Pokaż kategorie Parenting.pl
Pokaż kategorie

Stres w czasie ciąży

Stres w ciąży negatywnie wpływa nie tylko na przyszłą matkę, skutkując bólami głowy, napięciem mięśniowym czy przedwczesnymi skurczami macicy, ale również źle oddziałuje na rozwijające się w łonie kobiety dziecko. Jeśli ciężarna kobieta jest zdenerwowana, dziecko odczuwa stan matki. Jemu również udziela się niepokój. W obecnych czasach trudno jednak uniknąć stresujących sytuacji. Już samo tempo życia grozi niezdrowym podnieceniem i pobudzeniem organizmu. Do czego może prowadzić permanentny lub silny stres w ciąży?

1. Mechanizm działania stresu

Jeśli się stresujemy, do aktywności biologicznej zostają pobudzone dwa systemy: układ współczulny oraz oś podwzgórze-przysadka-nadnercza. W pierwszych momentach od zadziałania stresora zostaje aktywizowany układ współczulny, który odpowiada za tzw. reakcję walki lub ucieczki. Układ współczulny, zwany też sympatycznym, pobudza nadnercza do wydzielania hormonów: adrenaliny i noradrenaliny. Podwyższony poziom tych hormonów w organizmie skutkuje rozszerzeniem źrenic, przyspieszeniem akcji serca oraz przyspieszeniem tętna i oddechu.

Oś podwzgórze-przysadka-nadnercza może zostać pobudzona do działania nawet po kilku godzinach od wystąpienia czynnika stresogennego. Podwzgórze wydziela hormon kortykoliberynę, a ta stymuluje przysadkę mózgową do produkcji kortykotropiny (ACTH). Kortykotropina pobudza korę nadnerczy do wydzielania kortyzolu – hormonu stresu. Zmiany hormonalne zachodzące w organizmie kobiety ciężarnej podczas długotrwałego stresu mogą negatywnie oddziaływać na rozwijający się płód. Zbyt wysoki poziom kortyzolu i katecholamin – hormonów wydzielanych przez nadnercza – grozi powikłaniami w ciąży.

2. Czym grozi stres w ciąży?

Naukowcy od wielu lat badają związek między stresem przeżywanym przez kobietę ciężarną a jego skutkami dla przebiegu ciąży. Wiadomo, że długotrwały lub krótki, ale silny stres w ciąży niesie ze sobą większe ryzyko poronienia lub porodu przedwczesnego. Stres skutkuje wzrostem stężenia adrenaliny we krwi, która może wywoływać skurcze macicy i przyspieszać akcję porodową.

Ponadto, stres w ciąży – jak twierdzą niektórzy badacze – w skrajnych przypadkach może pośrednio przyczyniać się do powstania wad rozwojowych u dziecka, takich jak zespół Downa czy rozszczep wargi. Istnieją również dowody na to, że długotrwałe stresowanie się kobiety ciężarnej może prowadzić do zaburzenia czynności mózgu płodu, co tuż po urodzeniu dziecka skutkuje opóźnionym rozwojem jego zdolności ruchowych.

Kortyzol oraz inne hormony stresu powodują, że naczynia krwionośne obkurczają się, a ich światło ulega zmniejszeniu. Zmniejsza to przepływ krwi u kobiety ciężarnej i ogranicza transport tlenu oraz substancji odżywczych przez łożysko do dziecka. Noworodki kobiet ciągle się stresujących w czasie ciąży są zwykle bardziej niż inne dzieci pobudzone, rozdrażnione, niespokojne i ruchliwe.

Jedna z najbardziej kontrowersyjnych hipotez dotyczących skutków stresu w ciąży głosi, że długotrwały stres u przyszłej mamy może wpływać na homoseksualną orientację rozwijającego się dziecka płci męskiej. Oczywiście, należy wziąć pod uwagę to, że każda kobieta ciężarna przeżywa na co dzień jakieś stresy. Minimalne zdenerwowanie, lekkie pobudzenie emocjonalne nie ma wpływu na zdrowie dziecka. Problemy mogą się zacząć, jeśli kobieta doznaje długotrwałego stresu, np. w związku z przewlekłą chorobą bliskiej osoby czy utratą pracy, lub jeśli stres nie trwa długo, lecz jest silny, np. szok po śmierci kogoś bliskiego.

3. Sposoby na stres w ciąży

Jak uspokoić skołatane nerwy, wyciszyć się i zdystansować wobec problemów? Oto kilka pomysłów na walkę ze stresem w ciąży:

  • rozmowa z najbliższą przyjaciółką lub partnerem;
  • relaks z książką w dłoni lub przy oglądaniu dobrego filmu;
  • ciepły prysznic redukujący napięcie mięśni;
  • masaż ciała w profesjonalnym gabinecie masażu;
  • oddechowe techniki relaksacyjne;
  • ćwiczenia dla ciężarnych, np. joga w ciąży.

Jeśli stres w ciąży nie jest ci obcy, postaraj się zastosować do powyższych wskazówek. Pamiętaj, że w ciąży musisz dbać nie tylko o siebie, ale także o rozwijające się w twoim łonie dziecko. Spokojna i zrelaksowana mama to zdrowy i szczęśliwy noworodek. Na niektóre rzeczy nie mamy wpływu, więc po co się denerwować? Nie warto. Czasami lepiej odpuścić, a stres sam zniknie.

Joanna Krocz,
Komentarze

DYSKUSJE NA FORUM

Artykuły Emocje w ciąży
Emocje w ciąży

Poczucie bezpieczeństwa podczas ciąży i porodu

Fragment książki pt.: "Ciąża i poród bez obaw" Poczucie bezpieczeństwa jest ważne dla każdego z nas - tak ważne, że Abraham Maslow uznał je za drugą co do ważności potrzebę człowieka, tuż po bezpośrednich potrzebach fizycznych, takich jak...

Emocje w ciąży

Nerwica lękowa w ciąży

O nerwicy lękowej w ciąży mówi się niewiele. Poradniki dla przyszłych mam koncentrują się raczej na tym, czego w ciąży unikać, o czym pamiętać, jak przygotować wyprawkę dla dziecka, jak radzić sobie z dolegliwościami ciążowymi itp. Oczekiwanie na dziecko...

Emocje w ciąży

Płacz w ciąży

Ciąża to czas ogromnych zmian hormonalnych w ciele kobiety. Wahania poziomu hormonów niosą ze sobą huśtawki nastrojów, dlatego przyszłe mamy naprzemiennie mają okresy obniżonego nastroju ze stanami euforii. W ciąży nawet najmniejszy drobiazg może urosnąć...

Emocje w ciąży

Strach w ciąży

Strach w ciąży to stan, którego doświadcza wiele przyszłych mam. Niejednokrotnie lęki i obawy biorą górę nad radością z oczekiwania na narodziny dziecka. Zamiast euforii, kobietę przepełnia niepewność i strach. Wraz z rosnącym brzuchem rosną wątpliwości,...

Emocje w ciąży

Samotność w ciąży

Ciąża to piękne chwile w życiu kobiety, ale jednocześnie wielkie wyzwanie. Dobrze, kiedy czas oczekiwania na dziecko można dzielić z partnerem, kiedy można porozmawiać o wszystkich obawach, lękach, marzeniach, wątpliwościach i nadziejach. Czasami jednak...

Emocje w ciąży

Nastrój w ciąży

Nastrój w ciąży jest bardzo zmienny z powodu zmian hormonalnych, jakie zachodzą w ciele przyszłej mamy. Kobieta doświadcza ambiwalentnych uczyć – raz cieszy się z faktu, że będzie mamą, by zaraz płakać i histeryzować, jak poradzi sobie z nowymi...

Emocje w ciąży

Lęk w ciąży

Lęk w ciąży towarzyszy większości przyszłych mam. Zamęt w głowie w czasie oczekiwania na dziecko jest zupełnie normalny i uzasadniony. Warto jednak pamiętać, że ciąża to nie tylko wyzwanie dla kobiety, ale również dla jej partnera, który obawia się, czy...

Emocje w ciąży

Humory w ciąży

Humory w ciąży to efekt zmian hormonalnych zachodzących w ciele przyszłej mamy. Kobieta skarży się na różne dolegliwości ciążowe – mdłości, ospałość, znużenie, zmęczenie, zawroty głowy, które pogarszają jej nastrój i samopoczucie. 9 miesięcy ciąży...

Emocje w ciąży

Kłótnie w ciąży

Ciąża to okres przygotowań kobiety do macierzyństwa, ale też czas dla mężczyzny, który musi sprawdzić się w nowej roli – ojca. Kobieta ciężarna stoi przed koniecznością radzenia sobie z różnymi nieprzyjemnymi dolegliwościami, jest drażliwa,...

Emocje w ciąży

Nerwica w ciąży

Nerwica w ciąży jest podwójnie niebezpieczna – zagraża nie tylko kobiecie ciężarnej, ale również jej dziecku. Permanentnie przeżywany lęk powoduje, że przyszła mama pozostaje w ciągłym stanie gotowości. Przedłużający się stres może nieść poważne...