Ból głowy w ciąży

Ból głowy w ciąży, choć zazwyczaj nie stanowi zagrożenia dla zdrowia matki i dziecka, jest dość dokuczliwą dolegliwością ciążową. Nie musisz się godzić na milczące znoszenie bólu głowy w ciąży. Istnieją naprawdę skuteczne sposoby, by szybko i bezpiecznie się z nim uporać. Ból głowy dotyczy większości kobiet w ciąży. Za jego pojawienie się odpowiada wiele czynników, m.in. hałas, stres, zmęczenie, zbyt mało ruchu na świeżym powietrzu, brak snu albo zbyt długie spanie, picie za małej ilości płynów i niewłaściwe odżywianie się. Ból głowy na początku ciąży zwykle związany jest ze zmianami hormonalnymi.

Zapobieganie bólowi głowy w ciąży

Zwiększona produkcja estrogenów i progesteronu w ciąży, niezbędna dla właściwego rozwoju płodu, powoduje zatrzymywanie wody w tkankach, czego skutkiem są niezauważalne obrzęki. Obrzęki w ciąży obejmują nie tylko tkankę podskórną, ale również tkankę mózgową. Znajdujące się tam receptory nerwowe reagują bólem na zwiększony ucisk i podwyższone ciśnienie krwi. Powodowane wewnętrznymi obrzękami bóle głowy nie są na szczęście niebezpieczne ani dla przyszłej matki, ani dla dziecka. Co robić, by zapobiegać bólom głowy w ciąży?

• Zwolnij tempo życia. Na co dzień staraj się unikać stresów, wypoczywaj i relaksuj się.
• Wysypiaj się. Codziennie potrzebujesz 8-10 godzin snu. Dobrze zrobi ci poobiednia drzemka.
• Pamiętaj o spacerach, by dotlenić organizm.
• Regularnie się odżywiaj, ponieważ głód objawia się nie tylko ssaniem żołądka, ale również bólem głowy.
• Spożywaj produkty bogate w magnez (kasza gryczana, mąka razowa, pestki dyni, muesli, banany, migdały, kakao, koper, soja, szczaw, biała fasola, botwina, jeżyny). Niedobór magnezu w ciąży często wywołuje ból napięciowy, tępy i niezbyt silny, ale dokuczliwy.
• Pamiętaj o dostarczaniu organizmowi odpowiedniej ilości wody. Nawet niewielkie odwodnienie grozi bólem głowy. Kawa, herbata, gęste soki sprzyjają utracie płynów lub utrudniają ich wchłanianie. Najlepiej pij niegazowaną wodę mineralną o niskiej zawartości minerałów.
• Śpij na wygodnym materacu, ponieważ ból głowy często pochodzi od kręgosłupa. Materac nie powinien być ani za twardy, bo na sztywnym podłożu mięśnie są stale napięte, ani za miękki, bo wówczas kręgosłup jest zgięty i nierówno obciążony.

Migrena w ciąży

Migrena w ciąży wymaga leczenia nie przez lekarza prowadzącego ciążę, lecz przez specjalistę. W zwalczaniu bólów migrenowych powinien pomóc neurolog. Badania naukowe dowodzą, że w wyniku zmian hormonalnych zachodzących w czasie ciąży wiele kobiet cierpiących na migrenę zapomina o bólach głowy. Mechanizm tego zjawiska nie został do końca poznany, jednak statystyki potwierdzają, iż typowe bóle migrenowe, jednostronne, pulsujące i ostre, w okresie ciąży występują znacznie rzadziej. Przed planowanym zajściem w ciążę najlepiej uzgodnić z neurologiem terapię, ponieważ wiele preparatów farmakologicznych stosowanych w leczeniu migreny jest niewskazanych dla kobiet w ciąży. Bóle głowy w ciąży mogą również być spowodowane przez infekcje i stany zapalne zatok, a nawet źle dobrane okulary. Wtedy konieczna jest konsultacja z laryngologiem i okulistą.

Kiedy do lekarza?

Natychmiast skontaktuj się z lekarzem, jeśli ból głowy jest niezwykle silny i towarzyszą mu:

• zawroty głowy i nasilone uczucie zmęczenia,
• obrzęki twarzy i kończyn,
• zaburzenia widzenia,
• bezwład nóg i rąk,
• drgawki,
• temperatura ciała powyżej 38ºC,
• nudności i wymioty.

Koniecznie skontaktuj się z lekarzem, gdy podczas bólu głowy robi ci się słabo albo gdy zdarzają się omdlenia, np. po uderzeniu w głowę. Istnieje prawdopodobieństwo wystąpienia krwotoku podpajęczynówkowego lub krwiaka śródmózgowego. Kontakt z lekarzem jest konieczny także w przypadku utraty przytomności z niejasnych przyczyn, bólu głowy występującego w godzinach rannych, zaraz po przebudzeniu się lub gdy występuje silny ból głowy nocą. Ból głowy w ciąży bywa czasami objawem nadciśnienia, które grozi zatruciem ciążowym i jest niebezpieczne zarówno dla matki, jak i dla dziecka. Ciśnienie krwi powyżej 135/85 mmHg wymaga jak najszybszego kontaktu z ginekologiem prowadzącym ciążę. Ból głowy wywołany nadciśnieniem zwykle pojawia się rano, w tylnej części głowy, może mu towarzyszyć dzwonienie w uszach i pobudzenie.

Bezpieczne sposoby na walkę z bólem głowy w ciąży

• Ciepła, ale nie gorąca kąpiel przez 15 minut – woda rozluźnia, relaksuje, wycisza.
• Odpoczynek w zaciemnionym, dobrze wywietrzonym pokoju – cisza ukoi nerwy.
• Chłodny okład na czoło i moczenie stóp w misce z ciepłą wodą.
• Łagodny masaż twarzy kolistymi ruchami, poczynając od czoła, a kończą na skroniach.
• Ćwiczenia rozluźniające mięśnie.

Jeśli ból głowy jest nad wyraz uporczywy, możesz sięgnąć doraźnie po jedną tabletkę paracetamolu, ale nie więcej. Pamiętaj, że zażywanie leków w ciąży na własną rękę może być niebezpieczne dla płodu. Gdy ból głowy nie ustępuje, skontaktuj się z lekarzem i porozmawiaj o farmakoterapii przeciwbólowej, która byłaby bezpieczna dla dziecka.

Joanna Krocz