. Remont pokoju dziecinnego czy zakupy ekwipunku dla malucha z pewnością poprawią twój humor i natchną optymizmem. Pamiętaj też, by dużo rozmawiać z najbliższymi o swoich potrzebach, dolegliwościach i obawach związanych z macierzyństwem.

Jeśli do tej pory nie został przeprowadzony test tolerancji glukozy, należy go jak najszybciej wykonać w celu wykluczenia cukrzycy ciążowej lub jej potwierdzenia. Szybkie wdrożenie leczenia dietą lub insuliną obniża ryzyko powikłań związanych z cukrzycą, takich jak makrosomia płodu, czyli nadmierna waga urodzeniowa dziecka.

Konflikt serologiczny w ciąży

Istotą konfliktu serologicznego jest wytworzenie przez organizm matki przeciwciał przeciwko krwinkom dziecka rozwijającego się w jej łonie. Może to nastąpić, gdy krwinki płodu dostają się do krwi matki. Zazwyczaj następuje to podczas obfitego krwawienia towarzyszącego porodowi lub poronieniu. Tak więc ewentualnie wytworzone przeciwciała grożą dopiero dziecku z kolejnej ciąży. Wytworzone przeciwciała przechodzą przez łożysko do krwi dziecka i powodują niszczenie jego krwinek czerwonych. Doprowadza to do narastającej anemii (niedokrwistości) i, jeśli nie jest leczone, może doprowadzić do zgonu płodu.

Najczęściej konflikt serologiczny zachodzi w układzie Rh, w sytuacji gdy matka jest Rh-ujemna, a dziecko Rh-dodatnie.

Tabela. Ryzyko wystąpienia konfliktu serologicznego w układzie Rh.

Grupa krwi matkiGrupa krwi ojcaRyzyko konfliktu
Rh+ Rh- Nie
Rh+ Rh+ Nie
Rh- Rh- Nie
Rh- Rh+ Tak

Zapobieganie konfliktowi polega na podaniu domięśniowym immunoglobuliny antyD. Ma ona za zadanie zablokować występowanie przeciwciał. Podajemy ją w ciągu 72 h po porodzie, jeśli tylko wykażemy, że dziecko jest Rh-dodatnie, a matka nie ma już wytworzonych przeciwciał. Można również podać immunoglobulinę w dwudziestym ósmym tygodniu ciąży (dodatkowa dawka). Niestety jednak w Polsce się tego nie praktykuje, ze względu na wysoką cenę immunoglobuliny. W naszym kraju podajemy jedynie jedną dawkę - po porodzie lub po poronieniu.

Jest bardzo istotne, by w porę wykryć konflikt serologiczny. Robi się to za pomocą badania krwi matki w kierunku przeciwciał raz na trymestr.  W momencie, gdy wykryjemy pojawienie się przeciwciał, pacjentkę obejmujemy ścisłą kontrolą - wykonujemy regularnie badanie USG dopplerowskie (przepływy w tętnicy środkowej mózgu dziecka), które ma za zadanie wykryć przyspieszony przepływ w razie wystąpienia niedokrwistości. Jeśli w badaniu USG stwierdzimy poważną niedokrwistość, konieczne stają się wewnątrzmaciczne przetoczenia krwi - podajemy nienarodzonemu dziecku świeżą, pełnowartościową krew prosto do pępowiny. W tych sytuacjach tylko takie postępowanie pozwala uniknąć wewnątrzmacicznej śmierci płodu. 

Porozmawiaj o tym na 9 miesięcy, ciąża »
+ Załóż wątek

Dyskusje na forum

~PrzyszłyOjciec Diagnosta laboratoryjny 1 odpowiedź Beta HCG i progesteron ~PrzyszłyOjciec:

Witam! Mam pytanie, które mnie frapuje a więc moja narzeczona zrobiła badanie na b HCG i wyniosło jej 30290 mIU/ml po dwóch dniach zrobiła kolejne badanie tego samego i wynik wyniósł 40981 mIU/ml .

Artykuły 28 tydzień ciąży

19 tydzień ciąży
Ciąża tydzień po tygodniu 19 tydzień ciąży

W dziewiętnastym tygodniu ciąży w aktywności ruchowej dziecka da się już wyodrębnić rytm snu i czuwania. W niektórych momentach maluch się wierci i kopie, w innym czasie jest spokojny.

1 tydzień ciąży
Ciąża tydzień po tygodniu 1 tydzień ciąży

Pierwszy tydzień ciąży to tak naprawdę stwarzanie przez kobietę i zachodzące w jej organizmie zmiany hormonalne optymalnych warunków do rozwoju zapłodnionej komórki jajowej i implantacji zarodka.

2 tydzień ciąży
Ciąża tydzień po tygodniu 2 tydzień ciąży

W drugim tygodniu ciąży zachodzi determinowanie płci dziecka. To, czy urodzi się dziewczynka czy chłopiec, zależy od chromosomu płci zawartego w plemniku, który wniknął do komórki jajowej.

9 tydzień ciąży
Ciąża tydzień po tygodniu 9 tydzień ciąży

W dziewiątym tygodniu ciąży plecki dziecka częściowo się wyprostowują, przez co głowa nie opada tak mocno na brzuch. Doskonalą się zewnętrzne części narządów płciowych.

3 tydzień ciąży
Ciąża tydzień po tygodniu 3 tydzień ciąży

Trzeci tydzień ciąży to czas zagnieżdżania się zarodka w macicy kobiety i uwalniania przez niego specjalnych substancji, które pozwalają mu wniknąć w błonę śluzową.

10 tydzień ciąży
Ciąża tydzień po tygodniu 10 tydzień ciąży

Dziesiąty tydzień ciąży to koniec okresu zarodkowego i początek okresu płodowego w życiu dziecka. Maluszek przybiera na wadze i rośnie o następne 1,5 cm. Twarz ma już proporcje dziecięce.

36 tydzień ciąży
Ciąża tydzień po tygodniu 36 tydzień ciąży

W trzydziestym szóstym tygodniu ciąży dziecko ma już około dwóch i pół kilograma i w pozycji embrionalnej mierzy około 32 cm. Maleństwo może już ustawiać się w macicy główką do dołu.

4 tydzień ciąży
Ciąża tydzień po tygodniu 4 tydzień ciąży

Czterotygodniowa ciąża oznacza tak naprawdę, że od momentu zapłodnienia minęło zaledwie dwa tygodnie. Zarodek zagnieżdżony w macicy przechodzi szereg podziałów komórkowych i ciągle się rozwija.

Ciąża tydzień po tygodniu 37 tydzień ciąży

W trzydziestym siódmym tygodniu ciąży dziecko jest już w pełni czującą i reagującą na bodźce istotą. Płuca maluszka są już dobrze ukształtowane. Poród w tym czasie jest jak najbardziej bezpieczny.

Ciąża tydzień po tygodniu 5 tydzień ciąży

Piąty tydzień ciąży to początek organogenezy, czyli tworzenia się narządów wewnętrznych dziecka. Już w piątym tygodniu pojawiają się zawiązki dłoni i stóp, gruczołów rozrodczych i narządów płciowych.

Ciąża tydzień po tygodniu 38 tydzień ciąży

Trzydziesty ósmy tydzień ciąży. Oznacza to, że donosiłaś ciążę. Teraz tylko pozostaje czekać na regularną czynność skurczową macicy i rozpoczęcie się akcji porodowej, by dziecko przyszło na świat.

6 tydzień ciąży
Ciąża tydzień po tygodniu 6 tydzień ciąży

W szóstym tygodniu ciąży głowa jest największą częścią ciała dziecka. Tam, gdzie powstaną kości, gromadzi się tkanka chrzęstna. Ustala się tożsamość płciowa płodu, a dziecko ma już 1,5-2 cm długości.

Ciąża tydzień po tygodniu 39 tydzień ciąży

Trzydziesty dziewiąty tydzień ciąży. Jeśli jeszcze nie urodziłaś, niebawem na pewno to się stanie. Dziecko przestało już rosnąć w twoim łonie i także oczekuje wydostania się na świat.

40 tydzień ciąży
Ciąża tydzień po tygodniu 40 tydzień ciąży

Czterdziesty tydzień ciąży. Jesli maluszkowi nie śpieszy się na świat, czasami konieczne jest wywołanie porodu. Zbyt długie przebywanie w brzuchu mamy może grozić poważnymi powikłaniami dla dziecka.

7 tydzień ciąży
Ciąża tydzień po tygodniu 7 tydzień ciąży

Siódmy tydzień ciąży to rozwój kończyn górnych oraz dolnych, a także kształtowanie się układów wewnętrznych, zwłaszcza układu moczowo-płciowego, pokarmowego i dokrewnego.

Ciąża tydzień po tygodniu 8 tydzień ciąży

W ósmym tygodniu ciąży pochylona ku przodowi głowa płodu stanowi połowę długości ciała. Kształtują się powieki, przegrody zewnętrzne nosa. Kończyny stają się smuklejsze, ręce są rozłożone na boki.

11 tydzień ciąży
Ciąża tydzień po tygodniu 11 tydzień ciąży

W jedenastym tygodniu ciąży płód waży około jednego grama. Wszystkie narządy i układy wewnętrzne są już ukształtowane. Teraz następuje ich dalszy rozwój i doskonalenie.

12 tydzień ciąży
Ciąża tydzień po tygodniu 12 tydzień ciąży

Dwunasty tydzień ciąży to czas, w którym rozwinęły się już kończyny i palce. Pojawiają się zawiązki paznokci. Dziecko uczy się połykać płyn owodniowy, a nerki podejmują funkcję wydalniczą.

13 tydzień ciąży
Ciąża tydzień po tygodniu 13 tydzień ciąży

W trzynastym tygodniu ciąży dziecko mierzy około 8 cm i waży około 12 gramów. Twarz płodu zaczyna przybierać coraz bardziej dziecięcy wygląd. Kształtują się oczy, nos i broda.

14 tydzień ciąży
Ciąża tydzień po tygodniu 14 tydzień ciąży

Czternasty tydzień ciąży to czas, w którym łożysko jest już w pełni wykształcone. Dzięki niemu do płodu docierają wszystkie niezbędne do wzrostu składniki odżywcze, tlen oraz krew.

15 tydzień ciąży
Ciąża tydzień po tygodniu 15 tydzień ciąży

Piętnasty tydzień ciąży kończy pierwszy trymestr. Na skórze dziecka pojawia się drobny meszek, zwany lanugo. Cała powierzchnia ciała płodu staje się wrażliwa na dotyk i bodźce z zewnątrz.

Ciąża tydzień po tygodniu 16 tydzień ciąży

W szesnastym tygodniu ciąży pojawiają się pierwsze ruchy płodu, które jednak przez kobietę mogą jeszcze nie być wyczuwane. Dziecko kołysane ruchem i oddechem matki ćwiczy zmysł równowagi.

17 tydzień ciąży
Ciąża tydzień po tygodniu 17 tydzień ciąży

W siedemnastym tygodniu ciąży u dziecka rozwija się odruch chwytny. Maluszek potrafi już zaciskać rączki, używając do tego kciuka. Dziecko często łapie rączkami pepowinę.

18 tydzień ciąży
Ciąża tydzień po tygodniu 18 tydzień ciąży

W osiemnastym tygodniu ciąży dłonie i stópki dziecka są już praktycznie uformowane. Na palcach pojawiają się linie papilarne. Większość kobiet zaczyna czuć pierwsze ruchy płodu.

20 tydzień ciąży
Ciąża tydzień po tygodniu 20 tydzień ciąży

Dwudziesty tydzień ciąży to okres wzmożonego doskonalenia zmysłów dziecka. Maluch rozpoznaje już smak wód płodowych i odgłosy dobiegające do niego z zewnątrz.

21 tydzień ciąży
Ciąża tydzień po tygodniu 21 tydzień ciąży

W dwudziestym pierwszym tygodniu ciąży zaczyna się rozwijać układ odpornościowy dziecka. Pod skórą pojawia się podściółka tłuszczowa. Płód szybko przybiera na wadze.

22 tydzień ciąży
Ciąża tydzień po tygodniu 22 tydzień ciąży

Dwudziesty drugi tydzień ciąży charakteryzuje się odczuwaniem przez matkę częstych ruchów dziecka. Czasami są one rytmiczne i regularne. Może to oznaczać, że dziecko ma czkawkę.

23 tydzień ciąży
Ciąża tydzień po tygodniu 23 tydzień ciąży

Dwudziesty trzeci tydzień ciąży. W tym okresie dziecko waży już około pół kilograma i mierzy mniej więcej 20 cm. Dziecko staje się miniaturką noworodka. Proporcje jego ciała są równomierne.

Ciąża tydzień po tygodniu 24 tydzień ciąży

W dwudziestym czwartym tygodniu ciąży intensywnie rozwija się układ nerwowy dziecka, powstaje wiele nowych komórek nerwowych i połączeń między nimi. Mózg dziecka przyjmuje coraz to nowe funkcje.

Ciąża tydzień po tygodniu 25 tydzień ciąży

W dwudziestym piątym tygodniu ciąży ruchy dziecka są już dobrze wyczuwane, a nawet widoczne na brzuchu mamy w postaci uwypukleń. Obwód brzucha wzrasta, bo dziecko intensywnie rośnie.

Ciąża tydzień po tygodniu 26 tydzień ciąży

W dwudziestym szóstym tygodniu ciąży następuje rozwój układu oddechowego dziecka. Produkowany jest surfaktant, substancja zabezpieczająca przed zapadaniem się płuc w czasie wydechu.

Ciąża tydzień po tygodniu 27 tydzień ciąży

Dwudziesty siódmy tydzień ciąży. Dziecko zaczyna być bardziej ruchliwe, waży już prawie jeden kilogram. Pije około litr płynu owodniowego dziennie i najprawdopodobniej potrafi już otwierać oczy.

Ciąża tydzień po tygodniu 29 tydzień ciąży

Dwudziesty dziewiąty tydzień ciąży to koniec drugiego trymestru. Pod skórą dziecka zaczyna przybywać brunatnej tkanki tłuszczowej, która służy do wytwarzania i utrzymywania ciepła.

30 tydzień ciąży
Ciąża tydzień po tygodniu 30 tydzień ciąży

Trzydziesty tydzień ciąży, a więc początek trzeciego trymestru. Najbardziej charakterystyczną cechą tego okresu jest wzrastająca możliwość przeżycia dziecka poza organizmem matki.

31 tydzień ciąży
Ciąża tydzień po tygodniu 31 tydzień ciąży

W trzydziestym pierwszym tygodniu ciąży dziecko waży już ponad półtora kilograma. Z dnia na dzień przybiera jeszcze bardziej na wadze. W brzuchu robi mu się dlatego coraz ciaśniej.

32 tydzień ciąży
Ciąża tydzień po tygodniu 32 tydzień ciąży

Trzydziesty drugi tydzień ciąży to czas, w którym przyszłe mamy coraz częściej zaczynają myśleć o zbliżającym się porodzie. Warto wtedy pomyśleć także o wyprawce dla noworodka.

Ciąża tydzień po tygodniu 33 tydzień ciąży

Trzydziesty trzeci tydzień ciąży. Do porodu coraz bliżej. Przyszła mama odczuwa jednak znacznie rzadziej ruchy dziecka, bo przestrzeń w macicy nie jest już dla maleństwa zbyt przestronna.

Ciąża tydzień po tygodniu 34 tydzień ciąży

W trzydziestym czwartym tygodniu ciąży maluszek waży już ponad dwa kilogramy. Skóra dziecka zaczyna się wygładzać, ma ładny, różowy kolor. Ciało nabiera bardziej zaokrąglonego kształtu.

Ciąża tydzień po tygodniu 35 tydzień ciąży

Trzydziesty piąty tydzień ciąży to okres, w którym dojrzewa układ odpornościowy dziecka. Maluch pobiera od matki przeciwciała niezbędne do ochrony przed infekcjami po porodzie.

Rozwój niemowlęcia miesiąc po miesiącu Rozwój noworodka tydzień po tygodniu

Noworodki tylko pozornie nic nie robią. Nawet tak małe dzieci stale uczą się czegoś nowego. Jak przebiega rozwój noworodków tydzień po tygodniu?

pokaż 10 następnych
Zamknij

Wypełnij swoje dane

Ryzyko schorzeń często zależne jest od płci, wieku i wykonywanego zawodu

Wiek determinuje zarówno ryzyko schorzeń, jak i rodzaj leczenia

Dzięki informacji o Twojej lokalizacji i ubezpieczeniu, będziemy mogli zaproponować Ci najlepszych specjalistów i kliniki zajmujące się Twoim problemem

-

Dane kontaktowe potrzebne są nam do powiadomienia Cię o odpowiedziach specjalistów

Akceptuję regulamin zadawania pytań.
Cofnij