Przejdź na WP

Przyczyny hiperprolaktynemii

Hiperprolaktynemia to dość często występujące zaburzenie endokrynologiczne zarówno wśród kobiet, jak i wśród mężczyzn. Główne objawy hiperprolaktynemii mogą sugerować hipogonadyzm hipogonadotropowy, ponieważ wyrażają się poprzez zaburzenia płodności, obniżenie libido i u kobiet zaburzenia miesiączkowania. Hiperprolaktynemiajest najczęściej pochodzenia polekowego lub organicznego. Organiczne czynniki etiologiczne to zwykle guzy przysadki mózgowej (prolaktynoma). Różnicowanie przyczyn hiperprolaktynemii jest ważne z punktu widzenia decyzji terapeutycznych.

Zobacz film: "Wyznaczanie dni płodnych"

1. Fizjologiczne przyczyny prolaktynemii

Hiperprolaktynemia to podwyższone stężenie prolaktyny we krwi. Prolaktyna jest hormonem wydzielanym przez przedni płat przysadki mózgowej, który stymuluje gruczoły piersiowe do produkcji mleka. O hiperprolaktynemii mówi się wtedy, gdy stężenie prolaktyny we krwi jest wyższe niż 20 ng/ml u kobiet (z wyjątkiem kobiet ciężarnych i karmiących piersią) i 15 ng/ml u mężczyzn. Hiperprolaktynemia może pojawiać się w stanach fizjologicznych, do których należą:

  • ciąża,
  • karmienie piersią (pierwsze sześć miesięcy),
  • stres i napięcie emocjonalne,
  • odpoczynek nocny, sen,
  • drażnienie brodawek sutkowych,
  • stosunki płciowe,
  • spożywanie posiłków,
  • hipoglikemia, czyli spadek poziomu glukozy we krwi.

2. Farmakologiczne i patologiczne przyczyny hiperprolaktynemii

Przyczyną hiperprolaktynemii może być stosowanie leków, które bezpośrednio lub pośrednio modyfikują wydzielanie dopaminy. Do leków, które mogą wpływać na wysokie stężenie prolaktyny we krwi, należą: leki blokujące powstawanie dopaminy, antagoniści receptorów dopaminowych, wiele hormonów, cymetydyna, opiaty i werapamil.

Za patologiczne przyczyny hiperprolaktynemii uważa się choroby negatywnie wpływające na przysadkę mózgową i podwzgórze. Do zmian organicznych przysadki zalicza się:

  • łagodne guzy – gruczolaki – wydzielające prolaktynę lub hamujące działanie dopaminy,
  • guzy okolicy podwzgórzowo-przysadkowej, które uciskają szypułę przysadki,
  • zespół pustego siodła (ang. Empty Sella Syndrome – ESS) polegający na przewlekłym wpuklaniu się przestrzeni podpajęczynówkowej.

Do chorób, które mogą stanowić czynnik sprawczy podwyższonego poziomu prolaktyny, należą również: pierwotna niedoczynność tarczycy, półpasiec, napady padaczkowe, marskość wątroby, zespół policystycznych jajników, czy przewlekła niewydolność nerek. Ektopowe wydzielanie prolaktyny może być spowodowane przez raka płuc lub raka nerek. Czasami hiperprolaktynemia wynika z urazów klatki piersiowej, w tym z ingerencji chirurgicznych.

Różnicowanie przyczyn hiperprolaktynemii jest ważne przy podejmowaniu decyzji dotyczących postępowania leczniczego. Zabiegi neurochirurgiczne stosuje się przy istnieniu guzów przysadki w sytuacji braku pozytywnych wyników leczenia farmakologicznego (nietolerancja leków lub oporność na leki) lub jeśli prolaktynoma charakteryzują się szybką dynamiką wzrostu i dają objawy uciskowe spowodowane znacznymi rozmiarami guza. Leczenie operacyjne zalecane jest także u kobiet z makroprolaktynoma, planujących zajście w ciążę.

Polecane dla Ciebie

Pomocni lekarze

Szukaj innego lekarza

Komentarze

Wysyłając opinię akceptujesz regulamin zamieszczania opinii w serwisie. Grupa Wirtualna Polska S.A. z siedzibą w Warszawie jest administratorem twoich danych osobowych dla celów związanych z korzystaniem z serwisu. Zgodnie z art. 24 ust. 1 pkt 3 i 4 ustawy o ochronie danych osobowych, podanie danych jest dobrowolne, Użytkownikowi przysługuje prawo dostępu do treści swoich danych i ich poprawiania.