Pokaż kategorie Parenting.pl
Pokaż kategorie

Relacje z rodzicami

Relacje między dziećmi a rodzicami wyglądają różnie ze względu na wiele czynników – atmosferę w domu, styl wychowania, postawy rodzicielskie, relacje między samymi rodzicami, stosunki między rodzeństwem itp. Trudno o przykład idealnych relacji między rodzicami a dziećmi, gdyż takich nie ma. Nie da się wychować dziecka, nie popełniając błędów wychowawczych. W różnych poradnikach dla rodziców podkreśla się, że relacje w rodzinie powinny opierać się na życzliwości, szacunku, wsparciu, zaufaniu i lojalności. Niby wszystko pięknie, ale jak wcielić w życie te górnolotne postulaty? Przecież życie jest tylko życiem. Ponadto, trzeba mieć na uwadze, że wzajemne stosunki na linii rodzic-dziecko zmieniają się wraz z dorastaniem szkraba. Kiedy dziecko jest małe, patrzy na mamę i tatę bezkrytycznie. Z czasem jednak do głosu dochodzą własne przekonania, zdanie rówieśników, przyjaciół i kolegów z klasy. Autorytet rodzica ewoluuje wraz z wiekiem dziecka. Jak dbać o przynajmniej poprawne relacje między dziećmi a rodzicami?

Jak zbudować swój autorytet u dziecka?

Autorytet to podstawa w relacji rodzic-dziecko, jednak nie każdy rodzic potrafi go zbudować. Niestety, sam fakt bycia rodzicem nie oznacza automatycznie,...

Style wychowania a relacje z dziećmi

Psychologia rodziny i eksperci w tej dziedzinie próbują dokonać szeregu klasyfikacji relacji między rodzicami a dziećmi. Bierze się pod uwagę różne czynniki, ale żadna typologia nie jest kompletna, miarodajna, oddająca rzeczywisty charakter więzi między mamą, tatą i ich szkrabem. Dlaczego? Wpływają na to uwarunkowania mentalne, wykształcenie rodziców, status społeczny rodziny, warunki bytowe, metody wychowawcze itd. Wyróżnia się autokratyczny styl wychowania, w którym dominuje przemoc, bezwzględna karność i posłuszeństwo oraz przymus podporządkowania się woli rodziców. Rodzice podejmują decyzje samodzielnie, nie pytając o zdanie dzieci. Najczęściej taki model rodziny funkcjonuje w rodzinach patriarchalnych, w których panują dość konserwatywne i sztywne zasady wychowawcze. Przeciwwagą dla autokratycznego stylu wychowania jest demokratyczne podejście do dziecka.

Dziecko jest traktowane po partnersku, współuczestniczy w życiu rodziny, razem z innymi członkami familii omawia różne codzienne sprawy. Dzięki temu maluch ma szansę uczyć się zaufania, dyskusji, kompromisu, empatii, brania pod uwagę zdania innych osób. Nie czuje się jak przedmiot, ale jak podmiot w rodzinie. Niektórzy specjaliści uznają demokratyczny styl wychowawczy za prawie idealny, jeśli chodzi o stosunki w rodzinie. Niemniej jednak i ten model więzi na linii rodzic-dziecko nie jest wolny od kłótni, nieporozumień czy awantur. We współczesnych rodzinach coraz bardziej daje się zaobserwować liberalne podejście rodziców do wychowania albo podejście niekonsekwentne. Dorośli nie ingerują w sprawy dziecka wcale albo od przypadku do przypadku – tylko wtedy, gdy zaistnieje taka konieczność, np. dyrektor szkoły wezwie tatę na rozmowę. Rodzice najczęściej tłumaczą takie podejście do wychowania szkrabów chęcią pozostawienia im całkowitej swobody, by nie hamować spontanicznego rozwoju dziecka. Zapominają jednak, że prawdziwe wychowanie opiera się też na racjonalnym wyznaczaniu granic i konsekwentnym egzekwowaniu ustalonych reguł.

Relacje rodzinne

Relacje rodzinne należą do najtrudniejszych i nie da się o nich pisać w sposób prosty, sprowadzający się do generalizacji czy uogólnień. Tu nie ma miejsca na schematy. Będąc rodzicem, trzeba pamiętać, że swoim zachowaniem wpływa się na kształt osobowości dziecka i jego samoocenę. To od mamy i taty zależy, czy dziecko będzie pewnym siebie i towarzyskim ekstrawertykiem, czy zalęknionym i zakompleksionym introwertykiem albo flegmatykiem skoncentrowanym tylko na swoich potrzebach. Największy wpływ na dziecko ma się niewątpliwie na początku jego życia, kiedy maluszek jest zależny od opieki dorosłych i bez zmrużenia okiem słucha poleceń kochanej mamusi i najdroższego taty. W czasie młodzieńczego buntu pojawiają się „alternatywne źródła wychowawcze”, jak rówieśnicy z klasy czy osiedlowa paczka kumpli. Bunt nastolatka jest tym bardziej wyraźny, jeżeli między samymi rodzicami dochodzi do nieporozumień i waśni.

Kontakt emocjonalny z dzieckiem zależy w główniej mierze od wzajemnego kontaktu między rodzicami. Jeżeli mama z tatą się kłócą, wyzywają, nie potrafią ze sobą spokojnie dyskutować i dojść do kompromisu, nie oczekujmy, że nasza pociecha zacznie w sposób bezkonfliktowy rozwiązywać własne problemy. Dziecko, patrząc na rodziców, powiela ich zachowanie. Nie wolno też traktować dziecka jako kandydata do koalicji przeciw partnerowi, jako sojusznika albo źródło, w którym ulokujemy niespełnione uczucia do małżonka. Dziecko nie może ofiarować matce bezpieczeństwa i miłości, którą nie obdarzył jej ojciec. Dziecko może kochać rodzica innym rodzajem miłości, ale nie zabezpieczy potrzeb, o jakie powinni dbać wspólnie małżonkowie. Wzajemna miłość rodziców uczy dzieci miłości do rodzeństwa i opiekunów. Niestety, współczesne rodziny pogubione w zawrotnym tempie życia zapominają o obowiązku nieustannego pielęgnowania miłości, co skutkuje lawiną separacji i rozwodów, a „przy okazji” poranionych psychicznie dzieci.

Bibliografia

  • Harwas-Napierała B., Trempała J., (red.), Psychologia rozwoju człowieka. Charakterystyka okresów życia człowieka, PWN, Warszawa 2006, ISBN 83-01-14151-4.
  • Przetacznikowa M., Włodarski Z., Psychologia wychowawcza, PWN, Warszawa 1986, ISBN 83-01-02475-5.
Komentarze

DYSKUSJE NA FORUM

Artykuły Konflikty między rodzicami
Konflikty między rodzicami

Teściowe i synowe

Być teściową, niełatwa rzecz, ale być synową - chyba trudniejsza. Oczywiście są różne sytuacje i zdarzają się przyjazne, bardzo dobre układy między teściowymi a synowymi. Jednak dużo częściej są to relacje trudne, okupione nerwami, a nawet kłótniami z...

Konflikty między rodzicami

Zazdrość w związku

Mówi się często, że nie ma miłości bez zazdrości. Nawet badania przeprowadzone w Stanach Zjednoczonych wskazują, że związki, w których partnerzy są wzajemnie o siebie zazdrośni, trwają dłużej niż te, w których zazdrość nie jest obecna albo nie manifestuje...

Konflikty między rodzicami

Jak się kłócić?

W relacji z drugim człowiekiem nie da się uniknąć kłótni i drobnych sprzeczek. Nie da się przed nimi ustrzec, ale tak naprawdę: nie warto. Sprzeczki wcale nie muszą oznaczać niczego złego. Mogą być dowodem na to, że ludziom na sobie zależy, potrafią i...

Konflikty między rodzicami

Zdrada w związku

Żyjecie razem już wiele lat, kochacie się i nic nie wskazuje na to, że coś mogłoby zagrozić waszemu szczęściu. Wystarczy jednak chwila i już wszystko legnie w gruzach. Zdrada: to słowo dla wielu oznacza koniec wspólnego życia, marzeń, planów. Pojawia się...

Konflikty między rodzicami

Zaufanie w związku

Zaufanie w związku

Psychologowie, seksuolodzy i inni specjaliści podkreślają znaczenie zaufania w związku. Zaufanie stanowi fundament, na którym buduje się wspólne życie. Nikt chyba nie wyobraża sobie tworzyć bezpieczną wizję wspólnego bycia we dwoje bez zaufania i...

Konflikty między rodzicami

Jak wybaczyć zdradę?

Czym jest zdrada? Zazwyczaj słowo to kojarzy się z niewiernością partnera. Zdrada jednak to coś więcej niż pójście z kimś do łóżka. To świadome zadanie bólu i cierpienia drugiej stronie, to podeptanie miłości i zaufania, to wielka rana na sercu. Zdradzać...

Konflikty między rodzicami

Teściowa a synowa

Konflikt między teściową a synową to temat stary jak sama instytucja małżeństwa. Teściowa jawi się często jako stara jędza, która poucza, we wszystko się wtrąca i wszystko wie najlepiej. Synowa natomiast to zarozumiała dziewucha, która chce ukraść miłość...

Konflikty między rodzicami

Chorobliwa zazdrość

„Nie ma miłości bez zazdrości i nie ma zazdrości bez miłości” – tak śpiewała niegdyś Violetta Villas. Pewna doza zazdrości występuje w każdym związku. Kiedy kogoś kochamy, nie chcemy się nim z nikim dzielić. Kiedy na horyzoncie pojawia...

Konflikty między rodzicami

Przemoc psychiczna w małżeństwie

Przemoc psychiczna w małżeństwie jest trudna do udowodnienia, gdyż nie widać bezpośrednio śladów molestowania psychicznego. Siniaki, złamania, podbite oko widać od razu – można dokonać obdukcji lekarskiej. Jak natomiast dowieść, że partner grozi,...

Konflikty między rodzicami

Zespół Otella

Zespół Otella bywa inaczej określany jako obłęd zazdrości albo obłęd alkoholowy, gdyż zazwyczaj dotyczy mężczyzn, którzy nadużywają alkoholu. Zespół Otella to rodzaj uporczywej psychozy urojeniowej i patologicznej zazdrości o partnerkę. U osoby cierpiącej...