Pokaż kategorie Parenting.pl
Pokaż kategorie

Macica w ciąży

W dzisiejszych czasach ciąża zaskakuje już tylko w nielicznych przypadkach. Kobiety są coraz bardziej świadome własnego ciała, zdrowia i fizjologii. Organizm kobiety ciężarnej wykonuje ogromny wysiłek, tak aby dziecko rozwijało się w komfortowych warunkach. Początkowym środowiskiem rozwoju każdego człowieka jest macica jego matki.

Budowa i rola macicy

Macica (uterus) to narząd zbudowany z trzech warstw: błony śluzowej (wyścielającej jamę macicy), mięśni gładkich (w postaci pęczków, które z prawej i lewej strony tworzą skośne i krzyżujące się spirale) oraz błony surowiczej (omacicze-otrzewna), która ściśle przylega do powierzchni trzonu macicy. Kształtem przypomina odwróconą gruszkę. Masa macicy wynosi około 50 g.

W macicy możemy wyróżnić trzy główne części: trzon, cieśń oraz szyjkę. Szyjka macicy objęta jest w 1/3 dolnej części macicy przez pochwę, która dzieli ją na część nadpochwową i pochwową. Cieśń to krótki odcinek macicy łączący się z jednej strony z szyjką, natomiast z drugiej z jamą macicy. Trzon składa się z: brzegu górnego (dna macicy), brzegów bocznych (tworzących rogi macicy), a także powierzchni przedniej (tzw. pęcherzowej) oraz powierzchni tylnej (tzw. jelitowej).

Macica nie jest sztywno umocowana w miednicy, lecz zawieszona na przymocowanych do szkieletu trzech parach więzadeł, zwanych więzadłami macicy. Cały aparat mocujący macicę w miednicy jest znacznie bardziej rozbudowany i w jego skład wchodzą: przymacicze boczne (więzadło podstawowe macicy), przymacicze tylne (więzadło krzyżowo-maciczne), przymacicze przednie (więzadło pęcherzowo-maciczne), więzadło szerokie macicy oraz więzadło obłe macicy.

Prawidłowo ułożona macica charakteryzuje się przodozgięciem i przodopochyleniem oraz nieznacznym skręceniem w prawo. Nieprawidłowe położenie może pojawić się wtórnie i mieć związek z różnymi schorzeniami, takimi jak zrosty czy endometrioza.

Jamę macicy wyściela błona śluzowa, którą dzieli się na warstwę podstawną i czynnościową. Warstwa czynnościowa tworzy się od nowa przy każdym cyklu miesiączkowym i po zapłodnieniu staje się miejscem zagnieżdżania się komórki jajowej. Jeśli jednak do zapłodnienia nie dochodzi, warstwa ta złuszcza się i zostaje wydalona w postaci krwi menstruacyjnej. Warstwa podstawna macicy uczestniczy w tym procesie nieznacznie. Główną jednak rolą macicy jest bycie pierwszym środowiskiem wzrastania i rozwoju dla płodu. Dlatego, kiedy kobieta zajdzie w ciążę, w miarę czasu trwania ciąży macica zwiększa swe rozmiary wielokrotnie. Kiedy ciąża jest już bardziej zaawansowana, macica coraz szybciej się rozciąga, co powoduje także rozciąganie mięśni brzucha, a tym samym odczuwalny przez kobietę ból.

Dla ochrony przed przedostaniem się do jamy macicy zarazków, w kanale szyjki powstaje galaretowaty śluz, odgradzający skutecznie szyjkę od pochwy. W czasie owulacji śluz ten zazwyczaj rozrzedza się, dzięki czemu może dojść do zapłodnienia. Po zajściu w ciążę śluz ponownie zagęszcza się, tym razem tworząc czop śluzowy hermetycznie zamykający szyjkę macicy aż do momentu, kiedy bezpośrednio przed porodem zostanie wydalony, aby mogła rozpocząć się akcja porodowa.

W czasie ciąży macica ulega wielu zmianom. Błona śluzowa macicy przekształca się w doczesną, w której zagnieżdża się jajo płodowe. Masa macicy powiększa się około 20-krotnie (z 50 g na 1000 g). Grubość ściany macicy zwiększa się początkowo, następnie maleje i pod koniec ciąży wynosi ok. 8 mm i mniej. Odcinek cieśni ulega znacznemu powiększeniu w miarę rozwoju jaja płodowego i począwszy od 16 tygodnia ciąży, tworzy tzw. dolny odcinek, w którym znajduje się dolny biegun jaja płodowego. Szyjka macicy staje się rozpulchniona. Tętnice maciczne, dotąd spiralnie skręcone, rozprostowują się, osiągając przez to długość potrzebną do zaopatrywania całej ciężarnej macicy.

Z chwilą rozpoczęcia porodu macica dzieli się na dwie czynnościowe części: górną - aktywną, i dolną - bierną, które stanowią pierścień skurczowy (pierścień Bandla). Górną część stanowi trzon macicy, który w trakcie wydalania płodu silnie kurczy się, wykonując zasadniczą pracę. Dolna część, składająca się z dolnego odcinka macicy oraz szyjki macicy, jest rozciągana. Szyjka skraca się, a następnie rozwiera. W czasie pełnego rozwarcia zostaje zakończony pierwszy okres porodu.

Dokładna obserwacja ciała, zmian w nim zachodzących i jego potrzeb pozwala na dostosowanie trybu życia i zaakceptowanie nowej sytuacji. Należy pamiętać, że ciąża to nie choroba, ale w przypadku wszelkich niepokojących objawów należy zwrócić się do lekarza.

mgr Anna Czupryniak,
Komentarze

DYSKUSJE NA FORUM

Artykuły Objawy ciąży
Objawy ciąży

Łożysko w ciąży

Ciąża jest niezwykłym czasem w życiu każdej kobiety, podczas którego następują zmiany w organizmie przyszłej mamy, jak i nieustanny wzrost dziecka. Z każdym tygodniem można dostrzec i poczuć objawy fizyczne ciąży i zaobserwować rozwój płodu w brzuchu...

Objawy ciąży

Niepokojące objawy ciąży

Niepokojące objawy ciąży

Ciąża to szczególny czas w życiu kobiety. Pod wpływem hormonów jej organizm zmienia się, aby zapewnić jak najlepsze warunki do rozwoju nowego życia. Szczególnie w pierwszym trymestrze przyszłej matce doskwiera wiele dolegliwości związanych z działaniem...

Objawy ciąży

Test ciążowy online

Test ciążowy online

Zatrzymanie miesiączki, bolesność i obrzęk piersi, zaparcia czy częste oddawanie moczu to jedne z objawów wskazujących na ciążę. Nie mniej jednak mogą one wynikać także z innych przyczyn. Jeżeli kobieta podejrzewa ciążę, może odpowiedzieć sobie na niżej...

Przyczyny poronienia

Podwójna macica

U płodu płci żeńskiej macicazaczyna się rozwijać jako dwie małe rurki. W miarę jak płód rozwija się, rurki łączą się, by stworzyć jeden większy, pusty w środku narząd – macic

Odchody połogowe

Macica po porodzie

Pierwsze tygodnie po porodzie to trudny czas dla wielu kobiet. Przeżywają one swoistą rewolucję psychofizyczną. Wysiłek porodowy dorównuje biegowi maratończyka. Dlatego potrzeba tr

Przyczyny poronienia

Macica dwurożna

Narządem, spełniającym swoją podstawową rolę w rozwoju zapłodnionej komórki jajowej, jest macica. U kobiet w okresie rozrodczym macica przechodzi cykliczne zmiany ściśle związane z

Ciąża miesiąc po miesiącu

Wszystko o ciąży

Marzeniem większości kobiet jest posiadanie dziecka. Nie każdej udaje się to od razu, a jeśli nawet starania zakończą się powodzeniem, zdarza się, że dopadają nas sytuacje, w który

Zioła w ciąży

Pokrzywa w ciąży

Pokrzywa w ciąży jest zalecana przez lekarzy i dietetyków, ponieważ zawiera dużo wapnia, żelaza i witamin. Herbata z pokrzywy pita po urodzeniu dziecka wzmaga produkcję mleka w pie