Drzewo genealogiczne rodziny. Jak je zrobić?

Drzewo genealogiczne jest najpopularniejszą formą przedstawiania powiązań między przodkiem i jego potomkami lub daną osobą i jej przodkami.

Przodków danej osoby przedstawiamy zazwyczaj w postaci prostego drzewa, w którym osoba ta stanowi pień, jej przodkowie zaś w kolejnych pokoleniach zajmują coraz wyższe poziomy gałęzi. Przodka zwykle przedstawiamy ze współmałżonkiem, pomijając ich rodzeństwo i powiązania współmałżonków.

Czasem przedstawiani są jedynie męscy przodkowie lub potomkowie, zwłaszcza gdy chodzi o przekazywanie np. tytułu szlacheckiego lub książęcego, dziedziczonego w linii męskiej.

W przypadku przedstawiania potomków danej osoby (protoplasty rodu) tworzymy drzewo odwrócone, na samej górze umieszczamy osobę przodka (zazwyczaj ze współmałżonkiem), a poniżej jego dzieci. Jeśli potomstwo nie jest liczne, to przedstawiamy jest ze współmałżonkami, jeśli zaś liczne, to ze współmałżonkiem jedynie naszego przodka w linii prostej. Ten sposób pozwala przedstawiać kolejne pokolenia jako kolejne gałęzie drzewa.

Istnieje również uproszczona metoda tworzenia drzewa genealogicznego, stosując wywód "po mieczu", zazwyczaj stosowana przy wywodzeniu szlachectwa. W takim przypadku zaczynamy od przodka o udowodnionym szlachectwie, poniżej umieszczając jego syna, wnuka, prawnuka i kolejnych potomków, aż do osoby, której chcemy wywieść szlacheckie pochodzenie.

Drzewa genealogiczne nie mogą prezentować całych rodów ani dwóch linii przodków danej osoby, ponieważ byłyby zbyt rozłożyste w przypadku czterech i więcej pokoleń.

Przed przystąpieniem do pracy, warto zastanowić się, ile pokoleń chcemy odtworzyć. Zwykle jesteśmy w stanie cofnąć się o dwa lub trzy pokolenia, jednak jeśli o chodzi o np. rodzeństwo cioteczne babci, bywa z tym już nieco trudniej. Warto w takiej sytuacji skorzystać z wiedzy starszych członków rodziny. Z pewnością powrót do ich wspomnień z młodzieńczych lat przyniesie im mnóstwo wzruszeń.

Jeśli nie mamy jednak w rodzinie nikogo, kto mógłby nam udzielić informacji, możemy poszukać ich w księgach parafialnych, urzędach gmin i stanu cywilnego lub w archiwach państwowych (często są dostępne w internecie). Dane mogą zawierać również spisy ludności lub nagrobki.

Można prześledzić fora oraz strony poświęcone genealogii, gdzie znajdziemy mnóstwo podpowiedzi, w jaki sposób szukać informacji o przodkach.

Można również skorzystać z pomocy specjalisty, który na nasze zlecenie wyszuka przodków. Cennik takiej usługi ustalany jest w sposób indywidualny i waha się od kilkudziesięciu złotych do kilku tysięcy - cena zależy od takich czynników jak koszty dojazdów, liczba odwiedzonych archiwów czy tłumaczeń dokumentów.

Jak narysować drzewo genealogiczne swojej rodziny? Wiele zależy od naszej inwencji. Można skorzystać z gotowych szablonów lub wzorów dostępnych w sieci, lub samodzielnie stworzyć całe drzewo, według własnego pomysłu.

Jeśli decydujemy się na drzewo genealogiczne stworzone zgodnie ze swoim projektem, powinniśmy zacząć od narysowania go lekkim ołówkiem. Wyobraźmy sobie, jak ma ono wyglądać i zaplanujmy, ile miejsca potrzebujemy na zapisanie jego danych oraz narysowanie połączeń.

W kolejnym kroku wpisujemy swoje imię. Zapisujemy je w miejscu otoczonym dużą ilością przestrzeni na wszystkie inne nazwiska. Następnie dodajemy imiona swoich rodziców oraz rodzeństwo - imiona rodziców umieszczamy bezpośrednio nad swoim imieniem, rodzeństwo obok.

W dalszej kolejności na drzewie genealogicznym umieszczamy wujków, ciocie, babcie, dziadków itd. według pozyskanych informacji. Aby drzewo było dobrze zorganizowane, powinniśmy trzymać się schematu - jeśli dodajemy współmałżonków do członków naszej rodziny, to współmałżonkowie powinni znaleźć się również w dalszych pokoleniach.

Warto zadbać o odpowiednie ozdobienie naszego drzewa genealogicznego, co z pewnością będzie świetną zabawą dla dzieci.

Co, poza dobrą zabawą, zyska dziecko, pomagając nam tworzyć drzewo genealogiczne rodziny? Przede wszystkim poznając rodzinne historie, maluch może porównać je z własnym życiem, zaobserwować, że świat się zmienia.

Będzie jednocześnie miał poczucie, że należy do tego świata i ma w nim swoje miejsce, jest częścią większej całości - rodziny. W ten sposób pokazujemy dziecku, że człowiek nie jest nigdy sam, nawet gdy bliscy umierają, ponieważ zawsze zostaje po nich pamięć, którą należy pielęgnować.

Jeśli wychowamy dziecko w wierze, że otaczają go ludzie, z którymi łączą je więzy krwi, dla których jest ważne i przez nich kochane, zyska pewność i wiarę w siebie, które mogą mu towarzyszyć i pomagać w całym późniejszym życiu.