Anemia w ciąży
Niedokrwistość w ciąży
O anemii w ciąży można mówić, gdy dochodzi do spadku poziomu hemoglobiny poniżej 10 g/dl lub hematokrytu poniżej 30%. Hemoglobina jest nośnikiem tlenu w czerwonych ciałkach krwi. Jej niedobory grożą zaburzeniami rozwoju płodu i niedotlenieniem. Ciężka anemia w pierwszym trymestrze ciąży grozi zaburzeniami implantacji zarodka, a nawet poronieniem. Anemia w drugim trymestrze może powodować zahamowanie wzrostu wewnątrzmacicznego płodu lub powstanie wad wrodzonych. Anemia w trzecim trymestrze grozi porodem przedwczesnym.
Najczęstszą przyczyną anemii w ciąży jest niedobór żelaza spowodowany zbyt małą podażą tego pierwiastka w diecie w stosunku do zwiększonego zapotrzebowania. Żelazo powinno bowiem zaspokajać potrzeby zarówno matki, jak i rozwijającego się w łonie płodu. Czasami za anemię w czasie ciąży odpowiadają zaburzenia funkcjonowania układu pokarmowego i zmniejszone wchłanianie żelaza z jelit.
Anemia ciążowa może być też wynikiem niedoboru kwasu foliowego lub witaminy B12. Niekiedy, zwłaszcza w końcowych miesiącach ciąży, anemia spowodowana jest krwawieniami z odbytu. Kobiety ciężarne często cierpią na hemoroidy, czyli żylaki odbytu. Ich pękanie skutkuje krwawieniem, które wtórnie może przyczyniać się do utraty żelaza z organizmu.
Objawy anemii
| Wczesne objawy anemii | Objawy anemii zaawansowanej |
|---|---|
| permanentne uczucie zmęczenia | napady duszności |
| osłabienie organizmu | bladość skóry i błon śluzowych |
| bóle i zawroty głowy | przyspieszone bicie serca |
| szybka męczliwość | szybka męczliwość |
| problemy z pamięcią i koncentracją | zaburzenia widzenia i czucia |
| łamliwość paznokci i wypadanie włosów | drętwienie kończyn |
| pieczenie i wygładzenie języka | niedociśnienie tętnicze |
| problemy z połykaniem | bóle brzucha i żółtaczka |
Czynniki ryzyka anemii w ciąży
Do czynników zwiększających ryzyko anemii w ciąży należą:- ciąża mnoga,
- niedobór witamin i składników mineralnych w diecie,
- palenie tytoniu,
- picie alkoholu,
- przewlekłe choroby przewodu pokarmowego,
- zażywanie leków stosowanych przy padaczce,
- wrodzone choroby krwi matki,
- silne wymioty w ciąży.
Diagnostyka i leczenie anemii w ciąży
Anemię diagnozuje się na podstawie wyników morfologii krwi. Badanie krwi jest łatwo dostępne, a u kobiet w ciąży powinno być wykonywane co 4-6 tygodni. Przy niskich wartościach hemoglobiny i hematokrytu należy też wziąć pod uwagę inne parametry morfologii krwi, np. MCV – objętość krwinek czerwonych. Jeśli erytrocyty mają małą objętość (anemia mikrocytarna), zaleca się badanie w kierunku niedoboru żelaza we krwi. Jeśli erytrocyty mają dużą objętość (anemia makrocytarna), można podejrzewać niedobory kwasu foliowego lub witaminy B12.
Leczenie anemii zależy od stopnia jej zaawansowania i przyczyny. W przypadku anemii z niedoboru żelaza o łagodnym przebiegu stosuje się doustną suplementację preparatami żelaza – najczęściej w dawce 120 mg na dobę. Preparaty żelaza dobrze jest przyjmować na godzinę lub na pół godziny przed jedzeniem, gdyż pokarm zmniejsza absorpcję żelaza z jelit. Niedokrwistość umiarkowana wymaga podawania żelaza drogą doustną lub dożylną. Dożylne uzupełnianie niedoborów żelaza jest szybsze i bardziej skuteczne niż suplementacja doustna. Rzadko kiedy konieczna jest transfuzja krwi. Zdarzać się to może w sytuacji obfitego krwawienia, np. z powodu odklejenia się łożyska. Anemia z niedoboru kwasu foliowego wymaga doustnego uzupełniania niedoborów tej witaminy w zwiększonych dawkach. Anemia z niedoboru witaminy B12 zdarza się rzadko – wymaga suplementacji doustnej lub stosowania zastrzyków domięśniowych.
Niedokrwistość ciężarnych wymaga również stosowania odpowiedniej diety, bogatej w żelazo. Źródłem przyswajalnego żelaza są: wołowina, cielęcina, wątróbka, tuńczyk, jaja, mleko, sery.
Joanna Krocz
Artykuły Morfologia w ciąży
Kobiety w ciąży są poddawane wielu badaniom, które pozwalają wykryć wszelkie nieprawidłowości. Jednym z najważniejszych testów jest badanie krwi, dzięki któremu można ustalić poziom limfocytów.
Erytrocyty w ciąży powinny być badane co około 4 tygodnie. Badanie czerwonych krwinek w ciąży to część morfologii krwi.
VDRL w ciąży to badanie przesiewowe w kierunku kiły, którą wywołują krętki białe. Badanie VDRL wykonuje się na początku i końcu każdej ciąży.
Oznaczanie przeciwciał u ciężarnych pozwala wcześnie wykryć wiele nieprawidłowości, które mogą mieć negatywny wpływ na rozwijający się płód.
Choroby tarczycy to stosunkowo częsty problem wśród kobiet spodziewających się dziecka. Dlaczego ciężarne kobiety są bardziej podatne na problemy z tarczycą?
OB to skrót od Odczynu Biernackiego – wskaźnika sedymentacji erytrocytów. Czy u kobiet spodziewających się dziecka zachodzą jakiekolwiek zmiany w wartości OB?
Wirus brodawczaka ludzkiego, tak zwany wirus HPV, to stosunkowo częsty problem. Czy obecność wirusa HPV u ciężarnej kobiety ma wpływ na jej dziecko?
Niedoczynność tarczycy w ciąży wiąże się z ryzykiem zarówno dla matki, jak i dla dziecka. Może wywołać opóźnienie rozwoju dziecka, powikłania ciąży, a nawet poronienie.
Nadczynność tarczycy w ciąży dotyka wielu kobiet. Może wiązać się ze stanem fizjologicznym wywołanym przez ciążę lub z chorobami tarczycy. Leczenie w wielu przypadkach jest niezbędne.
Neutrofile są dojrzałymi białymi krwinkami, które spełniają ważne funkcje w organizmie człowieka. Co sprawia, że ich poziom jest zbyt wysoki lub zbyt niski?
Nie tylko macica i łożysko są ważne dla rozwoju nienarodzonego dziecka. Okazuje się, że istotny jest też hormon produkowany przez tarczycę, TSH, współodpowiedzialny za ważne procesy rozwojowe płodu.
Prolaktyna to kluczowy hormon dla kobiety wydzielany przez przysadkę mózgową. To on podtrzymuje pracę ciałka żółtego, odpowiedzialnego za produkowanie progesteronu, który umożliwia utrzymanie ciąży.
Progesteron jest najważniejszym żeńskim hormonem płciowym. Odpowiedzialny jest m.in. za możliwość zajścia w ciążę oraz prawidłowy rozwój płodu. Jego niedobór zaś może spowodować nawet niepłodność.
Hematokryt w ciąży nie powinien być niższy niż 34%. Hematokryt niski świadczy zazwyczaj o niedokrwistości. W takiej sytuacji należy skonsultować się z lekarzem i podjąć odpowiednie leczenie.
Hemoglobina w ciąży nie powinna być niższa niż 11,0 g/dl. Niższy wynik w badaniu krwi świadczy zazwyczaj o anemii z niedoboru żelaza. Czasami wystarcza modyfikacja diety, a innym razem leki.
Leukocyty, czyli białe krwinki, odpowiadają za odporność organizmu i mechanizmy obronne. W ciąży ich liczba zwykle wzrasta i to naturalne zjawisko. Bardziej niepokojące są niskie wartości leukocytów.
Choroba Hashimoto to przewlekłe zapalenie tarczycy o podłożu autoimmunologicznym. Kobieta chora na Hashimoto powinna zadbać o odpowiednie wyrównanie hormonów, by bezpiecznie zaplanować ciążę.
Trombocyty to inaczej płytki krwi, które biorą udział w procesie krzepnięcia. Czym dla ciężarnej grozi trombocytoza lub trombocytopenia?
Morfologia krwi jest jednym z badań wykonywanych regularnie w czasie ciąży. Dzięki niej można wcześnie wykryć i właściwie leczyć schorzenia matki, które mają wpływ również na zdrowie dziecka.
Morfologia krwi jest jednym z podstawowych badań laboratoryjnych zlecanych przez lekarzy w przypadku występowania różnych dolegliwości. Wynika to z faktu, że jest to badanie proste i niedrogie, a ...
