etapy rozwoju dziecka (strona 4 z 4)

Dziecko niepełnosprawne to wyzwanie i ciężkie doświadczenie dla całej rodziny. Niepełnosprawność fizyczna bądź psychiczna malucha powoduje liczne trudności i ograniczenia w codziennym funkcjonowaniu szkraba. Niepełnosprawność nie musi być rozumiana wyłącznie jako konsekwencja urazu czy choroby. Jest przede wszystkim efektem różnego rodzaju barier, jakie spotyka na co dzień osoba niepełnosprawna. Model medyczny niepełnosprawności uwypukla bezpośrednie skutki uszkodzenia, natomiast model społeczny niepełnosprawności zwraca uwagę, że osoby niepełnosprawne, w tym dzieci, doświadczają różnego rodzaju ograniczeń, np. spotykają się z uprzedzeniami, stereotypowym myśleniem na temat swojej choroby, mają ograniczony dostęp do budynków użyteczności publicznej, często nie mogą skorzystać ze środków transportu, czują się wykluczone z rynku pracy. Co dla rodziny oznacza niepełnosprawność malucha?

Dziecko w wieku 19. miesięcy przede wszystkim chce podkreślić własną samodzielność. Często da się słyszeć z jego ust „Ja siam!” albo „Ja siama!”. Rodzice często z rozrzewnieniem patrzą na małego szkraba, który chce pokazać, jaki jest duży i zaradny. Czasem jednak próby usamodzielnienia się dziecka mogą być frustrujące, kiedy rodzicom się śpieszy do pracy, a maluch powoli i niezdarnie zapina guziki u sweterka. Wzrost samodzielności malucha to dobry sygnał, który świadczy o prawidłowym rozwoju dziecka. Ponad półtoraroczny maluch nabiera pewności siebie, podkreśla swoją niezależność, coraz bardziej wierzy we własne siły, ale ciągle oczekuje wsparcia rodziców. Chce zaimponować dorosłym, jak dużo już potrafi, ale nie zdaje sobie sprawy, że pewne czynności trzeba robić precyzyjniej albo szybciej niż pozwalają na to jego umiejętności. Jak wygląda rozwój 19-miesięcznego malucha?

Dziecko w wieku 18 miesięcy żwawo chodzi do przodu i do tyłu, panuje nad swoim ciałem i ruchami, co daje mu poczucie pewności siebie. Maluch staje się sprawniejszy fizycznie, jego ciało jest sprężyste, bardziej umięśnione, a zabawy na świeżym powietrzu dostarczają mnóstwa frajdy i stwarzają okazję do doskonalenia aparatu ruchowego dziecka. Półtoraroczne dzieci chętnie badają swoje ciało, dotykają się, uwielbiają paradować na golasa po całym domu lub w ogrodzie. Dziecięcy ekshibicjonizm wynika z pragnienia maluchów doświadczania świata różnymi zmysłami – dotykiem, wzrokiem, słuchem, smakiem, węchem. Jak wygląda życie z perspektywy 18-miesięcznego dziecka? Jak prezentuje się rozwój półtorarocznego malucha?

Lęk przed ciemnością to jeden z najpopularniejszych lęków dziecięcych, który pojawia się w okolicach trzeciego lub czwartego roku życia. Wyobraźnia malucha podpowiada mu różne dziwne wizje, że pod łóżkiem czai się potwór, za firanką ukrył się duch, a w kratce wentylacyjnej siedzi straszliwy smok. Dodatkowo lęk przed ciemnością podsyca szelest liści za oknem, cienie na ścianach, wycie wiatru. Dziecko może nie chcieć zasypiać same w łóżku, mimo iż do tej pory nie było z tym problemu. Jak sobie radzić, gdy dziecko boi się ciemności?

Dziecko może zacząć bać się nieznanych sobie osób już około ósmego miesiąca życia. Dziecięce lęki są naturalnym zjawiskiem i pojawiają się na różnych etapach rozwoju szkraba. Maluch boi się ciemności, duchów, potworów pod łóżkiem, odkurzacza, hałasu, cieni na ścianach i może również obawiać się obcych. Większość dziecięcych lęków mija i ustępuje miejsca odwadze oraz dziecięcej ciekawości świata. Jak radzić sobie, gdy dziecko boi się obcych i na widok nieznanych sobie osób reaguje płaczem, histerią i ucieczką w ramiona mamy?

Dwuletnie dziecko to prawdziwe wyzwanie dla rodziców. Malucha jest wszędzie pełno, trudno za nim nadążyć, wszystko niszczy, wszędzie wejdzie, wszystko musi sprawdzić. Jego nieposłuszeństwo nie wynika ze złej woli, ale stanowi przejaw normalnego rozwoju dziecka. Dwulatek ma potrzebę poznawania świata i testowania rzeczywistości. Mimo iż rozumie słowa mamy „Nie wolno!”, nie posłucha, bo nie odkryłby wielu pasjonujących rzeczy. Nieokrzesanie i bunt dwulatka może niepokoić niejedną mamę, która zastanawia się, czy przypadkiem jej dziecko nie jest nadpobudliwe albo zbyt nerwowe.

Jeśli rozwój emocjonalny dzieci w wieku przedszkolnym przebiega prawidłowo, są one w stanie wyrazić podstawowe uczucia i nazwać je. W tym etapie rozwoju emocje dzieci są związane z daną sytuacją i mogą gwałtownie się zmieniać, gdy dziecko zaczyna wykonywać inną czynność. Rozwój dziecka w okresie przedszkolnym polega na rosnącej internalizacji emocji i uzyskaniu kontroli nad odczuciami. W miarę jak przedszkolaki zdobywają nowe umiejętności językowe i poznawcze, uczą się panować nad emocjami i używać języka do wyrażenia odczuć.

Trening nocnikowy to sposób na wkroczenie dziecka do ważnego etapu w życiu, w którym maluch zyskuje dużą niezależność. Każdy rodzic pragnie, by jego dziecko jak najwcześniej komunikowało potrzebę korzystania z nocniczka i nie potrzebowało pieluch. Należy pamiętać, że każdy maluch jest inny. Jedne mogą świetnie sobie radzić z treningiem nocniczkowym, inne będą wymagać znaczniej więcej cierpliwości. Oto kilka rad dla rodziców, jak nauczyć dziecko sikać do nocnika.

Rozwój psychiczny dziecka w wieku przedszkolnym jest równie ważny jak rozwój fizyczny i społeczno-emocjonalny malucha. Wiek od 3 do 6 lat to okres szybkiego dojrzewania fizycznego, mentalnego i emocjonalnego. Jest to okres intensywnego rozwoju i nauki o sobie i świecie. Zmysły dziecka wyostrzają się, pozwalając mu coraz konkretniej i dokładniej spostrzegać wszystko to, co go otacza. Rozwój dziecka w tej fazie często jest opisywany przez psychologów i pedagogów.

Miło jest popatrzeć, jak dzieci grzecznie bawią się ze sobą. Niestety, czasem zabawa przeradza się w bójkę, kończącą się płaczem, siniakami i zadrapaniami. Najgorzej jest, gdy się okazuje, że to nasze dziecko zaatakowało drugie. Choć może nas to przerażać, fakt, iż nasze dziecko bije inne dzieci, jest czymś całkiem normalnym. Wiele dzieci przechodzi tą fazę, a takie zachowanie wcale nie oznacza, że dziecko jest niewychowane lub ma zły charakter. Faza ta kiedyś się skończy, jednak można podjąć pewne kroki, aby to przyspieszyć.