Pokaż kategorie Parenting.pl
Pokaż kategorie

Biegunka u niemowlaka

Biegunka u niemowlaka jest dość niebezpieczna, bo szybko prowadzi do odwodnienia organizmu. Jak rozpoznać biegunkę u dziecka? Wszystko zależy od tego, jak karmisz malucha. Inaczej bowiem objawia się biegunka u dzieci karmionych piersią, a inaczej u maluszków pijących mieszanki mleczne. Niemowlę karmione mlekiem mamy wypróżnia się dość często, jego kupki są rzadkie i to całkiem naturalne zjawisko. Jeśli jednak maluszek zaczyna się załatwiać jeszcze częściej (nawet kilkanaście razy na dobę), a ty nie nadążasz z wymianami pieluch, może oznaczać to biegunkę. Stolce są płynne i pieniste, mogą mieć nieprzyjemny zapach i być zmieszane ze śluzem lub krwią.

1. Jak rozpoznać biegunkę u niemowlaka?

Biegunkę u niemowlaka karmionego piersią można rozpoznać po wyraźnym zwiększeniu ilości stolców w ciągu doby i pogorszeniu ich konsystencji. Choć kupki niemowlaka karmionego naturalnie są rzadkie, to przy biegunce stają się jeszcze luźniejsze – wręcz wodniste. Mogą mieć nieprzyjemny zapach, pienić się i być podbarwione śluzem, ropą albo nawet krwią. Czasami są zielonkawe. Ponadto, maluszek jest apatyczny, marudny, często płacze, może boleć go brzuszek, co wyraża poprzez wierzganie nóżkami. Brzuch dziecka jest często wzdęty, maluch zaś nie przejawia zainteresowania zabawkami, nie chce jeść, jest rozdrażniony. Czasami z biegunką mogą współwystępować wymioty i gorączka. Zwykle zmniejsza się ilość oddawanego moczu.

Niemowlęta karmione mieszankami mlecznymi wypróżniają się zwykle rzadziej w ciągu dnia niż dzieci karmione piersią. Ich stolce są żółtawe i papkowate, o kwaśnym zapachu. Biegunka u niemowląt karmionych sztucznie oznacza częstsze oddawanie stolców niż zazwyczaj, z wyraźnie zmienioną ich konsystencją na płynną lub półpłynną. W kupkach można zauważyć czasem niestrawione resztki pokarmu, śluz, krew. Już ponad trzy duże, wodniste i „strzelające” kupki dziecka w ciągu dnia powinny wzbudzić niepokój.

2. Jakie są przyczyny biegunek u niemowląt?

Biegunki u niemowląt są niebezpieczne, ze względu na szybką utratę elektrolitów i soli mineralnych z organizmu, co prowadzi do odwodnienia. Odwodnienie u niemowląt skutkuje zapadaniem się ciemiączka oraz zagęszczeniem krwi i może prowadzić do niedokrwienia mózgu, nerek i innych ważnych narządów wewnętrznych. Biegunka u niemowlaka może być spowodowana różnymi czynnikami. Najczęściej wynika z zatrucia pokarmowego (złe przechowywanie posiłków, podawanie dziecku nieświeżych pokarmów). Innymi przyczynami biegunek są infekcje przewodu pokarmowego, np. czerwonka bakteryjna, dur brzuszny, salmonelloza, biegunka rotawirusowa, lamblioza. Należy pamiętać, że biegunka infekcyjna jest często tzw. chorobą brudnych rąk. Zachowanie odpowiedniej higieny chroni przed zachorowaniem. Czasami biegunka występuje przy chorobach innych niż infekcje układu pokarmowego, np. w przebiegu zapalenia ucha środkowego czy w ostrym zapaleniu dróg moczowych. Niekiedy biegunka pojawia się podczas ząbkowania dziecka.

Biegunka u niemowlęcia może wynikać z alergii czy nietolerancji niektórych składników pokarmowych, np. alergia na krowie mleko, alergia na gluten. Czasami luźne stolce spowodowane są wrodzonymi chorobami, takimi jak celiakia, mukowiscydoza, nieprawidłowe wykształcenie jelita grubego, zaburzenia regulacji hormonalnej i nerwowej. Biegunka u niemowlaka może się również pojawiać w przypadku przekarmienia dziecka lub stosowania diety niedoborowej. Niekiedy jest skutkiem dysbakteriozy lub kandydozy, będących powikłaniem przyjmowania niektórych leków, np. antybiotyków, które zaburzają naturalną florę bakteryjną jelit. Okres trwania biegunki zależy od jej przyczyny, czyli od tego, czy jest to reakcja organizmu na otrzymywane pokarmy, czy też zakażenie pochodzenia bakteryjnego, wirusowego lub pasożytniczego.

3. Czy biegunka u dziecka może powodować powikłania?

Powikłania po biegunce pojawiają się w zależności od przyczyny objawów, nasilenia dolegliwości i wieku dziecka. Im niemowlę młodsze, tym powikłania biegunki cięższe. W przebiegu ostrych biegunek infekcyjnych maluszek często jest apatyczny, senny, nie chce się bawić, oddaje mało moczu, co oznacza, że pojawiło się najczęstsze powikłanie biegunki – odwodnienie. Dlatego tak ważne przy biegunce u dziecka jest podawanie płynów. Pierwsze objawy odwodnienia są charakterystyczne i obejmują zapadnięte ciemiączko, suchość w jamie ustnej (język), rzadkie oddawanie moczu, którego barwa jest ciemniejsza, brak produkcji łez, zapadnięte oczodoły, a także wiotkość skóry. Nie muszą pojawić się wszystkie wymienione symptomy; nawet jeżeli zauważysz jeden z nich zabierz malucha do lekarza. Istnieje ryzyko, że dziecko zostanie zatrzymane w szpitalu, gdzie otrzyma kroplówkę. Jeśli biegunka przedłuża się, jak w przypadku nietolerancji pokarmów, chorób alergicznych czy chorób wrodzonych, efektem może być wyniszczenie organizmu i zaburzenia rozwojowe.

4. Jak zapobiegać biegunce u niemowląt?

  1. Przechowuj odciągnięty pokarm i jedzenie w lodówce w szczelnie zamkniętych pojemnikach.
  2. Przestrzegaj zasad higieny przy przygotowywaniu posiłków: myj ręce przed każdym kontaktem z dzieckiem – zwłaszcza przed karmieniem piersią bądź przygotowywaniem mieszanki, myj butelki i naczynia w gorącej wodzie z dodatkiem detergentu, często wyparzaj butelki i smoczki.
  3. Dokładnie sprawdzaj świeżość podawanych maluchowi potraw.
  4. Nie dopuszczaj do kontaktu dziecka z osobami chorymi.
  5. Przy stosowaniu u niemowlaka antybiotyków podawaj mu preparaty osłonowe.
  6. Rozcieńczaj soki owocowe i nie podawaj ich więcej niż 175 ml dziennie.
  7. Niemowlaka do 6. miesiąca życia zaszczep przeciwko biegunce rotawirusowej.

5. Jak leczyć biegunkę u niemowląt?

U noworodków i niemowląt czynnikiem chroniącym dziecko przed wystąpieniem biegunki jest karmienie piersią. Jeśli u niemowlaka pojawia się ostra biegunka infekcyjna, nie powinno się przerywać karmienia piersią. U niemowląt karmionych sztucznie w przypadku biegunki często stosuje się lecznicze mieszanki mleczne (hipoalergiczne, bezglutenowe, bezsacharozowe i bezlaktozowe), mleko zmieszane z papką marchwiową, kleiki ryżowe, białe pieczywo, ugotowane ziemniaki, gotowane mięso z kurczaka, lekko posoloną zupkę jarzynową (z przewagą marchwi), tarte, ugotowane jabłko i tarty banan. Zwykle zmniejsza się ilość jedzenia, a zwiększa ilość picia. Płyny stosowane do doustnego nawadniania to rozcieńczona w przegotowanej wodzie glukoza, herbatki niesłodzone (rumiankowa, koperkowa), roztwory elektrolitów. Nie podawaj dziecku soków! Picie ma przywrócić maluszkowi naturalną aktywność i zwiększyć ilość oddawanego moczu.

Jeśli leczenie dietą i płynami nie przynosi rezultatów, należy udać się z dzieckiem do lekarza. Leki przeciwbakteryjne, m.in. antybiotyki i sulfonamidy, może przepisać wyłącznie lekarz po zdiagnozowaniu choroby. W przypadku ostrych biegunek wirusowych ich stosowanie jest niepotrzebne – może pogorszyć obraz choroby i spowodować przejście infekcji w stan przewlekły. Jeśli biegunce niemowlaka towarzyszą wymioty i/lub gorączka, nie zwlekaj i od razu skonsultuj się z lekarzem! Takie objawy mogą świadczyć o zakażeniu rotawirusami lub o innej infekcji wirusowej. Wskazaniem do kontaktu z lekarzem jest również biegunka trwająca dłużej niż 10 dni.

Pamiętaj też, że w czasie biegunki bardzo szybko dochodzi do podrażnienia skóry pośladków. Łatwo zatem o tzw. odparzenia pieluszkowe. Po każdej kupce zmieniaj pieluchę, dokładnie umyj pupę maluszka, a pośladki grubo posmaruj kremem lub maścią przeciw odparzeniom. Jeśli jednak mimo twoich starań na pupie dziecka pojawią się zaognione czerwone grudki, to zgłoś się do pediatry. Ten z pewnością zapisze skuteczną maść na odparzenia z antybiotykiem lub sterydami.  

Joanna Krocz,
Komentarze

DYSKUSJE NA FORUM

Artykuły Ważny temat - Jesienne infekcje - jak pomóc dziecku przy zatruciach pokarmowych?
Ważny temat - Jesienne infekcje - jak pomóc dziecku przy zatruciach pokarmowych?

Wymioty u niemowlaka

Wymioty u niemowląt to dla rodziców duże zmartwienie. Nie istnieją bowiem leki, które mogłyby zatrzymać wymiotyu dziecka, a utrata płynów naraża niemowlaka na odwodnienie. Mimo iż najczęstszą przyczyną wymiotów jest wirusowe zapalenie żołądka, zwłaszcza...

Ważny temat - Jesienne infekcje - jak pomóc dziecku przy zatruciach pokarmowych?

Rozwolnienie u niemowlaka

Rozwolnienie zdarza się raz na jakiś czas u każdego niemowlaka i nie jest to powodem do niepokoju. Pojawia się od czasu do czasu zarówno u dzieci karmionych piersią, jak i u dzieci karmionych butelką. U dzieci karmionych sztucznie częściej dochodzi do...

Ważny temat - Jesienne infekcje - jak pomóc dziecku przy zatruciach pokarmowych?

Jakie są przyczyny biegunki u dzieci?

Biegunka u dzieci jest uciążliwym problemem i nie wolno jej lekceważyć. Pojawia się w różnych okolicznościach, stanowiąc zmorę wczesnego dzieciństwa. Prawdopodobnie nie ma malucha, który w pierwszych latach życia nie przebyłby choć jednego epizodu...

Ważny temat - Jesienne infekcje - jak pomóc dziecku przy zatruciach pokarmowych?

Zatrucie pokarmowe u dziecka - sprawdź, co zrobić

Zatrucia pokarmowe nigdy nie powinny być lekceważone, szczególnie w przypadku dzieci. Jak zatem skutecznie uchronić naszego malucha przed przykrymi dolegliwościami ze strony układu pokarmowego? Objawy zatrucia pokarmowego u dzieci Zatrucie pokarmowe...

Ważny temat - Jesienne infekcje - jak pomóc dziecku przy zatruciach pokarmowych?

Wzmacnianie i kształtowanie układu odpornościowego

Kształtowanie układu odpornościowego u dziecka to wieloletni proces. Odporność zbliżoną do osoby dorosłej dziecko nabywa dopiero około 12 roku życia, stąd małe dzieci dużo częściej łapią infekcje. Aby wzmocnić układ odpornościowy najmłodszych pociech,...

Ważny temat - Jesienne infekcje - jak pomóc dziecku przy zatruciach pokarmowych?

Doustny płyn nawadniający w każdej domowej apteczce!

Artykuł sponsorowany DPN, czyli doustne płyny nawadniające, Światowa Organizacja Zdrowia umieściła na liście leków podstawowych. Są one niezbędne, gdy dziecko cierpi z powodu wymiotów czy biegunki. Warto poznać je trochę lepiej. Pojedynczy, luźny i...

Ważny temat - Jesienne infekcje - jak pomóc dziecku przy zatruciach pokarmowych?

Znowu biegunka? Zwalcz ją jak najszybciej!

Artykuł sponsorowany Nie ma dziecka, które nie cierpiałoby z powodu biegunek. U niektórych maluchów to sporadyczne kłopoty, inne cierpią przez biegunki przewlekłe. Jak sobie z nimi radzić szybko, skutecznie i bezpiecznie? Zanim przejdziemy do tego,...

Ważny temat - Jesienne infekcje - jak pomóc dziecku przy zatruciach pokarmowych?

Dlaczego elektrolity są tak cenne?

Artykuł sponsorowany Chyba każdy z nas słyszał, że w trakcie biegunki organizm traci cenne elektrolity, prawda? Ale czy wiemy, dlaczego są one takie cenne i należy szybko uzupełnić ich poziom? Wodę tracimy praktycznie przez cały czas - podczas...

Ważny temat - Jesienne infekcje - jak pomóc dziecku przy zatruciach pokarmowych?

Powiedz "STOP" jesiennym infekcjom!

Artykuł sponsorowany Jesień to sezon infekcji. Krążące wokół drobnoustroje powodują nie tylko problemy górnych dróg oddechowych, ale także nieżyty pokarmowe. Jak szybko poradzić sobie z nieprzyjemnymi objawami? Układ immunologiczny dzieci nie jest w...

Ważny temat - Jesienne infekcje - jak pomóc dziecku przy zatruciach pokarmowych?

Mały trening - duże pragnienie

Artykuł sponsorowany Masz w domu małego sportowca? Pamiętaj o prawidłowym nawadnianiu organizmu twojego szkraba. Nowy rok szkolny równa się nowym wyzwaniom. Jeśli twoje dziecko rozpoczęło treningi, np. piłki nożnej lub karate, pamiętaj o zapewnieniu...