15 lat badali uczniów. Mówią, jaki wpływ ma telewizja czy komputer

Zespół badaczy ze szpitala Sick Kids i St. Michael’s Hospital w Toronto przeanalizował dane ponad 3 tysięcy dzieci z Ontario w latach 2008-2023. Naukowcy sprawdzili, ile godzin dziennie dzieci spędzały przed ekranem telewizora, komputera, konsoli czy tabletu, a następnie porównali te dane z wynikami testów EQAO z matematyki i czytania.

Rezultat był jednoznaczny - każde dodatkowe 60 minut spędzone przed ekranem wiązało się z 10 proc. spadkiem szans na osiągnięcie oczekiwanych wyników w nauce. Zależność była widoczna zarówno wśród trzecioklasistów, jak i uczniów klas szóstych. Jak podkreśla główna autorka badania, pediatra dr Catherine Birken, wyniki wskazują na "istotne powiązanie między czasem ekranowym a gorszymi rezultatami edukacyjnymi".

Eksperci zaznaczają, że choć badanie miało charakter obserwacyjny i nie dowodzi bezpośrednio, że to ekrany powodują gorsze wyniki, jego wnioski wpisują się w szerszy kontekst wcześniejszych badań. Jak tłumaczy dr Sachin Maharaj z Uniwersytetu Ottawskiego, częste korzystanie z urządzeń cyfrowych może "trenować uwagę" w sposób, który utrudnia skupienie się przez dłuższy czas - a to przekłada się na trudności z uczeniem się i głębszym myśleniem.

Dodatkowo dzieci spędzające więcej czasu przed ekranami często mniej śpią, rzadziej bawią się na świeżym powietrzu i mają mniej kontaktów społecznych - czynników, które sprzyjają prawidłowemu rozwojowi emocjonalnemu i lepszym wynikom w nauce.

Zobacz też: Polacy wychowują dzieci na smartfonach. Nawet przedszkolaki nadużywają

Wielu rodziców przyznaje, że trudno im znaleźć złoty środek między wychowaniem a rzeczywistością cyfrową.

Niektórzy dyrektorzy szkół alarmują, że uczniowie coraz częściej są przemęczeni z powodu nocnych gier czy scrollowania mediów społecznościowych. Kilka szkół w Ontario zdecydowało się nawet na pozwy wobec gigantów technologicznych, zarzucając im, że aplikacje takie jak TikTok czy Instagram negatywnie wpływają na koncentrację uczniów.

Zobacz też: Jak rozpoznać dojrzałość dziecka do posiadania smartfona?

Dr Birken podkreśla, że celem badań nie jest obwinianie rodziców, lecz zachęta do refleksji nad tym, jak pomóc dzieciom korzystać z technologii w sposób zdrowy. Kanadyjskie Towarzystwo Pediatryczne zaleca m.in. wspólne oglądanie treści, wybieranie materiałów edukacyjnych oraz ograniczanie czasu ekranowego przed snem.

Aleksandra Zaborowska, dziennikarka Wirtualnej Polski

Źródła:

• Catherine S. Birken, MD et al., "Screen Time and Standardized Academic Achievement Tests in Elementary School", Jama Network Open, 2025.

Źródła

1. CBC Canada