Niedoczynność tarczycy

Niedoczynność tarczycy jest to zaburzenie, w którym dochodzi do niedoboru w organizmie hormonów produkowanych w tarczycy, tj. trójjodotyroniny i tyroksyny.

Kontrolują one prawidłowy przebieg procesów metabolicznych, u małych dzieci warunkują prawidłowy rozwój fizyczny i neuropsychiczny, a w okresie poniemowlęcym wpływają na proces wzrostu. Ich niedobór we wczesnym dzieciństwie prowadzi do poważnego upośledzenia umysłowego pod postacią kretynizmu.

Polecane wideo:

W związku z tym niezwykle ważne jest rozpoznawanie niedoczynności tarczycy jak najwcześniej po urodzeniu i w razie potrzeby szybka substytucja farmakologiczna brakujących hormonów, co pozwoli zapobiegać skutkom ich niedoboru i umożliwi dziecku prawidłowy rozwój.

Postaci i objawy niedoczynności tarczycy

Wyróżnić możemy pierwotną i wtórną postać niedoczynności tarczycy. Pierwotna niedoczynność jest związana z zaburzeniami w samym gruczole tarczowym. Obserwujemy wtedy niedobór tyroksyny i trójjodotyroniny, natomiast stężenie produkowanej w przysadce tyreotropiny TSH, która kontroluje wytwarzanie hormonów w tarczycy, jest podwyższone.

Pierwotna niedoczynność może mieć charakter wrodzonej niedoczynności tarczycy, w której niedobór hormonów występuje już w życiu płodowym i która może być spowodowana aplazją lub hipoplazją tarczycy, defektami enzymatycznymi biosyntezy hormonów, niedoborem jodu u ciężarnych, stosowaniem leków hamujących czynność tarczycy w czasie ciąży lub matczynymi przeciwciałami blokującymi TSH.

Wrodzona niedoczynność tarczycy może być przejściowa i ustępować samoistnie w pewnym czasie po urodzeniu lub też być trwała i wymagać stałej substytucji hormonów.

Oprócz postaci wrodzonej mamy także postać nabytą niedoczynności tarczycy, która może się ujawnić w późniejszym wieku i najczęściej wynika z uszkodzenia tarczycy wskutek autoimmunologicznych procesów zapalnych, jak na przykład zapalenie typu Hashimoto.

Z kolei wtórna niedoczynność tarczycy jest spowodowana zaburzeniami w podwzgórzu lub w przysadce, co prowadzi do niedoboru tyreotropiny TSH i wtórnie do niedoboru hormonów tarczycowych.

Kliniczne objawy niedoczynności tarczycy w pierwszych tygodniach życia są bardzo skąpe i nieswoiste. Może na przykład dochodzić do przedłużania się żółtaczki noworodków .

W okresie niemowlęcym objawy są już bardziej wyraźne i charakterystyczne. Dochodzi do spowolnienia wszystkich czynności życiowych, opóźnienia rozwoju psychoruchowego, występowania zaparć , obniżonego łaknienia, zwiększenia ilości snu w ciągu doby, skóra jest sucha i chłodna, brzuch „rozlany”, pępek wystający, bardzo duży język, „gapowaty” wyraz twarzy, głos niski i zachrypnięty.

Rozpoznawanie i leczenie niedoczynności tarczycy

W przypadku wrodzonej niedoczynności tarczycy niezwykle istotne jest ustalenie rozpoznania już w pierwszych dniach życia, gdyż tylko natychmiastowe podanie preparatów hormonów tarczycy uchroni przed następstwami w postaci upośledzenia psychofizycznego.

Jeżeli leczenie zostanie rozpoczęte później, zaistniałe zmiany już się nie cofną. Tak wczesne rozpoznanie jest obecnie możliwe dzięki badaniom przesiewowym, którym poddawane są wszystkie noworodki. Polegają one na oznaczaniu stężenia TSH w kropli krwi pobranej na bibułę w 3-5 dniu po urodzeniu.

Stwierdzenie podwyższonych wartości TSH u noworodka, a następnie stwierdzenie obniżonych stężeń hormonów tarczycy upoważnia do rozpoznania wrodzonej niedoczynności tarczycy.

Leczenie niedoczynności tarczycy polega na stosowaniu preparatów hormonów tarczycy, a mianowicie L-tyroksyny. Wymaga monitorowania stężenia hormonów tarczycy i w zależności od tego ustalania odpowiedniej dawki L-tyroksyny. Jednocześnie od pierwszych tygodni życia dziecko powinno być poddawane rehabilitacji fizycznej i psychologicznej.

Magdalena Pikul, 6 miesięcy temu

Badanie przesiewowe noworodków

Komentarze

dyskusje na forum

Artykuły Niedoczynność tarczycy
Niedoczynność tarczycy

Badanie tarczycy

Badanie tarczycy

, takie jak np. wrodzona niedoczynność tarczycy. Jak wykazują badania naukowe, na choroby tarczycy dwudziestokrotnie częściej chorują dziewczynki niż chłopcy. Tarczyca (...) . Niedoczynność...

Niedoczynność tarczycy

Leczenie niedoczynności tarczycy

podejścia leczniczego i łagodnego, stopniowego zwiększania dawek leku. Niedoczynność tarczycy należy do chorób przewlekłych, często utrzymuje się przez całe życie. Prawidłowe leczenie zaburzeń tarczycy,...

Poziom hormonów tarczycy

Ciąża przy niedoczynności tarczycy

Ciąża przy niedoczynności tarczycy

Niedoczynność tarczycy w ciąży wiąże się z ryzykiem wielu powikłań, które wpływają zarówno na matkę, jak i na dziecko.

Morfologia w ciąży

Niedoczynność tarczycy w ciąży

Niedoczynność tarczycy w ciąży występuje u około 2 proc. kobiet w postaci subklinicznej (bezobjawowej), a u około 0,5 proc. w postaci pełnoobjawowej (...) . Niedoczynność tarczycy w czasie...

Spadek masy ciała

Niedoczynność tarczycy u niemowląt

. Wrodzona niedoczynność tarczycy to bardzo rzadkie zjawisko. Jeśli noworodek ma problemy z tarczycą, ogromnie ważne jest odpowiednio wczesne zdiagnozowanie choroby i podjęcie leczenia. Zaniedbana niedoczynność...

Poziom hormonów tarczycy

Niedoczynność tarczycy a ciąża

Niedoczynność tarczycy w ciąży wiąże się z ryzykiem wielu powikłań, które wpływają zarówno na matkę, jak i na dziecko. Niedoczynność tarczycy to stan, w którym dochodzi do częściowego...

Morfologia w ciąży

FT4 w ciąży

(fT3 i fT4) określany jest jako nadczynność tarczycy. Stan niedoboru to niedoczynność tarczycy. Nadczynność tarczycy w ciąży (...) odpowiedniej strategii leczenia. Niedoczynność...

Badania przed ciążą

Poziom hormonów tarczycy

Aby zbadać funkcję tarczycy, zwykle rozpoczyna się od badania hormonu TSH, czyli tyreotropiny. Jest to hormon przysadkowy, którego poziom zależy od poziomu hormonów tarczycy. Badanie TSH jest bardzo czułe, ale zmiany...

Morfologia w ciąży

TSH w ciąży

zazwyczaj oznaczają nadczynność, powyżej zaś niedoczynność tarczycy. Aby jednoznacznie zweryfikować rozpoznanie konieczne w takim wypadku jest oznaczenie (...) wolnych hormonów tarczycy - fT3 i fT4. ...

Newsy

Leczenie niedoczynności tarczycy w ciąży

Poronienia i przedwczesne porody to jedne z największych zmartwień kobiet w ciąży, zwłaszcza tych, którym towarzyszą przewlekłe schorzenia. Nowe badania mają na celu wprowadzenie lepszych procedur zmniejszających ilość komplikacji u przyszłych matek z...