Pokaż kategorie Parenting.pl
Pokaż kategorie

Pęknięcie macicy

Pęknięcie macicy należy do bardzo ciężkich i dramatycznych w skutkach, zarówno dla matki, jak i dziecka, powikłań porodu. Zdarza się ono stosunkowo rzadko, przeważnie u wieloródek między 30., a 40. rokiem życia. Pękniecie macicy może powstawać zarówno samoistnie, jak i z przyczyn urazowych. Najczęściej dochodzi do niego w trakcie porodu, jednak może także dojść do pęknięcia macicy w czasie ciąży. Jeśli dojdzie do tego, to stan taki stanowi bezpośrednie zagrożenie dla życia matki i dziecka, dlatego istotna jest obserwacja i badanie rodzącej kobiety przez lekarza, aby w razie zauważenia jakichkolwiek symptomów odpowiednio wcześnie podjąć interwencję, a w ten sposób uratować matkę i dziecko.

Rodzaje i przyczyny pęknięcia macicy

Wyróżnia się trzy zasadnicze rodzaje pęknięcia mięśnia macicy.

Pierwsze z nich to pęknięcie retrakcyjne, wynikające najczęściej z niestosunku porodowego, czyli niewspółmierności wymiarów płodu do wymiarów miednicy kobiety rodzącej, co w zasadzie uniemożliwia poród naturalny. Jeśli poród taki nie zostanie zakończony drogą cięcia cesarskiego, to trwające długo silne skurcze macicy mogą w końcu doprowadzić do jej pęknięcia. Podobnie jest w przypadku nieprawidłowego położenia płodu, poprzecznego czy pośladkowego, które może także powodować brak postępu porodu i zagrażać pęknięciem macicy.

Drugim rodzajem jest pęknięcie urazowe. Najczęściej jest ono wynikiem nieprawidłowo wykonywanych zabiegów położniczych, takich jak obroty płodu przy nieprawidłowym jego położeniu, stosowanie kleszczy, czy ręczne wydobycie łożyska. Rzadziej jest ono wynikiem bezpośredniego urazu, kopnięcia czy uderzenia.

Trzecim rodzajem jest pęknięcie samoistne, do którego może dochodzić w czasie ciąży lub podczas prawidłowych skurczów w trakcie porodu, bez żadnej uchwytnej przyczyny. Najczęściej wynika ono ze zmian patologicznych w mięśniu macicy, jak stare blizny pooperacyjne (na przykład po cięciach cesarskich), stany po przebytym wrośniętym łożysku, wyłuszczeniu mięśniaków, a także niedorozwój macicy.

Macica pęka najczęściej w dolnym odcinku, zarówno poprzecznie, jak i podłużnie (z boku macicy). Często zdarza się także oderwanie macicy od sklepienia lub pęknięcie jej trzonu w bliźnie pooperacyjnej. Rozróżniamy także pęknięcie zupełne, kiedy to pęka mięsień na całej grubości wraz z otrzewną i płód przemieszcza się do jamy otrzewnej oraz pękniecie niezupełne, kiedy otrzewna jest nieuszkodzona, a mięsień pęka na całej grubości lub nie.

Objawy i leczenie pęknięcia macicy zagrażającego i dokonanego

Zanim dojdzie do pęknięcia macicy często można zaobserwować objawy, które mogą świadczyć o zagrażającym jej pęknięciu i podjąć wczesną interwencję. W takich przypadkach czynność skurczowa jest jeszcze zachowana, obserwuje się bolesne napięcie macicy, szczególnie w jej dolnej części i to nawet w przerwach między skurczami. Przez powłoki dostrzega się napięcie więzadeł obłych macicy, tętno może być przyspieszone, a temperatura ciała rodzącej podwyższona. Nie zawsze jednak wszystkie te objawy mogą być obecne.

Jeśli pęknięcie macicy się już dokona, pojawia się nagły i niezwykle silny ból brzucha, akcja skurczowa ustaje, a u rodzącej pojawiają się objawy wstrząsu, czyli nitkowate tętno, blada i zlana potem skóra. Badając brzuch da się wyczuć obkurczoną macicę oraz urodzony do jamy otrzewnej płód. Nie wyczuwa się już także części przodującej płodu tam, gdzie była ona poprzednio wyczuwalna.

W leczeniu pęknięcia macicy zagrażającego podaje się jak najszybciej środki rozkurczowe i kończy poród cesarskim cięciem. Jeśli pękniecie już się dokonało, życie rodzącej może uratować tylko natychmiastowe otwarcie brzucha, wydobycie płodu i zaszycie lub w ostateczności usunięcie pękniętej macicy, a następnie intensywne transfuzje krwi.

Magdalena Pikul,
Komentarze

dyskusje na forum

Artykuły Pęknięcie macicy
Pęknięcie macicy

Budowa macicy

Budowa macicy

Wiedza dotycząca tego, jak macica jest zbudowana i jak funkcjonuje, pozwala na pogłębienie wiadomości dotyczących cyklu menstruacyjnego oraz płodności kobiety. Pewne fakty są wykorzystywane w naturalnych metodach planowania rodziny. Są to szczególnie...

Wady porodu domowego

Pęknięcie szyjki macicy

Pęknięcie szyjki macicy

Pęknięcie szyjki macicy podczas porodu naturalnego zwykle rozpoczyna się od jej zewnętrznego ujścia i biegnie bocznie ku górze. Pęknięcie szyjki macicy może sięgać aż do jej uj

Poród przedwczesny

Przedwczesne pęknięcie wód płodowych

Pęcherz płodowy, który uformowany jest z błon płodowych, jest środowiskiem rozwoju dziecka i chroni je przed infekcjami. Zawartość płynu owodniowego w pęcherzu wpływa na wzrost i r

Wskazania do indukcji porodu

Pęknięcie pęcherza płodowego

Pęcherz płodowy składa się z błon płodowych i jest wypełniony płynem owodniowym. Pęcherz spełnia ważną funkcję, otaczając jajo płodowe. W wyniku skurczów macicy pęcherz płodowy

Niepłodność kobiet

Mięśniaki macicy

Mięśniaki macicy i włókniaki macicy to łagodne zmiany nowotworowe, powstające poprzez namnażanie się komórek mięśniowych wewnątrz macicy. Tworzą one niegroźny guz lub kilka guzów, które w większości przypadków nie dają żadnych objawów i są w związku z...

Test ciążowy online

Rozpulchnienie macicy

Rozpulchnienie macicy jest jednym z objawów ciąży. Na podstawie jednak samych objawów trudno jest z całą pewnością stwierdzić ciążę. Każdy z nich może mieć zupełnie inne podłoże, d

Objawy porodu

Obniżenie macicy

Obniżenie macicy jest dosyć częstym patologicznym objawem stwierdzanym u kobiet powyżej 30 roku życia. Wbrew pozorom coraz więcej młodych kobiet podczas badania ginekologicznego do

Infekcje okolic intymnych w ciąży

Skracanie szyjki macicy w ciąży

Szyjka macicy to wąska, dolna część macicy o kształcie rurki, która rozszerza się w pochwę. Jeśli kobieta nie jest w ciąży, kanał szyjki macicy jest otwarty jedynie odrobinę, by po

Stany zapalne i pozapalne miednicy mniejszej

Zapalenie błony śluzowej macicy

Zapalenie błony śluzowej macicy, czyli endometrium, rozwija się zazwyczaj wskutek infekcji po niektórych badaniach przezpochwowych, zabiegach wyłyżeczkowania macicy. Ryzyko pojawie

Mięśniaki macicy

Leczenie mięśniaków macicy

Mięśniaki macicy (łac. myomata uteri) należą do niezłośliwych nowotworów macicy i rozwijają się często u kobiet w wieku rozrodczym. Mięśniak macicy powstaje z tkanki mięśniowej mac