Wiarygodność testów ciążowych

Wiarygodność testów ciążowych zależy w dużej mierze od czułości testu, stosowania się do instrukcji załączonej na ulotce i od momentu wykonania testu (test wykonany za wcześnie najprawdopodobniej da wynik fałszywie negatywny). Ogólnie rzecz biorąc, jeśli kobieta stosuje się do wszystkich zaleceń dotyczących przeprowadzenia testu, wiarygodność testu wynosi między 95 a 99 procent.

Wyniki fałszywie ujemne

Najczęściej wyniki fałszywie ujemne pojawiają się dlatego, że kobieta zbyt wcześnie wykonuje test. Test wykrywa hormon hCG, który pojawia się w organizmie kobiety dopiero po zagnieżdżeniu się zarodka w ścianie macicy. Jego stężenie zwiększa się stopniowo i aby było wykrywane przez test, musi przekroczyć granicę czułości testu (czułość testu jest zawsze podana na opakowaniu). W dużym uproszczeniu, można więc zrobić test:

• w dniu, kiedy powinna się pojawić miesiączka (w przypadku regularnych cykli),
• trzy tygodnie po niezabezpieczonym seksie, podczas którego mogło dojść do zapłodnienia (w przypadku nieregularnych cykli),
• nawet przed terminem spodziewanej miesiączki (w przypadku testów o wysokiej czułości).

Picie dużych ilości płynów przed wykonaniem testu może obniżyć stężenie hormonu hCG w moczu do poziomu, który nie będzie już wykrywany przez test. Lepiej jest więc nie pić za dużo przed przeprowadzeniem testu, aby nie zakłócić wyniku. Stężenie hCG w moczu jest najwyższe rano, w pierwszym oddaniu moczu, dlatego należy przeprowadzić test rano, nawet jeśli jest to test o wysokiej czułości. W ciągu dnia poziom hCG w moczu się obniża na tyle, że mógłby być niewykryty, szczególnie jeśli testuje się bardzo wczesną ciążę.

Wyniki fałszywie dodatnie

Wyniki fałszywie dodatnie testów ciążowych zdarzają się raczej rzadko (rzadziej niż wyniki fałszywie ujemne). Mogą być wywołane przyjmowaniem leków zawierających hormon hCG. Są to przede wszystkim leki stosowane w leczeniu niepłodności. Wynik fałszywie pozytywny pojawia się także w sytuacjach, kiedy kobieta była niedawno w ciąży. Wahania hormonalne wywołane pojawieniem się torbieli na jajniku, ciążą ektopową lub menopauzą także mogą spowodować pojawienie się dwóch kresek oznaczających ciążę na teście.

Wyniki nieprawidłowe testów ciążowych

Czas między pobraniem próbki a wykonaniem testu ciążowego to maksymalnie 15 minut. Po tym czasie mocz nie nadaje się do testowania, można otrzymać wynik nieprawidłowy (na przykład brak kreski w polu testowym). Leki, które mogą wpłynąć na wynik testu to na przykład niektóre leki przeciwalergiczne, tabletki nasenne, leki uspokajające, leki stosowane przy chorobie Parkinsona, diuretyki, leki przeciwkonwulsyjne i leki stosowane w leczeniu niepłodności.

Tabletki antykoncepcyjne i inne formy antykoncepcji hormonalnej (czyli plastry antykoncepcyjne, zastrzyki hormonalne, wkładki wewnątrzmaciczne uwalniające hormony) natomiast nie wpływają na wynik testu, można wykonać test, wykorzystując także te formy antykoncepcji. Również antybiotyki nie wpływają na wyniki testu ciążowego, można go więc przeprowadzić w czasie ich przyjmowania.

Aby mieć pewność co do wiarygodności testu ciążowego, dobrze jest wykonać dwa testy. Jeden w dniu spodziewanej miesiączki, a drugi tydzień później. Według niektórych badań dopiero po tygodniu od spodziewanej miesiączki można mówić o blisko stuprocentowej wiarygodności testów.

Anna Szozda