Chłoniak – przyczyny, objawy, rokowanie
W Polsce chłoniaki w wielu przypadkach nadal są diagnozowane w zaawansowanym stadium. Niestety niewiele mówi się o przyczynach tej choroby i objawach, które powinny wzbudzić niepokój.
Wiedza o nowotworach układu limfatycznego musi być rozpowszechniana. Medycyna zna metody leczenia, które u zdecydowanej większości pacjentów dają pozytywne efekty. By jednak tak się stało, choroba powinna zostać zdiagnozowana odpowiednio wcześnie.
Specjaliści wyróżniają kilkadziesiąt podtypów chłoniaków, które różnią się obrazem klinicznym. Niektóre z nich występują u ludzi młodych, inne zaś – rozpoznawane są przeważnie u osób starszych. Na co powinno zwrócić się szczególną uwagę?
Objawy chłoniaka
W zależności od typu chłoniaka, choroba daje określone objawy. Ważne jest, by każdą niepokojącą zmianę utrzymującą się przez 14 dni skonsultować z lekarzem i wykonać podstawowe badania.
Pierwszym objawem choroby są znacznie powiększone węzły chłonne na szyi, w okolicach obojczyka, pod pachami lub w pachwinach. Są one twarde, niebolesne, często nieprzesuwalne względem podłoża. Inne symptomy, które powinny skłonić nas do wizyty u lekarza, to: gorączka, nocne poty, znaczny spadek wagi, nawracające infekcje, uporczywy świąd skóry.
Choroba daje również wiele innych objawów, które są charakterystyczne dla poszczególnych jej typów.
Objawy chłoniaka Hodgkina
W Polsce odnotowuje się rocznie 800-1000 przypadków nowych zachorowań na chłoniaka Hodgkina (ziarnica złośliwa). W zdecydowanej większości przypadków pierwszym objawem choroby są powiększone węzły chłonne (najczęściej: węzły szyjne, pachowe i śródpiersia). Są one bezbolesne. Do symptomów tych dołączają objawy ogólne, tj. gorączka utrzymująca się przez ponad dwa tygodnie bez współistnienia infekcji, wzmożona potliwość w nocy.
Chory może ponadto nie tolerować alkoholu (po wypiciu pojawić się może ból węzłów chłonnych) oraz czuć się niezwykle zmęczonym, co uniemożliwia mu wykonywanie codziennych obowiązków.
Przyczyny powstawania chłoniaków
Nie udało się dotychczas wskazać jednoznacznej przyczyny powstawania nowotworów układu limfatycznego. Istnieją jednak pewne czynniki etiologiczne, które mogą przyczynić się do rozwoju choroby. Należą do nich zakażenia wirusowe (np. EBV, CMV), leczenie immunosupresyjne, jak również promieniowanie jonizujące.
Zauważono ponadto, że większą zachorowalność na chłoniaki nieziarnicze odnotowuje się u pracowników przemysłu chemicznego (gumowego i petrochemicznego), rolników (kontakt z pestycydami), jak również u strażaków i osób mających częsty kontakt z farbami do włosów. Choroba może być również powikłaniem zakażenia wirusem HIV, głównie w okresie rozwiniętej choroby (AIDS).
Choroby autoimmunologiczne a chłoniaki
Dostrzeżono ponadto związek pomiędzy zachorowaniem na chłoniaki nieziarnicze a chorobami autoimmunologicznymi o przebiegu miejscowym lub układowym. Dotyczy to choćby choroby Hashimoto i zespołu Sjögrena. Czujność należy zachować również w przebiegu reumatoidalnego zapalenia stawów oraz SLE (toczeń rumieniowaty układowy).
Rozwój chłoniaka żołądkowego w pewnym stopniu wiąże się z kolei z zakażeniem Helicobacter pylori.
Rokowanie w przypadku chłoniaków
Rokowanie uzależnione jest od wielu czynników, tj. wiek pacjenta, stopień zaawansowania choroby, choroby współtowarzyszące. Medycyna jednak bardzo dobrze radzi sobie z tego rodzaju nowotworami i u wielu pacjentów udaje się zakończyć leczenie sukcesem. W przypadku chłoniaka Hodgkina wskaźnik umieralności wynosi 1 na 100 tys. przypadków.
W agresywnym stadium chłoniaka nieziarniczego udaje się pokonać u 40–70 proc. pacjentów. Za chorobę o łagodnym przebiegu uważa się z kolei przewlekłą białaczkę limfatyczną. Jest to najczęstsza postać białaczki w Europie i Ameryce Południowej, dwa razy częściej diagnozowana u mężczyzn. Czas przeżycia w wielu przypadkach wynosi 10–20 lat.
