dysleksja u dzieci

Dysleksja od lat budzi zainteresowanie naukowców. Choć jest jedną z najczęstszych trudności w uczeniu się, wielu rodziców wciąż traktuje ją jako wymówkę, lenistwo albo brak chęci do nauki. Tymczasem jest to zaburzenie, które wymaga wsparcia i odpowiednich metod pracy. Naukowcy pochylili się nad przyczynami dysleksji i doszli do zaskakujących wniosków.

Przybywa w polskich szkołach dzieci z diagnozą dysleksji. Najwięcej zdiagnozowano ich na Pomorzu, najmniej w Wielkopolsce. Eksperci tłumaczą, z czym wiąże się na egzaminie opinia o dysleksji i z czego wynika przyrost uczniów dyslektycznych. Mama 14-letniego dyslektyka przytacza w rozmowie z WP Parenting lekceważący komentarz polonistki swojego dziecka.

Jak napisać rozprawkę? To pytanie spędza sen z powiek wielu uczniom, szczególnie ze starszych klas szkół podstawowych i liceów. To właśnie wtedy uczniowie ćwiczą non stop tę formę, gdyż najprawopodobniej pojawi się ona na egzaminie kończącym szkołę.

Pisanie wydaje się większości z nas bardzo prostą czynnością. Jest ona jednak bardzo złożona: wymaga odpowiedniej koordynacji ruchowej, zręczności, znajomości języka, a także interpretacji tego, co widzimy i słyszymy. Dysgrafia uniemożliwia prawidłowe skoordynowanie tych wszystkich czynników i utrudnia, a nawet uniemożliwia, prawidłowe pisanie. Poważnie utrudnia to życie dziecku, szczególnie, że najczęściej osoby z dysgrafią nie mają żadnych deficytów intelektualnych, a rozwój dziecka pod każdym innym względem jest poprawny.

Dysleksja u dzieci jest zaburzeniem objawiającym się trudnościami w nauce czytania i pisania. Ze względu na dobry stopień rozwoju intelektualnego, brak poważnych wad wzroku czy słuchu oraz schorzeń neurologicznych u dziecka, a także prawidłową opiekę dydaktyczną i środowiskową, nauka czytania i pisania powinna przebiegać prawidłowo. Mimo spełnienia wszystkich wymogów i warunków, problemy z czytaniem i pisaniem jednak się pojawiają. Dlaczego?

Uczniowie dyslektyczni, mający problemy z czytaniem i pisaniem, bardzo często próbują samodzielnie wyeliminować braki w nauce poprzez dodatkowe ćwiczenia. Niejednokrotnie ogromny nakład wysiłku i czasu daje efekty odwrotne niż zamierzano. Brak rezultatów, nienadążanie za klasą powoduje u dziecka spadek motywacji do nauki, niechęć do szkoły i stres. Piętrzą się problemy szkolne – uczeń nie rozumie czytanego tekstu, nie potrafi korzystać z książek, nie umie sporządzić notatki, nie pojmuje zasad ortograficznych. Jak pomóc dziecku z dysleksją? Nie wolno porównywać ucznia dyslektycznego do innych dzieci, bo tylko wpędzimy go w niskie poczucie własnej wartości. Konieczna jest atmosfera wsparcia, akceptacji, cierpliwości i życzliwości, a ponadto systematyczny trening zarówno w szkole, jak i w domu.

Nowe badania wykazały, że trudności z mówieniem występujące u dzieci są związane z trudnościami w nauce czytania w momencie, kiedy dzieci rozpoczynają szkołę.

Dysleksja rozwojowa bywa inaczej określana jako specyficzne trudności w nauce czytania i pisania. Ze względu na przyczynę wyróżniamy różne rodzaje dysleksji. Diagnoza nie jest prosta. Do III klasy szkoły podstawowej nie można postawić rozpoznania dysleksji – o dzieciach w młodszym wieku szkolnym, które przejawiają specyficzne trudności w nauce, mówi się, że są to uczniowie z grupy ryzyka dysleksji. Na czym polega dysleksja? Czy dysleksja to choroba? Czy dysleksja jest dziedziczna?

Dysleksja jest zaburzeniem rozwojowym upośledzającym zdolność dziecka do nauki czytania i pisania. Skuteczna pomoc zależy od jak najwcześniejszego rozpoznania problemu. Jest to zaburzenie neurologiczne objawiające się wybiórczymi trudnościami w nauce . Dziecko dyslektyczne ma trudności w sylabizowaniu, czytaniu, i to mimo prawidłowego IQ, zgodnego z wiekiem. Dysleksja upośledza percepcję szyku słów lub liczb w tekście pisanym. Dzieci nie potrafią sprawnie przekładać głosek na litery oraz brzmienia wyrazów na ich zapis graficzny, ani składać ich we właściwym porządku podczas czytania i pisania.

Problemy z czytaniem zwykło się określać mianem dysleksji. Pierwsze kłopoty z czytaniem u dzieci ujawniają się na początku ich kariery szkolnej. Maluch nie potrafi skojarzyć znaku graficznego (litery) z dźwiękiem (głoską), myli litery podobnie brzmiące, np. d-t, k-g, przekręca wyrazy, nie potrafi złożyć głosek w słowa, nie rozumie treści przeczytanego tekstu. Dysleksja rozwojowa może towarzyszyć innym formom trudności w nauce, takim jak dysgrafia (niski poziom graficzny pisma, koślawe litery) czy dysortografia (popełnianie błędów ortograficznych, mimo znajomości zasad pisowni). Istnieje też dysleksja nabyta, czyli utrata już opanowanej umiejętności czytania, która powstaje najczęściej wskutek urazów głowy. Jak manifestują się u dzieci problemy z czytaniem i jak im zapobiegać?

Proces diagnostyczny dysleksji rozwojowej jest skomplikowany i dość trudny, gdyż wymaga zebrania wielu różnych informacji na temat dziecka i jego efektów nauczania. Rzetelna diagnoza dysleksji może być postawiona dopiero po 10 roku życia. W przypadku młodszych uczniów mówi się o tzw. ryzyku dysleksji. Pierwsze objawy dysleksji można wychwycić już na etapie przedszkola lub „zerówki”. By wychwycić dzieci, które przejawią specyficzne trudności w czytaniu i pisaniu, warto zastosować Skalę Ryzyka Dysleksji autorstwa prof. Marty Bogdanowicz. Jeżeli dziecko skończy III klasę szkoły podstawowej i nadal utrzymują się u niego objawy dysleksji, maluch powinien zostać skierowany na specjalistyczne badania do poradni pedagogiczno-psychologicznej. Jak dokładnie wygląda diagnozowanie dysleksji?

Kinezjologia edukacyjna, określana inaczej jako gimnastyka mózgu, to metoda terapeutyczna stworzona przez doktora Paula Dennisona. Podstawą tej metody jest ruch fizyczny, niezbędny do organizowania pracy mózgu i ciała. Kinezjologia znajduje zastosowanie w terapii zaburzeń ruchowych i zaburzeń uwagi oraz w walce ze specyficznymi trudnościami w nauce czytania i pisania. Ponadto, metoda Dennisona pozytywnie wpływa na poczucie własnej wartości i komunikację, gwarantuje równowagę psychiczną, redukcję stresu i doskonały relaks. Kinezjologia edukacyjna wspiera naturalny rozwój człowieka poprzez wykorzystanie różnych ćwiczeń motorycznych. Co to jest kinezjologia edukacyjna?