Rehabilitacja dziecka

Na czym polega rehabilitacja dziecka? Rehabilitacja to proces medyczno-społeczny, który ma zmierzać do poprawy jakości życia osób niepełnosprawnych. Według Światowej Organizacji Zdrowia (WHO), rehabilitacja polega na kompleksowych zabiegach wobec osób niepełnosprawnych psychicznie i fizycznie, które służą przywróceniu pełnej lub możliwej do osiągnięcia sprawności fizycznej oraz psychicznej, zdolności do pracy i do brania czynnego udziału w życiu społecznym. Głównym celem rehabilitacji jest zawsze kompensowanie albo odtworzenie funkcji utraconych lub tych w ogóle niewykształconych. Rezultaty rehabilitacji stanowią wypadkową zaangażowania i pracy osoby niepełnosprawnej, działań terapeuty i czynnego udziału rodziny (najczęściej rodziców chorego dziecka) w procesie usprawniania. Rehabilitacja może mieć charakter medyczny, społeczny i zawodowy. Najbardziej popularne metody rehabilitacji dzieci, to: NDT-Bobath, metoda Vojty i metoda Petö. Na czym polega każda z tych metod?

Polecane wideo:

1. Metoda NDT-Bobath

Metoda NDT-Bobath została zapoczątkowana w Londynie w latach 40. przez małżeństwo – fizjoterapeutkę Bertę Bobath i neurologa Karela Bobatha. Metoda ta powstała w oparciu o obserwację przebiegu rozwoju ruchowego dzieci oraz w odniesieniu do osiągnięć medycznych w dziedzinie neurofizjologii. Metoda NDT-Bobath ma pomagać we wszechstronnym rozwoju dziecka w taki sposób, by w przyszłości mogło być na tyle niezależne w życiu i na tyle wykorzystywało swój potencjał oraz możliwości, na ile oczywiście umożliwia mu to istniejące uszkodzenie OUN. Bazą do stworzenia usprawniania metodą NDT-Bobath była teza, iż rozwój dziecka z dysfunkcją OUN (np. z mózgowym porażeniem dziecięcym) przebiega inaczej niż rozwój zdrowych dzieci. Doświadczenia ruchowo-czuciowe niepełnosprawnego szkraba są odmienne, co skutkuje zaburzeniami w odczuwaniu swojego ciała i w zdolnościach wykonywania precyzyjnych ruchów. Zwykle reakcje równowagi i prostowania nie są wykształcone. Zaburzenia w zakresie napięcia mięśniowego powodują, że u chorego dziecka powstają nieprawidłowe wzorce ruchowe. Dziecko nie potrafi kontrolować mięśni głowy i tułowia. Później rozwijają się nieprawidłowe ruchy w dystalnych częściach ciała. Rozwój ruchów rotacyjnych jest znacznie upośledzony, dominują reakcje zginania i wyprostowywania. Jakie zasady obowiązują w metodzie NDT-Bobath?

  • Oddziaływanie na napięcie mięśniowe – obniżanie hipertonii, podwyższenie hipotonii.
  • Hamowanie ruchów nieprawidłowych i utrwalanie prawidłowych albo najbardziej podobnych do prawidłowych wzorców ruchowych poprzez wyprowadzanie ruchów z punktów kontroli ruchu (np. głowa, obręcz barkowa, obręcz miednicowa).
  • Utrwalanie zdobytych umiejętności ruchowych przez pacjenta w codziennych czynnościach.
  • Ćwiczenie całego ciała dziecka, a nie tylko poruszanie kończynami.
  • Dynamiczne aktywizowanie dziecka poprzez dostarczanie odpowiednich doznań zmysłowych oraz ruchowych.
  • Ćwiczenia nie powinny być zbyt dużym wysiłkiem ani stresem dla usprawnianego dziecka.
  • Każde ćwiczenie ruchowe łączy się z przemieszczaniem środka ciężkości i ciężaru ciała.

Rodzaj, rytm i tempo ćwiczeń dobiera się indywidualnie do każdego pacjenta. Dziecko powinno mieć zapewnione poczucie bezpieczeństwa, akceptacji i współpracy w trakcie rehabilitacji. Metoda NDT-Bobath jest szczególnie przydatna w leczeniu małych dzieci i niemowląt.

2. Metoda Vojty

Terapia metodą Vojty znajduje zastosowanie w rehabilitacji noworodków, dzieci, młodzieży i osób dorosłych. W jakich chorobach stosuje się metodę Vojty? Między innymi w:

  • mózgowym porażeniu dziecięcym,
  • zaburzeniach koordynacji ruchowej,
  • bólach i skrzywieniach kręgosłupa, np. skoliozach,
  • dysplazjach,
  • zwichnięciach stawów biodrowych.

Pojęciem centralnym w terapii metodą Vojty są wrodzone wzorce ruchowe – zakodowane genetycznie i dostępne w każdym wieku. W metodzie tej nie ćwiczy się pojedynczych funkcji, np. raczkowania, chodzenia czy chwytania, ale przygotowuje się bazę wzorców ruchowych, z których można korzystać. Podstawowe wzorce ruchowe, według prof. Vojty, to wzorzec odruchowego pełzania i wzorzec odruchowego obrotu. Każdy wzorzec ruchowy można uaktywniać poprzez oddziaływanie na konkretne strefy stymulacji, wyzwalające dane wzorce ruchowe i odpowiednią pracę mięśni. Terapię Vojty dostosowuje się indywidualnie do każdego pacjenta i czynionych przez niego postępów. Najlepiej przeprowadzać rehabilitację metodą Vojty cztery razy dziennie od 5 do 20 minut. Dzięki tej metodzie pacjent ma szansę uzyskać poprawę w zakresie postawy, ruchu i percepcji. Niestety, metoda Vojty nie może być stosowana w przypadku ostrych stanów zapalnych z gorączką, łamliwości kości, niektórych chorób serca i mięśni oraz w ciąży.

3. Metoda Petö

Metoda Petö jest inaczej określana jako metoda Nauczania Kierowanego. Autorem tej metody jest węgierski pedagog i lekarz – Andreas Petö, który zastosował swój sposób „rehabilitacji” po raz pierwszy w 1947 roku. Metoda Petö służy usprawnianiu dzieci w wieku przedszkolnym i szkolnym. Co wyróżnia tę metodę? Łączy ona usprawnianie medyczne, psychopedagogiczne i społeczne w jedną całość. Metoda Petö to zintegrowane oddziaływanie edukacyjne na dziecko niepełnosprawne w zakresie polepszenia jego:

  • funkcji neuromotorycznej (motoryki dużej – przemieszczanie się, motoryki małej – czynności manualne; kontrola postawy, lokomocja, odczuwanie własnego ciała),
  • aktywności życia codziennego (czynności samoobsługowe, koordynacja wzrokowo-ruchowo-słuchowo-czuciowa),
  • intelektu (nauka szkolna, orientacja w czasie i przestrzeni, rysowanie, pisanie, czytanie),
  • komunikacji i socjalizacji (mowa, komunikacja niewerbalna, życie emocjonalne, rozwój osobowości i kontaktów społecznych).

Bardzo ważne w metodzie Petö jest prowadzenie rehabilitowanych dzieci cały czas przez te same osoby, zwane przewodnikami lub konduktorami. Najwięcej czasu poświęca się nauce czynności samoobsługowych, tak by w dorosłym życiu można było się samodzielnie ubrać, umyć, zjeść, załatwić swoje potrzeby fizjologiczne. Metoda Petö wpływa na kształtowanie się u dziecka wysokiego poczucia własnej wartości i daje siłę do walki z przeciwnościami losu oraz własnymi ograniczeniami.

Rozwój niemowlęcia miesiąc po miesiącu

Komentarze

DYSKUSJE NA FORUM

Artykuły Rozwój niemowlęcia miesiąc po miesiącu
Rozwój niemowlęcia miesiąc po miesiącu

Rozwój motoryczny niemowlęcia

Rozwój motoryczny niemowlęcia

W pierwszym roku życia dziecko bardzo intensywnie się rozwija. Wzrost zwiększa się o 50%, a waga podwaja po około trzech-czterech miesiącach życia

Rozwój niemowlęcia miesiąc po miesiącu

Mowa niemowlęcia

Mowa niemowlęcia

Rozwój dziecka w pierwszym roku życia przebiega najdynamiczniej - różnica między rocznym brzdącem a noworodkiem jest ogromna. Zmiany dotyczą każdej sfery rozwoju - motorycznej, psychicznej i społecznej.

Rozwój niemowlęcia miesiąc po miesiącu

Umiejętności rocznego dziecka

Umiejętności rocznego dziecka

Roczne dziecko zwykle dużo rozumie, ale samo używa na ogół najwyżej kilku słów. Potrafi bawić się samodzielnie, lecz pięć minut to jego rekord.

Rozwój niemowlęcia miesiąc po miesiącu

Wielosensoryczność kluczem do optymalnego rozwoju mózgu

Wielosensoryczność kluczem do optymalnego rozwoju mózgu

maluch potrzebuje stymulacji wszystkich pięciu zmysłów - na takim samym poziomie. Umożliwia ona osiągnięcie kolejnych etapów rozwoju poznawczego (...) , fizycznego i emocjonalnego. Ważne jest, aby w codziennej pielęgnacji i opiece nad...

Rozwój niemowlęcia miesiąc po miesiącu

Dlaczego powinniśmy obserwować przebieg rozwoju małych dzieci?

Fragment książki pt.: "Sprawdzian rozwoju psychoruchowego niemowląt"Pierwszy rok życia dziecka to czas znaczących zmian, dlatego rodzice (...) postępy swojego dziecka z wynikami prezentowanymi w skalach i sprawdzianach rozwoju...

Rozwój niemowlęcia miesiąc po miesiącu

Dziecko niepełnosprawne

pełna akceptacja niepełnosprawnego dziecka przez resztę rodziny - rodziców i rodzeństwo. Na szczęście, wraz z rozwojem cywilizacji i edukacji (...) się stworzyć maluchowi najbardziej optymalne warunki do rozwoju. Rodzice...

Rozwój niemowlęcia miesiąc po miesiącu

Niemowlę a kot

Niemowlę a kot

Pozytywny wynik testu ciążowego nie oznacza konieczności pożegnania się z kotem. Wielu ludzi, w tym znajomi, sąsiedzi, a czasem nawet lekarze, twierdzi, że dziecko i kot nie powinny mieszkać razem pod jednym dachem. Jednak okazuje się, że jest...

Rozwój niemowlęcia miesiąc po miesiącu

Porażenie mózgowe niemowląt

, lecz niepostępujące uszkodzenie mózgu na różnym etapie rozwoju w życiu prenatalnym lub krótko po urodzeniu. Jednakże nie jest łatwo rozpoznać na samym początku (...) jest prawidłowe, czy na poszczególnych etapach rozwoju...

Rozwój niemowlęcia miesiąc po miesiącu

Niemowlę się poci

, a może w domu jest zbyt gorąco i duszno, bo akurat nastał sezon grzewczy? Nie panikuj. Obfita potliwość ciała niemowlęcia nie musi od razu oznaczać (...) i prawidłowo się rozwija, nie ma powodów do rozwoju krzywicy....

Rozwój niemowlęcia miesiąc po miesiącu

Główka niemowlaka

Podczas gdy główka noworodka bywa zniekształcona przeciskaniem się przez kanał rodny, główka niemowlaka jest już symetryczna. Nadal na główce pozostaje miękkie ciemiączko, które twardnieje dopiero około 10.-18. miesiąca życia. Jest to konieczne,...