Ospa w ciąży

Ospa wietrzna może stanowić zagrożenie dla kobiet w ciąży, które w dzieciństwie na nią nie chorowały lub nie były szczepione. Jest również niebezpieczna dla dziecka, zwłaszcza jeśli wystąpi w pierwszym trymestrze.

Zakażenie wirusem ospy może być przyczyną ciężkich wad wrodzonych, a nawet śmierci płodu. Infekcja w ciągu pierwszych dwudziestu tygodni ciąży może prowadzić do zespołu ospy wietrznej wrodzonej. Ciężkie komplikacje objawiają się bliznami na skórze, deformacjami kończyn, wadami w obrębie oczu i defektami ośrodkowego układu nerwowego. Zachorowanie matki na ospę w ciągu pięciu dni przed porodem lub do dwóch dni po porodzie stanowi zagrożenie wystąpienia ospy wietrznej u noworodka, która nieleczona w 20 proc. przypadków prowadzi do śmierci dziecka.

Polecane wideo:

1. Wirus ospy

Wirus ospy (łac. Varicella Zoster Virus – VZV) należy do rodzaju Herpes, które są patogenne dla ludzi. Wirus VZV może być umiejscowiony w różnych tkankach ciała w postaci utajonej. W stanie uśpionym nie ulega on replikacji i nie wywołuje odpowiedzi zapalnej. Może się jednak uaktywnić, gdy odporność organizmu jest obniżona. Spadek odporności powoduje m.in. ciąża. Jeśli kobieta ciężarna przechodziła ospę w dzieciństwie, jest uodporniona na kolejną infekcję i nie ma powodów do obaw. Jeżeli natomiast nie chorowała nigdy wcześniej na ospę ani nie była na nią szczepiona przed zajściem w ciążę, pierwotne zakażenie VZV w ciąży może być niebezpieczne dla niej samej i dla płodu. Pierwotna infekcja wirusem Varicella Zoster klinicznie objawia się jako ospa wietrzna. Reaktywacja wirusa skutkuje półpaścem.


Do infekcji dochodzi zazwyczaj podczas przebywania w jednym pokoju z osobą chorą lub przez bliski kontakt fizyczny. Jeśli kobieta ciężarna zauważy u siebie objawy ospy, takie jak wysypka skórna i problemy z oddychaniem, powinna jak najszybciej udać się do lekarza. Ospa jest zakaźna jeszcze przed wystąpieniem krostek i do pięciu dni od pojawienia się zmian na skórze. Leczenie infekcji VZV w czasie ciąży nastręcza wielu trudności, co związane jest z wieloma klinicznymi postaciami choroby.

Ospa wietrzna w ciąży skutkuje działaniami niepożądanymi zarówno u matki, jak i u płodu. U kobiety może doprowadzić do zapalenia płuc spowodowanego wirusem VZV, które leczy się zazwyczaj przez dożylne podawanie acyklowiru. Chociaż formalnie lek ten nie jest przeznaczony do stosowania w czasie ciąży, istnieje wiele przykładów jego użycia w celu leczenia kobiet ciężarnych i jak dotąd nie zauważono działań niepożądanych ani u matek, ani u płodów. Zazwyczaj leczenie ospy u ciężarnej przeprowadza się w warunkach domowych. Nie wolno drapać swędzących krostek, aby nie dopuścić do powstania blizn i rozsiewu wirusa. Ważny jest odpoczynek i lekkostrawna dieta. Jeśli pojawiają się takie objawy, jak wymioty, nudności, krwawienia z dróg rodnych, ciężka wysypka skórna, problemy z oddychaniem i silne bóle głowy to konieczna jest hospitalizacja.

2. Skutki ospy dla płodu

9 korzyści z seksu podczas ciąży

Współżycie podczas ciąży jest dobre i zdrowe zarówno dla mamy, jak i dziecka. Zobacz, jakie są jego korzyści!

Następstwa pierwotnego zakażenia ospą wietrzną w ciąży dla płodu zależą od czasu wystąpienia choroby (etapu ciąży). Ospa podczas ciąży może skutkować takimi zagrożeniami dla dziecka, jak:

  • wrodzony zespół ospy wietrznej – rzadkie powikłanie ospy, zdarza się w około 2 proc. przypadków ospy wietrznej występującej u ciężarnej w ciągu pierwszych dwudziestu tygodni ciąży. Wirus VZV przechodzi przez łożysko i zaraża płód. Może dawać takie objawy, jak ubytki skóry, zmiany skórne, niedorozwój ramion, szczątkowe paliczki, atrofia mózgu, małogłowie, małoocze, zapalenie tęczówki, zaćma wrodzona, uszkodzenie pęcherza moczowego i jelit, opóźnienie wzrostu wewnątrzmacicznego płodu, opóźnienie rozwoju psychomotorycznego,
  • półpasiec dziecięcy – pierwotna infekcja VZV po dwudziestym tygodniu ciąży skutkuje półpaścem u dziecka, rozwija się on zwykle we wczesnym dzieciństwie,
  • noworodkowa ospa wietrzna – występuje wtedy, gdy zakażenie ospą wystąpi u matki pod koniec ciąży i dziecko urodzi się zanim kobieta rozwinie pełną odpowiedź immunologiczną i przekaże dziecku przeciwciała; ospa wietrzna u noworodka wiąże się z dużym odsetkiem umieralności.

3. Leczenie ospy w ciąży

Przeciwciała są zwykle produkowane przez organizm kobiety ciężarnej do siódmego dnia od momentu pojawienia się wysypki, więc noworodki urodzone siódmego dnia lub później od wystąpienia zmian skórnych u matki mają w surowicy ochronne przeciwciała anty-VZV. Tymczasem jeżeli maluch przyjdzie na świat szybciej niż siódmego dnia, istnieje ryzyko rozwinięcia się ospy. Dziecku takiemu tuż po narodzinach powinno się podać immunoglobulinę Zoster (ZIg) w dawce 250 mg, która neutralizuje działanie wirusa w organizmie noworodka. W niektórych szpitalach praktykuje się również profilaktyczne podawanie dużych dawek acyklowiru. Nie należy rozdzielać matki i dziecka zaraz po urodzeniu, ponieważ separacja nie zmniejsza ryzyka wystąpienia ospy u maluszka. To samo dotyczy kobiet chorujących na ospę niedługo po porodzie.

4. Profilaktyka ospy w ciąży

Częściej niż samo zachorowanie na ospę problemem dla kobiety ciężarnej jest kontakt ze schorzeniem. Aby go rozwiązać, należy określić status immunologiczny matki w stosunku do VZV. Jeśli kobieta chorowała wcześniej na ospę, ma zapewne odpowiednie przeciwciała we krwi i jest odporna na powtórne zakażenie. Jeżeli nie ma dowodów na przebycie ospy w dzieciństwie, trzeba zbadać surowicę krwi na obecność przeciwciał anty-VZV. W przypadku ich braku podaje się ZIg w ilości 1000 mg. To samo dotyczy przyszłych mam będących w pierwszej połowie ciąży. W ten sposób znacznie zmniejsza się prawdopodobieństwo przeniknięcia wirusa przez łożysko.

Immunoglobulinę należy podać zaraz po kontakcie z osobą zarażoną ospą – najlepiej do czterech dni od pojawienia się zagrożenia, chociaż możliwe jest także podanie ZIg do dziesiątej doby. Warto w tym czasie kontrolować rozwój płodu za pomocą badania USG. Kontakt z osobą chorą na półpaśca należy traktować tak samo, jak w przypadku narażenia na ospę. Jeśli wiesz, że nie przebyłaś ospy wietrznej w dzieciństwie, przynajmniej miesiąc przed planowanym zapłodnieniem wykonaj szczepienie przeciw ospie.

Joanna Krocz, 12 miesięcy temu

Bibliografia

  • Magdzik W., Naruszewicz-Lesiuk D., Zieliński A., Choroby zakaźne i pasożytnicze – epidemiologia i profilaktyka, Wydawnictwo Alfa Medica Press, Bielsko-Biała 2007, ss. 221-224, ISBN 978-83-7522-010-0.
  • Wysocki J., Kędziora M., Profilaktyka ospy wietrznej, „Ordynator Leków” 2005, vol. 5, nr 11-12 (49-50).

Skurcze i bóle brzucha w ciąży

Komentarze

DYSKUSJE NA FORUM

Ibuprom

~Baforciti • ostatni post 2 dni temu

1

Pomocy ...

kocsar • ostatni post 5 dni temu

12
Artykuły Skurcze i bóle brzucha w ciąży
Skurcze i bóle brzucha w ciąży

Mięśniaki wykryte w ciąży

Mięśniaki wykryte w ciąży

Kobiety w ciąży są standardowo poddawane badaniom miednicy oraz badaniu USG w celu sprawdzenia stanu zdrowia macicy i rozwijającego się płodu.

Skurcze i bóle brzucha w ciąży

Gronkowiec w ciąży

Często kobiety w ciąży wpadają w panikę, gdy usłyszą, że zaraziły się bakterią gronkowca. To prawda, że bakterie te mogą doprowadzić do ciężkich (...) swoje dolegliwości z lekarzem. Jak uniknąć zakażenia gronkowcem w ciąży? Czy...

Skurcze i bóle brzucha w ciąży

Owsiki w ciąży

uniknięcia infekcji. Objawy owsików w ciąży Owsiki przenoszą się od osoby do osoby. Podczas pierwszych godzin po dostaniu się na skórę (...) owsików w ciąży Zwykle wystarczy jedna tabletka...

Skurcze i bóle brzucha w ciąży

Zatrucia pokarmowe w ciąży

-jelitowy, czyli następujące objawy: ból brzucha, wymioty, biegunka, mdłości, gorączka, dreszcze, ból głowy, bóle mięśniowe. Objawy (...) Zatrucie pokarmowe w ciąży jest szczególnie...

Skurcze i bóle brzucha w ciąży

Ból nerki w ciąży

dla kobiety ciężarnej i płodu. Czym zatem może być spowodowany ból nerki w ciąży? Choroby nerek Nerki są potrzebne organizmowi (...) sobie, że do wszelkich obrażeń nerek może dojść nagle, np. z powodu infekcji, urazu...

Skurcze i bóle brzucha w ciąży

Bóle brzucha na początku ciąży cz. 2/2

. Instynktowne radzenie sobie z bólem W zaawansowanej ciąży mięśnie brzucha ulegają rozciągnięciu ze względu na rozrost macicy (...) płodu (po 20 tygodniu ciąży), a w trakcie i pod...

Skurcze i bóle brzucha w ciąży

Kłucie w boku w ciąży

brzucha jest dość często objawem kolki jelitowej lub nerkowej. Kobiety w ciąży są bardziej narażone na bóle kolkowe ze względu na zwiększanie (...) Kłucie w boku w ciąży może...

Skurcze i bóle brzucha w ciąży

Objawy zespołu HELLP

Objawy zespołu HELLP

Objawy zespołu HELLP często są mylone z objawami innych chorób.

Skurcze i bóle brzucha w ciąży

Ryzyko znieczulenia dokanałowego

te powodują ból w dole brzucha i okolicy krzyżowej. W tym momencie zachodzi też impulsacja z Th10-L1. Jeśli chodzi o drugi etap porodu (...) to następuje on w momencie od pełnego rozwarcia aż do wydania dziecka na świat. W tym czasie...

Skurcze i bóle brzucha w ciąży

Skurcze Braxtona-Hicksa

Skurcze Braxtona-Hicksa

Skurcze Braxtona-Hicksa, zwane inaczej nieskoordynowaną czynnością skurczową macicy, pojawiają się już po 20. tygodniu ciąży. Nie są one tak silne (...) . Jest to dla nich bardziej dyskomfort niż ból. U innych kobiet...