Pokaż kategorie Parenting.pl
Pokaż kategorie

Objawy cukrzycy ciążowej

Objawy cukrzycy ciążowej są dość charakterystyczne. Obejmują m.in. zwiększone pragnienie i częstsze niż zwykle sięganie po napoje, wielokrotne bieganie do toalety w celu oddania moczu oraz permanentne uczucie zmęczenia pomimo unikania wysiłku. Sygnałem alarmowym dla kobiety ciężarnej powinna być obecność cukru w moczu w wynikach badań kontrolnych. Cukrzyca ciężarnych (ang. Gestational Diabetes Mellitus – GDM) pojawia się u kobiet w ciąży, które do momentu zapłodnienia nie miały problemów z poziomem cukru we krwi.

Czego unikać w ciąży?

W diecie kobiety ciężarnej istnieją niejakie ograniczenia. Aby zadbać o zdrowie dziecka i jego prawidłowy rozwój, należy zrezygnować z picia alkoholu...

1. Cukrzyca ciężarnych

Cukrzyca ciążowa jest przejściowym zaburzeniem endokrynologicznym. Rozpoznaje się ją na podstawie hiperglikemii, czyli podwyższonego stężenia glukozy we krwi. Czasami obecność cukru wykrywa się również w moczu. Cukrzyca ciążowa pojawia się u dotąd zdrowych kobiet, które nie chorowały nigdy na cukrzycę. Jeśli problemy z hiperglikemią pojawiają się dopiero w ciąży mówi się o tzw. cukrzycy ciężarnych. Choroba zazwyczaj ustępuje całkowicie po urodzeniu dziecka.

Cukrzyca w ciąży stanowi jednak zagrożenie dla matki i dziecka. Ponadto, u 30-50% kobiet z cukrzycą ciążową w ciągu najbliższych 15 lat często rozwija się cukrzyca typu 2. Za główną przyczynę cukrzycy ciążowej uznaje się zmiany hormonalne związane z ciążą. Hormony wydzielane przez łożysko mogą wywoływać insulinooporność, czyli zmniejszoną wrażliwość tkanek na insulinę. Poza tym w ciąży zwiększona zostaje produkcja glukozy przez wątrobę. U około 8% kobiet ciężarnych trzustka nie jest w stanie zaspokoić zwiększonego zapotrzebowania na insulinę. Rozwija się wówczas cukrzyca ciążowa, występująca przeważnie w trzecim trymestrze ciąży.

2. Objawy cukrzycy w ciąży

  • Wielomocz – glukoza to substancja osmotycznie czynna, zatrzymuje wodę i wiąże ją ze sobą. Cukrzyca w ciąży objawia się częstym oddawaniem moczu, nawet powyżej 3 l na dobę. Często występuje również tzw. cukromocz, czyli wydalanie glukozy z moczem.
  • Duże pragnienie – zwiększona utrata wody z moczem skutkuje odczuwaniem dużego pragnienia, szybkim wysychaniem błon śluzowych i skóry i potrzebą ciągłego uzupełniania płynów. Jednym z objawów cukrzycy w ciąży jest więc częste spożywanie napojów, wody.
  • Napady głodu – z powodu braku insuliny, glukoza znajdująca się we krwi nie może dostać się do tkanek, w których mogłaby zostać zużyta. Organizm zatem, pomimo normalnej lub nawet zwiększonej podaży jedzenia, odczuwa głód.
  • Senność, zmęczenie, spadek wagi ciała – pomimo racjonalnego żywienia i unikania wysiłku.
  • Nagły przyrost wagi ciała w ciąży i nieproporcjonalnie duży wzrost płodu w stosunku do stopnia zaawansowania ciąży.

3. Zagrożenia cukrzycy ciążowej dla matki i dziecka

Cukrzyca w ciąży grozi porodem przedwczesnym, rozwojem stanu przedrzucawkowego i zwiększa prawdopodobieństwo cesarskiego cięcia. Cukrzycę ciężarnych określa się jako nietolerancję węglowodanów występującą w ciąży. Dla płodu cukrzyca może mieć negatywne skutki, np. powoduje zaburzenia rozwojowe (wady wrodzone cewy nerwowej i serca), śmierć wewnątrzmaciczną płodu lub makrosomię, czyli nadmierny rozwój dziecka w łonie matki. Waga ciała noworodka może sięgać nawet 4 kg, ponieważ insulina działa na płód jak hormon wzrostu.

Z powodu tak dużej masy ciała dziecka poród często musi się odbyć metodą cesarskiego cięcia, by uniknąć ryzyka urazów okołoporodowych u noworodka (porażenia splotu ramiennego, uszkodzenia narządów wewnętrznych) czy dużych uszkodzeń pochwy i krocza rodzącej. Nadmiar moczu wydalanego przez płód w łonie matki może skutkować wielowodziem i często prowadzi do zbyt wczesnego porodu. Duża hiperglikemia u kobiety ciężarnej często powoduje kwasicę u płodu. Leczenie cukrzycy w ciąży powinno się wszcząć zaraz po rozpoznaniu choroby. Metodami leczenia są dieta cukrzycowa oraz w razie niepowodzenia – stosowanie insuliny.

4. Badania diagnozujące cukrzycę ciążową

Cukrzycę ciążową rozpoznaje się na podstawie badań krwi bądź moczu. Każda przyszła mama ma robione testy z krwi pod kątem cukrzycy. Wykonuje się je dwukrotnie w czasie ciąży – na początku i między 24. a 28. tygodniem ciąży. Pierwszy test sprawdza stężenie glukozy we krwi na czczo. Prawidłowy wynik to mniej niż 100 mg/dl. Jeśli test wykazuje wyższe stężenie niż ustalona dla kobiet ciężarnych norma, na przełomie drugiego i trzeciego trymestru kobieta wysyłana jest na wykonanie testu obciążenia glukozą. Zalecany schemat wykrywania GDM może być dwustopniowy – obejmujący test przesiewowy (50g) i diagnostyczny (75g). W procesie diagnostycznym można pominąć test przesiewowy. Nie można rozpoznać GDM jedynie na podstawie nieprawidłowego wyniku testu przesiewowego, chyba że stężenie glukozy będzie wyższe lub równe 200 mg/dl (wtedy nie należy wykonywać testu diagnostycznego). Diagnostyka ciężarnych w kierunku cukrzycy ciążowej powinna być wykonywana przez wszystkich lekarzy położników w warunkach ambulatoryjnych. Prawidłowy wynik testu obciążenia glukozą powinien być niższy niż 140 mg/dl. Gdy wynik okazuje się nieprawidłowy, oznacza rozwój u ciężarnej cukrzycy ciążowej.

Polecane wideo:

Bibliografia

  • Szczeklik A., (red.), Choroby wewnętrzne, Wydawnictwo „Medycyna Praktyczna”, Kraków 2005, ISBN 83-7430-031-0.
Joanna Krocz, ponad rok temu
Komentarze

DYSKUSJE NA FORUM

Kiedy co?

młoda_mama17 • ostatni post 2 miesiące temu

5

ciąża

~malinka92 • ostatni post 2 miesiące temu

1
Artykuły Cukrzyca ciążowa
Cukrzyca ciążowa

Dieta w cukrzycy ciążowej

Dieta w cukrzycy ciążowej

Dieta w cukrzycy ciążowej wymaga zdyscyplinowania, by utrzymać stężenie glukozy we krwiw normie. Jadłospis kobiety ciężarnej z cukrzycą powinien (...) , słonina) na rzecz roślinnych. Szczególnie dobre dla kobiet z cukrzycą ciążową są oleje rzepakowy i sojowy oraz oliwa z oliwek. Z diety cukrzycowej

Cukrzyca ciążowa

Cukrzyca w ciąży

Cukrzyca ciążowa spowodowana jest zaburzeniem gospodarki hormonalnej organizmu podczas ciąży. Dotyka ona około 10% kobiet ciężarnych. W większości przypadków ustępuje całkowicie po porodzie. Po jej wystąpieniu zwiększa się jednak ryzyko pojawienia się jej przy kolejnej ciąży oraz zachorowania w przyszłości na cukrzycę typu 2. Warto więc po porodzie zmienić styl życia: więcej się ruszać, zwracać uwagę na to się je oraz starać się nie dopuścić do nadwagi. Cukrzyca w ciąży może być niebezpieczna zarówno dla przyszłej mamy, jak również dla rozwijającego się w jej brzuchu maleństwa. Leczenie jest więc konieczne! Przyczyny występowania cukrzycy ciążowej Nie wiadomo dokładnie, dlaczego cukrzyca rozwija się u niektórych kobiet a u innych nie. Ryzyko jej wystąpienia wzrasta, gdy: w rodzinie kobiety zdarzyły się przypadki wystąpienia cukrzycy ciężarnych, kobieta urodziła w poprzedniej ciąży duże dziecko, powyżej 4,5 kg, kobieta ma nadwagę lub jest otyła, kobieta choruje na zespół policystycznych jajników. Objawy cukrzycy ciążowej Symptomy, które mogą świadczyć o pojawieniu się cukrzycy ciążowej to: nadmierne pragnienie, częste oddawanie moczu, zmęczenie, mdłości, częste infekcje pęcherza, pochwy i skóry, zaburzenia widzenia. Rozpoznanie cukrzycy ciężarnych Cukrzyce ciążowe wykrywane w czasie rutynowych badań przeprowadzanych w ciąży u wszystkich kobiet: sprawdzenie poziomu cukru we krwi na początku ciąży. Badanie to wykonuje się na czczo, badanie ogólne moczu, które przeprowadza się zazwyczaj co miesiąc, prawdzenie stężenia glukozy we krwi godzinę po wypiciu roztworu 50 g glukozy. Badanie to wykonuje się między 24. a 28. tygodniem ciąży, test diagnostyczny z 75 g glukozy, tzw. test obciążenia glukozą, który wykonuje się na czczo. Polega on na oddaniu krwi do badania przed wypiciem słodkiego płynu, a następnie wypiciu roztworu glukozy i po ok. 2 godzinach oddaniu krwi ponownie. Skutki cukrzycy ciążowej dla matki infekcje dróg moczowych, poród przedwczesny, zwiększona ilość płynu owodniowego, poronienie, nadciśnienie, zwiększenie postępu przewlekłych powikłań cukrzycy. Wpływ cukrzycy ciążowej na dziecko wady wrodzone np.: wady serca, wady nerek, wady ośrodkowego układu nerwowego, zwiększona masa urodzeniowa dziecka, wyraźne cechy opóźnienia rozwoju płodu, opóźnione dojrzewanie płodu, umieralność okołoporodowa, zaburzony metabolizm noworodków. Leczenie cukrzycy ciężarnych Cukrzycę można jednak z powodzeniem leczyć. Odpowiednio prowadzona ciąża jest bezpieczna zarówno dla mamy, jak i maluszka, należy tylko zastosować się do kilku zasad, które zaleci lekarz. Konieczne jest, aby przyszła mama, u której wykryto cukrzycę, trafiła do specjalistycznej przychodni, gdzie nad zdrowiem jej oraz dzidziusia będą czuwać wyspecjalizowani lekarze: lekarz położnik, diabetolog, neonatolog oraz dietetyk. Najczęściej nie jest konieczne podawanie leków. Leczenie rozpoczyna się zazwyczaj od ustalenia diety. Na czarnej liście na pewno znajdą się takie produkty, jak: słodycze, tłuste mięsa, cukier, białe pieczywo, miód, niektóre owoce, tłuste mleko. Polecane natomiast są takie produkty, jak: nabiał, ryby, chude mięso, niektóre warzywa, pieczywo razowe. Dokładną dietę powinien jednak ustalić opiekujący się ciężarną diabetolog, który odpowiednio dostosuje ilość kalorii dostarczanych z posiłkiem do okresu ciąży, masy ciała ciężarnej i jej aktywności fizycznej. W czasie diety należy również pamiętać, aby zjadać posiłki o stałych porach. Najlepiej jeść codziennie 6-8 niedużych posiłków. Jeśli natomiast dieta cukrzycowa nie zaskutkuje, lekarz może zalecić podawanie pacjentce insuliny. Konieczne jest również mierzenie kilka razy dziennie poziomu cukru we krwi. W tym celu kobiety ciężarne dostają glukometr, czyli aparat do pomiaru glukozy w kropli krwi pobranej z opuszki palca. Lekarze zalecają też kontrolowanie zdrowia płodu - wielu lekarzy zaleca częstsze badania dziecka przed jego przyjściem na świat. Najczęściej są to badania nieinwazyjne. Warto również wykonywać badania ultrasonograficzne, by określać wagę dziecka. Zaplanowanie porodu może być konieczne. Dziecko może ważyć nawet ponad pięć kilogramów, dlatego też lekarz może wywołać poród przed terminem lub zakończyć ciążę poprzez cesarskie cięcie. Zmniejsza to ryzyko wystąpienia komplikacji zarówno u matki, ja i dziecka. Jeśli cukrzyca w ciąży jest zdiagnozowana i prawidłowo leczona, istnieje małe ryzyko wystąpienia komplikacji.

Cukrzyca ciążowa

Kobieta z cukrzycą w ciąży

Fundacja WOŚP realizuje Program Leczenia Osobistymi Pompami Insulinowymi Kobiet Ciężarnych z Cukrzycą. Polega on na nieodpłatnym wypożyczaniu (...) kobietom chorym na cukrzycę typu 1 pomp insulinowych na okres przygotowań do ciąży, ciąży oraz porodu. Program WOŚP jest realizowany w 30 ośrodkach

Cukrzyca ciążowa

Dieta kobiet w ciąży z cukrzycą

Dieta kobiet w ciąży z cukrzycą

Cukrzyca ciężarnych niesie ze sobą ryzyko powikłań dla rozwoju płodu. Aby więc wykryć tę chorobę należy przeprowadzić testy przesiewowe polegające (...) z cukrzycą połowa pokarmów powinna być w formie węglowodanów (głównie te złożone, 200 g dziennie). Pozostała część to białka (100 g), tłuszcze oraz cukry

Cukrzyca ciążowa

Cukrzyca u ciężarnej

Cukrzyca u ciężarnej

Przyczyny cukrzycy ciążowej swoje źródło znajdują w zmianach hormonalnych zachodzących w organizmie kobiety w czasie ciąży. Hormony produkowane

Cukrzyca ciążowa

Cukrzyca u ciężarnych

Cukrzyca u ciężarnych

, urodzenie poprzednio dziecka ważącego powyżej 4 kg. Warto jednak wiedzieć, że wg badań u wysokiego odsetka kobiet z cukrzycą ciążową żaden z czynników ryzyka nie występował wcześniej (wg polskich badań z 2008 roku - u 12%). Dlatego tak ważne jest, byś nie zapomniała o badaniach przesiewowych, nawet jeśli nie miałaś do tej pory problemów z gospodarką węglowodanową. Jeżeli planujesz ciążę, powinnaś wpierw doprowadzić swoją masę ciała do prawidłowych wartości, potem będzie już za późno - spodziewając się dziecka, nie wolno stosować diet odchudzających. Leczenie cukrzycy ciężarnych Leczenie może wyglądać różnie, jednak w większości przypadków odpowiednia dieta w ciąży wystarczy. Wraz z lekarzem ustalisz docelową glikemię i będziesz do niej dążyć. Najlepiej, gdybyś badała poziom cukru codziennie, przynajmniej dopóki nie nauczysz się odpowiednio odżywiać (na czas ciąży powinien zostać ci wypożyczony glukometr). Ponadto dobrze jest mierzyć często ciśnienie tętnicze. Twoja dieta nie będzie znacznie różnić się od diety zalecanej ci na czas ciąży. Musisz tylko bardziej dbać o prawidłowy dowóz węglowodanów złożonych, eliminując proste (słodycze, kolorowe napoje gazowane, cukier, miód, dżemy, soki, duże ilości owoców). Dieta będzie bogata w białka (nawet do 2 g/kg masy ciała) i powinna zawierać mniej niż 30% tłuszczu (ograniczenia dotyczą tłustych mięs i wędlin, serków topionych i innych do smarowania chleba, pełnotłustych produktów mlecznych, w tym serów pleśniowych, żywności typu fast food, słonych przekąsek, takich jak paluszki i chipsy). Szczególną uwagę musisz zwrócić na regularne spożywanie posiłków, których powinno być nawet 5-7 w ciągu dnia, za to o małej objętości - wszystko po to, by dowóz składników do krwi dziecka był równomierny. Wahania twojej glikemii oddziaływają również na malucha, a niebezpieczne dla niego są zarówno niedocukrzenie, jak i zbyt wysoki poziom glukozy. Dlatego pamiętaj o niewielkiej kanapce z pełnoziarnistego chleba, plasterka wędliny lub sera i warzyw, spożywanej około godziny 22.30, która zabezpieczy przed hipoglikemią nocną. W przypadku częstych hiperglikemii poposiłkowych powyżej 150 mg% należy włączyć insulinoterapię ludzkimi preparatami. Jeżeli jest to dla ciebie nowość, możesz z początku być przerażona perspektywą robienia sobie zastrzyków, ale w czasie ciąży nie wolno podawać leków hipoglikemizujących. Ważne, byś wprowadziła w życie umiarkowany wysiłek fizyczny, dostosowany do miesiąca ciąży, i wykonywała go codziennie. Ma on istotny wpływ na obniżanie glikemii. Wszystko to powinno zminimalizować ryzyko powikłań zarówno u ciebie, jak i dziecka oraz pozwolić ci na szczęśliwe macierzyństwo. Powodzenia! Moczulski D. Wielka interna - diabetologia, Medical Tribune Polska, Warszawa 2010, ISBN 978-83-60135-85-3, Colwell J.A. CUKRZYCA - nowe ujęcie diagnostyki i leczenia, Urban & Partner, Wrocław 2004, ISBN 83-87944-77-7, Gill G.V., Pickup J.C., Williams G. Cukrzyca - trudne pytania, Alfa Medica Press, Bielsko-Biała 2001, ISBN 83-88778-13-7, Otto-Buczkowska E. Cukrzyca - patogeneza, diagnostyka, leczenie, Borgis, Warszawa 2005, ISBN 83-85284-50-8 (...) Według badań obecnie u 3% kobiet ciężarnych stwierdza się cukrzycę. Większość z nich uważa, że jest to wyrok dożywotniego chorowania, inne boją

Cukrzyca ciążowa

Przyczyny cukrzycy ciążowej

Przyczyny cukrzycy ciążowej

Przyczyny cukrzycy ciążowej mają źródło w zmianach hormonalnych zachodzących w organizmie kobiety w czasie ciąży. Hormony produkowane przez łożysko mogą wywoływać insulinooporność, czyli zmniejszoną wrażliwość tkanek na insulinę. Ponadto w ciąży wątroba kobiety zaczyna wydzielać większą ilość glukozy. U 3-8 proc. kobiet ciężarnych trzustka nie jest w stanie zaspokoić zwiększonego zapotrzebowania organizmu na insulinę, czyli na hormon metabolizujący cukier. Może wówczas dochodzić do rozwoju cukrzycy ciążowej - choroby, która pojawia się zazwyczaj w drugim lub trzecim trymestrze ciąży i ustępuje kilka tygodni po porodzie. Cukrzyca ciężarnych Cukrzyca to choroba zaliczana do grupy zaburzeń metabolicznych, których wspólną cechą jest podwyższone stężenie glukozy we krwi, czyli tzw. hiperglikemia. Podwyższony poziom cukru we krwi jest konsekwencją bezwzględnego lub względnego niedoboru insuliny - hormonu wydzielanego przez trzustkę. Cukrzyca ciążowa natomiast definiowana jest jako różnego stopnia zaburzenie tolerancji glukozy, które po raz pierwszy ujawnia się lub zostaje wykryte w czasie ciąży. W grupie kobiet chorujących na cukrzycę ciążową mogą znaleźć się zarówno te, które przed zajściem w ciążę miały nieprawidłową gospodarkę glukozą, co zostało wykryte dopiero w czasie ciąży, jak i te, u których wysoki poziom cukru we krwi wystąpił tylko w okresie oczekiwania na dziecko. O rodzaju cukrzycy można się przekonać po urodzeniu dziecka, w połogu. Gdy po porodzie wartości stężenia glukozy we krwi ulegną normalizacji, mówi się o cukrzycy ciążowej. Jednak jeśli po porodzie wartości glukozy są nadal podwyższone i pacjentka wymaga dalszego leczenia, można stwierdzić wykrycie cukrzycy typu 2. Cukrzyca ciężarnych jest więc specyficznym rodzajem, a tak naprawdę nietolerancją glukozy pojawiającą się w warunkach przeciążenia organizmu ciążą. Zaburzenia produkcji insuliny w ciąży Glukoza to jeden z węglowodanów czerpanych z pożywienia, który dla ludzkiego organizmu stanowi źródło energii. Do jej wykorzystywania w celach energetycznych w organizmie potrzebny jest hormon produkowany przez trzustkę - insulina. Umożliwia ona przenikanie glukozy z krwi do wnętrza wszystkich komórek ciała. U kobiety ciężarnej, za sprawą działania hormonów łożyska, może dochodzić do spadku wydzielania insuliny. Wtedy stężenie glukozy we krwi gwałtownie wzrasta, a komórki nie są w stanie zrobić z niej użytku. Rozwija się cukrzyca ciążowa. Organizm ciężarnej, nie mogąc korzystać z glukozy, zaczyna czerpać energię z tłuszczów i białek. Produktem przemian energetycznych tych substancji są ketony, które powodują zaburzenia czynności wielu narządów wewnętrznych. Duże wahania poziomu cukru we krwi są niebezpieczne zarówno dla matki, jak i dziecka. Mogą powodować uczucie senności, przemęczenie, częste oddawanie moczu, nagłe ataki głodu czy silne pragnienie. U dziecka mogą skutkować zaburzeniami rozwojowymi, dużą masą urodzeniową, a nawet śmiercią wewnątrzmaciczną. Czynniki sprzyjające hiperglikemii w ciąży Przez niektórych lekarzy ciąża uznawana jest za czynnik, który może przyspieszyć rozpoznanie jawnej cukrzycy typu 2 lub zwiastować jej rozwój w nieodległej przyszłości. U około 50 proc. kobiet z cukrzycą ciążową w ciągu 15 lat od porodu dochodzi do wystąpienia objawów cukrzycy typu 2. Istotną rolę w rozwoju cukrzycy ciężarnych odgrywa zwiększone wydzielanie antagonistów insuliny, do których należą takie hormony ciążowe, jak laktogen łożyskowy, estrogeny, progesteron i prolaktyna. W wyniku działania tych hormonów dochodzi do insulinooporności, czyli znacznego zmniejszenia wrażliwości tkanek na insulinę. Komórki trzustkowe w odpowiedzi na podwyższony poziom glukozy we krwi nasilają produkcję insuliny i ulegają przeciążeniu, co wywołuje zaburzenia wydzielenia insuliny. Czynnikami ryzyka cukrzycy ciążowej są: ciąża mnoga, wiek ciężarnej powyżej 35 lat, masa urodzeniowa dziecka z poprzedniej ciąży powyżej 4 kg, dziecko z wadą rozwojową z poprzedniej ciąży, obumarcie płodu w poprzedniej ciąży, nadciśnienie tętnicze, nadwaga lub otyłość w ciąży, cukrzyca typu 2 w rodzinie, przebyta wcześniej cukrzyca w ciąży. Poziom glukozy we krwi ciężarnej jest związany z przenikaniem substancji odżywczych przez łożysko do płodu. Jeśli przenikająca do płodu glukoza osiąga we krwi dziecka zbyt wysokie stężenie, trzustka płodu zaczyna produkować duże ilości insuliny. Działa ona na dziecko jak anabolik, skutkując przyspieszonym rozwojem i dużą masą ciała płodu. Utrzymywanie stałego poziomu glukozy we krwi ma więc dla matki i rozwijającego się dziecka ogromne znaczenie. Normalnie w czasie ciąży stężenie glukozy we krwi jest niższe w porównaniu ze stężeniem cukru u zdrowych kobiet niebędących w ciąży. Może to wynikać z transportu glukozy do płodu lub ze zwiększonej produkcji insuliny wobec pojawienia się ciążowych hormonów hiperglikemizujących oraz kortyzolu - hormonu stresu, którego poziom pod koniec ciąży zwiększa się trzykrotnie. Profilaktyka cukrzycy ciążowej W związku z tym, że za rozwój schorzenia odpowiadają zmiany hormonalne, a dużą rolę odgrywa także czynnik genetyczny, profilaktyka cukrzycy ciążowej nie jest łatwa. Można jednak dokonać pewnych zmian w prowadzonym trybie życia, dzieki którym ryzyko jej wystapienia zmniejszy się. Ważną rolę odgrywa odpowiednio zbilansowana dieta. I to nie tylko w czasie ciąży. Chociaż najczęściej to właśnie informacja o tym, że spodziewamy się dziecka stanowi bodziec do zmiany żywieniowych przyzwyczajeń, własnej diecie warto przyjrzeć się przynajmniej kilka miesięcy wcześniej. Z jadłospisu powinny zniknąć przede wszystkim produkty o wysokim stopniu przetworzenia, zwłaszcza te zawierające duże ilości cukru. Ich nadmiar skłania trzustkę do produkcji zwiększonej dawki insuliny, na którą organizm stopniowo zaczyna się uodparniać. Zamiast "śmieciowego" jedzenia na talerzach częściej powinny gościć produkty o niskim indeksie glikemicznym. Warto postawić na bogate w błonnik pełnoziarniste pieczywo i inne artykuły zbożowe, takie jak choćby kasze czy płatki. W menu nie może zabraknąć warzyw i owoców, a także chudego mięsa, ryb oraz niskotłuszczowych produktów nabiałowych. Nie bez znaczenia jest także ruch. Szwedzcy naukowcy dowiedli, że u kobiet aktywnych fizycznie przez pierwsze 20 tygodni ciąży ryzyko wystąpienia cukrzycy spadło aż o 50 proc. Nietolerancję glukozy występowała jeszcze rzadziej u tych z przyszłych matek, które sport zaczęły uprawiać 12 miesięcy przed zajściem w ciążę.

Choroby i dolegliwości w ciąży

Cukrzyca ciążowa

ciążowej Objawy, które mogą sugerować cukrzycę ciążową, to wzmożony apetyt i pragnienie, częste oddawanie dużych ilości moczu, nawracające drożdżycowe infekcje pochwy, zaburzenia widzenia (często zamazany obraz), utrata masy ciała, zawroty głowy, większe łaknienie, a czasem uczucie wilczego głodu i wzrost ciśnienia krwi. Poddanie się badaniu krwi i moczu może wskazywać podwyższone stężenie glukozy we krwi, któremu może towarzyszyć obecność glukozy w moczu. Cukrzycy ciążowej sprzyja otyłość lub cukrzyca w rodzinie, pojawienie się cukrzycy w poprzedniej ciąży, wiek mamy powyżej 35. roku życia, wielorództwo, nadciśnienie tętnicze, duży przyrost masy ciała w pierwszym trymestrze. Zalecany schemat wykrywania GDM może być dwustopniowy - obejmujący test przesiewowy (50g) i diagnostyczny (75g). W procesie diagnostycznym można pominąć test przesiewowy. Nie można rozpoznać GDM jedynie na podstawie nieprawidłowego wyniku testu przesiewowego, chyba że stężenie glukozy będzie wyższe lub równe 200 mg/dl (wtedy nie należy wykonywać testu diagnostycznego). Diagnostyka ciężarnych w kierunku cukrzycy ciążowej powinna być wykonywana przez wszystkich lekarzy położników w warunkach ambulatoryjnych. Pomiędzy 24. a 28. tygodniem ciąży u każdej kobiety ciężarnej przeprowadza się test obciążenia glukozą (50 g). Wartość tego testu poniżej 140mg/dl jest prawidłowa. Jeżeli stężenie glukozy wynosi więcej niż 140mg/dl przeprowadza się kolejny test - tym razem organizm matki zostaje obciążony jednorazowo 75 g glukozy. Jak leczyć cukrzycę w ciąży? Leczenie cukrzycy ciążowej zaczyna się od wprowadzenia specjalnej diety, która uzależniona jest od masy ciała, wzrostu, aktywności i okresu ciąży. Leczenie dietą powinno wspomóc się niewielkim wysiłkiem fizycznym, który spowoduje przyspieszenie czynności serca o około 30u/min. Jeżeli dieta i wysiłek nie przynosi efektu leczniczego stosuje się insulinę. Statystyki wykazują, że insulinę stosuje się u około 10 - 40% kobiet z cukrzycą. Dieta w cukrzycy ciążowej W diecie cukrzycowej powinny znaleźć się: warzywa i owoce z niską zawartością cukru; pieczywo, kasze, czyli węglowodany złożone (ok. 40-50%); tłuszcze roślinne i zwierzęce (ok. 20-30%); białko, które powinno stanowić ok. 30% diety. Posiłki powinny być podzielone na 6 porcji - 3 posiłki główne i 3 mniejsze. Powikłania cukrzycy ciążowej Nieleczona cukrzyca może powodować zagrożenia zarówno dla przyszłej mamy, jak i jej nienarodzonego dziecka: zagrożenia dla matki - zagrożenie przedwczesnym porodem, stan przedrzucawkowy, zwiększone prawdopodobieństwo cięcia cesarskiego; zagrożenia dla płodu - hipertrofia wewnątrzmaciczna - masa płodu nadmierna w stosunku do wieku płodowego; wielowodzie, które może prowadzić do porodu przedwczesnego; hiperglikemia u matki może doprowadzić do kwasicy u płodu, obumarcia wewnątrzmacicznego bądź wad wrodzonych - wady układu sercowo-naczyniowego, niedorozwój kości krzyżowej, niedorozwój nerek, nieprawidłowe moczowody, bezmózgowie, rozszczep kręgosłupa, wady układu pokarmowego. (...) w ciążę. Pozostałe ciężarne cierpią na cukrzycę wywołaną ciążą. Jest to tak zwana cukrzyca GDM - gestationaldiabetesmellitus. Objawy cukrzycy

Glukoza w ciąży

Wysoki cukier w ciąży

- musi być podłączony do respiratora. Cukrzyca w ciąży może też przyczyniać się do ostrego przebiegu żółtaczki noworodkowej. Objawy cukrzycy ciążowej Pierwsze (...) objawy cukrzycy ciążowej nie są intensywne, a sama ciąża sprawia, że u kobiety pojawiają się różnego rodzaju dolegliwości, więc łatwo przeoczyć pierwsze objawy cukrzycy. Jedynym sposobem na to, by wykryć podwyższony cukier we krwi, jest wykonanie badania poziomu glukozy. Badanie glukozy we krwi jest w ciąży badaniem obowiązkowym i bezpłatnym. Poziom glukozyw czasie ciąży sprawdza się dwukrotnie: w dziewiątym lub dziesiątym tygodniu ciąży - badanie poziomu cukru we krwi na czczo, między 24. a 28. tygodniem ciąży - test obciążenia wodnym roztworem 50 g glukozy. Jeśli poziom cukru we krwi jest zbyt wysoki (powyżej 125 mg%), lekarz kieruje kobietę do poradni diabetologicznej. U 30-50% kobiet, które przechodzą cukrzycę ciążową, w ciągu dziesięciu lat od urodzenia dziecka może rozwinąć się cukrzyca typu II. Żeby nie przeoczyć objawów choroby, należy badać poziom cukru we krwi przynajmniej raz na dwa lata. Postępowanie w cukrzycy ciążowej Jeśli cierpisz na cukrzycę ciążową, powinnaś każdego dnia sprawdzać poziom cukru we krwi przy pomocy glukometru, a wyniki pomiarów zapisywać w dzienniczku. Już po 7 dniach lekarz na podstawie tych badań dobierze odpowiednie leczenie. By unormować stężenie glukozy we krwi, należy przede wszystkim zmienić utrwalone nawyki. Czeka cię zatem zmiana diety, którą ustala się z diabetologiem lub dietetykiem. Ważne, by jeść często, ale małe porcje. Posiłki powinny być urozmaicone, bogate w witaminy i mikroelementy. Podstawę jadłospisu stanowią wyliczone ilości chudego, drobiowego mięsa i wędlin, chudych serów oraz jogurtów. Na czas choroby należy zapomnieć o słodyczach, ponieważ zawierają cukry proste, które szybko się wchłaniają do krwi i podnoszą poziom glukozy. Unikać też trzeba tłuszczów zwierzęcych, które pogarszają pracę trzustki. Jeśli masz wysoki poziom cukru we krwi, postaw również na umiarkowany ruch. Gimnastyka w ciążyi spacery są wskazane, gdyż pomagają spalić zbędny cukier. U 20% kobiet z cukrzycą ciążową nie wystarcza jednak dieta i umiarkowany wysiłek ruchowy. Aby zapanować nad glukozą, potrzebne jest wdrożenie leczenia farmakologicznego. Tymczasem w czasie ciąży niewskazane jest przyjmowanie doustne tabletek - w zamian stosuje się zastrzyki z insuliny. Początkowo, w poradni diabetologicznej, pod czujnym okiem personelu medycznego, uczysz się wykonywać zastrzyk, a następnie powtarzasz już czynność samodzielnie w domu. Przeważnie w tym celu stosowane są peny, czyli specjalne strzykawki w formie długopisu, posiadające bardzo cienką igłę. Dawki insuliny należy powoli zmniejszać po porodzie. Należy pamiętać, ze insulina podawana w takiej formie nie jest niebezpieczna dla dziecka, a nawet przeciwnie - zapobiega rozwinięciu powikłań związanych ze zwiększonym poziomem cukru we krwi matki.

Badania w ciąży

Glukoza w ciąży

Oznaczenie stężenia glukozy we krwi (glikemii na czczo) wykonuje się już podczas pierwszej wizyty lekarskiej w czasie ciąży. W warunkach prawidłowych glikemia na czczo powinna wynosić 60-95 mg/dl (3,3-5,3 mmol/l). Badanie to ma na celu wykrycie i wczesne rozpoczęcie leczenia cukrzycy u kobiet ciężarnych, która nieleczona ma bardzo niekorzystny wpływ na rozwój płodu. Hiperglikemia u matki (podwyższone stężenia glukozy) prowadzi do makrosomii płodu (płód bardzo duży), ale także przyczynia się do jego niedojrzałości i zwiększa zagrożenie powikłaniami położniczymi, takimi jak urazy okołoporodowe, wielowodzie, stan przedrzucawkowy, rozwiązanie cesarskim cięciem i niska ocena noworodka w skali Apgar. Może ponadto stać się przyczyną powstania wad wrodzonych u płodu (wady serca, wady cewy nerwowej) lub nawet obumarcia wewnątrzmacicznego. Warto zaznaczyć, iż wady cewy nerwowej mogą pojawić się w pierwszym miesiącu życia płodowego. Właściwe leczenie cukrzycy u kobiety w okresie ciąży ma olbrzymie znaczenie dla zdrowia jej dziecka. W zależności od tego, kiedy u pacjentki zdiagnozowano cukrzycę, możemy mieć do czynienia z cukrzycą przedciążową lub z cukrzycą ciążową, które wymagają nieco odmiennego postępowania. Postaci cukrzycy w ciąży W przypadku kobiet w ciąży możemy mieć do czynienia z dwoma postaciami cukrzycy. Pierwsza z nich to cukrzyca przedciążowa, czyli cukrzyca typu 1 lub cukrzyca typu 2 u kobiety w ciąży, która została rozpoznana jeszcze przed ciążą. Drugą postacią cukrzycy w ciąży jest tak zwana cukrzyca ciążowa. Jest to hiperglikemia spełniająca kryteria rozpoznania cukrzycy lub stanu przedcukrzycowego, i która po raz pierwszy została wykryta w czasie ciąży. Ujawnienie się tej postaci cukrzycy wiąże się z tym, że podczas ciąży dochodzi do wzrostu stężenia hormonów o działaniu hiperglikemizującym, antagonistycznym do insuliny, takich jak laktogen łożyskowy, progesteron, estrogeny czy prolaktyna. Ponadto, ryzyko rozwoju tej postaci cukrzycy w okresie ciąży jest większe w przypadku wieku ciężarnej powyżej 35 lat, wielorództwa, urodzenia poprzednich dzieci o masie powyżej 4 kg, urodzenia poprzedniego dziecka z wadą wrodzoną lub jego zgonu wewnątrzmacicznego, nadciśnienia tętniczego oraz BMI powyżej 27 kg/m² u kobiety przed ciążą oraz gdy w rodzinie występowała cukrzyca typu 2 lub w poprzednich ciążach u pacjentki stwierdzano cukrzycę ciążową. Po porodzie u pacjentek z cukrzycą ciążową wartości glikemii mogą powrócić do stanu prawidłowego, ale może ona także przejść w cukrzycę typu 2. Rozpoznawanie cukrzycy ciążowej W celu właściwego rozpoznawania cukrzycy u kobiet w ciąży został opracowany dokładny algorytm postępowania diagnostycznego. Podczas pierwszej wizyty lekarskiej w czasie ciąży lekarz prowadzący zleca wykonanie badania stężenia glukozy we krwi na czczo. Prawidłowo glikemia na czczo powinna mieścić się w przedziale 60-95 mg/dl (3,3-5,3 mmol/l). Jeśli wynik jest wyższy niż 126 mg/dl (powyżej 7,0 mmol/l), to ponownie oznaczamy glikemię na czczo i jeżeli wynik się powtórzył, rozpoznajemy u pacjentki cukrzycę ciążową. W przypadku, gdy wartości glikemii na czczo mieszczą się w przedziale 95-125 mg/dl (5,3-6,9 mmol/l) konieczne jest wykonanie u pacjentki badania diagnostycznego, czyli testu doustnego obciążenia 75 g glukozy (OGTT). Polega on na wypiciu na czczo 75 g glukozy, a następnie oznaczeniu u pacjentki glikemii po 120 min. Prawidłowy wynik tego testu powinien być niższy niż 140 mg/dl (poniżej 7,8 mmol/l). Jeżeli wartości są wyższe, rozpoznajemy u pacjentki cukrzycę ciążową. Natomiast w przypadku, gdy podczas pierwszego badania glikemia na czczo u ciężarnej jest prawidłowa (poniżej 95 mg/dl) lub też jeśli w powyżej opisanym teście doustnego obciążenia 75 g glukozy uzyskano wartości poniżej 140 mg/dl, uznajemy, że u pacjentki wszystko jest prawidłowe i następne badanie w kierunku cukrzycy ciążowej wykonujemy dopiero w 24.-28. tygodniu ciąży. Jest to badanie przesiewowe (niediagnostyczne), zwane testem doustnego obciążenia 50 g glukozy lub testem O’Sullivana. Polega ono na wypiciu 50 g glukozy, a następnie oznaczeniu po 60 minutach glikemii u ciężarnej. Do tego badania pacjentka nie musi być na czczo. Wartości prawidłowe tego testu obciążenia glukozą powinny być niższe niż 140 mg/dl (poniżej 7,8 mmol/l) i jeżeli takie są, uznajemy, że pacjentka nie ma cukrzycy ciążowej. Jeśli natomiast wyniki mieszczą się w przedziale 140-199 mg/dl (7,8-11 mmol/dl), należy dodatkowo wykonać u takiej pacjentki wspomniany wcześniej test diagnostyczny, czyli test doustnego obciążenia 75 g glukozy. W przypadku wyniku poniżej 140 mg/dl, uznajemy, że pacjentka jest zdrowa, natomiast, gdy wynik jest wyższy niż 140 mg/dl, rozpoznajemy cukrzycę ciążową. Podobnie gdy w teście O’Sullivana uzyskujemy po godzinie glikemię powyżej 200 mg/dl, rozpoznajemy u pacjentki cukrzycę ciążową.