Katarzynki

O Andrzejkach wiedzą wszyscy. A kto słyszał o Katarzynkach? I nie mam tutaj na myśli wypiekanych przy tej okazji smacznych pierniczków. Trudno uwierzyć, ale jeszcze do XIX wieku Katarzynki były równie popularne jak Andrzejki. W XVIII wieku wszystkim młodzieńcom Stanisław Trembecki radził, by właśnie u Św. Katarzyny szukali odpowiedzi, kiedy i z kim staną na ślubnym kobiercu. Czemu akurat u tej Świętej? Ponieważ była i jest patronką niewinnych dziewic. Może wiąże się to z pokrewieństwem imienia Katarzyna z greckim wyrazem katharos, oznaczającym „czysty"? Ciężko jednak zrozumieć, czemu przypadła Jej taka rola, gdy usłyszy się legendy opiewające jej śmierć.

Polecane wideo:

Katarzyna żyła w IV wieku w Aleksandrii i zginęła męczeńską śmiercią. Przypisuje się jej przekonanie do prawd Chrystusowych 50 najwybitniejszych współczesnych jej uczonych (dlatego też później stała się patronką filozofów i uniwersytetów), czym naraziła się cesarzowi, który skazał ją na tortury. Jednak wszystkie rany były cudownie leczone przez anioła, co nawróciło cesarzową. Jak łatwo się domyślić, cesarz nie był zachwycony i nakazał rozerwać Katarzynę kołem. Nie udało się, koło rozpadło się w drzazgi, zaś Katarzyna stała się patronką kołodziei i młynarzy. Znów przybyło chrześcijan. Cesarzowi udało się zgładzić Katarzynę dopiero przez dekapitację. Wtedy wydarzył się ostatni cud - z jej ran popłynęło mleko, a ciało aniołowie zanieśli na górę Synaj.

Wróżby na katarzynki

Niewiele jest w tej „pięknej" historii podstaw do tego, by młodzi kawalerowie mogli od jej bohaterki oczekiwać wsparcia w kwestiach ożenku, jednak faktem pozostaje, że w wieczór poprzedzający dzień poświęcony Św. Katarzynie oddawali się wróżbom. Podobnie jak panny w Andrzejki, usiłowali wydrzeć przyszłości tajemnice dotyczące ich relacji z płcią piękną. Nie byli jednak tak pomysłowi jak dziewczęta, może również dlatego, że im raczej do ożenku się nie spieszyło. Tak też zostało do dziś, mimo iż wróżby „katarzynkowe" odeszły w zapomnienie.

Gdy we wróżbiarskiej tradycji panował jeszcze podział na Katarzynki i Andrzejki, obydwa dni miały dodatkowe znaczenie. Wraz z dniem Św. Katarzyny kończył się okres wesel i wszelakich hucznych zabaw, a Św. Andrzej rozpoczynał Adwent i „tańce, hulanki, swawola" były nie na miejscu. Był to jednak dobry moment, by te panny, które na Św. Katarzyny za mąż nie wyszły, mogły sobie wywróżyć, czy przyszły rok coś w tym względzie zmieni. Rankiem w dniu Św. Katarzyny nawet najbardziej „niezainteresowani" usiłowali sobie przypomnieć swe senne marzenia. Jak przyśniła się biała kura, trafi się kawalerowi panna, jak kura czarna, to wdowa, a gdy kwoka z pisklakami, to kobieta z „przychówkiem". Sowa we śnie dawała nadzieję na mądrą żonę, za to siwy koń odbierał nadzieję na jakąkolwiek, wróżąc kawalerski stan do grobowej deski. Przed wieczorem 24 listopada ginęły panienkom halki i spódnice. Bez nich kawalerowie wróżyć nie umieli.

Panowie jednak wykazywali się odrobiną romantyzmu, chociaż w jednej wróżbie. W dniu Św. Katarzyny ucinali z wiśni gałązkę i wstawiali ją do wody. Gdy w czasie świąt Bożego Narodzenia zakwitła, kawaler mógł być pewien, że „stanie na ślubnym kobiercu z damą miłą sercu". Na domiar szczęścia, tak wywróżone małżeństwo malowało się w jasnych barwach.

Aneta Stawiszyńska-Marciniak , ponad rok temu

Kultura

Komentarze

DYSKUSJE NA FORUM

Artykuły Kultura
Kultura

Myszka Norka

Myszka Norka

Kino Myszki Norki zaprasza dzieci na bezpłatne pokazy filmów dla najmłodszych.

Kultura

Książka "Bystrzaki"

Książka "Bystrzaki"

Szukasz inspiracji do zabaw ze swoim dzieckiem? Chciałabyś mu zaproponować coś ciekawego i jednocześnie rozwijającego kreatywność? Poszukaj podpowiedzi w książce „Bystrzaki" C.J. Simister.

Kultura

Kurczaki Luzaki

Kurczaki Luzaki

Książki z serii "Kurczaki Luzaki" obfitują w ciekawe historie. Wiele dzieci lubi elementy science-fiction, stąd duże zainteresowanie książką pt.: "Kosmiczne jajo". Dzieci mogą identyfikować się z postaciami z serii o Kurczakach Luzakach. Kolejna książka...

Kultura

Jak często czytamy dzieciom?

Ośrodek Ewaluacji przeprowadził badania na temat tego, ile czasu rodzice poświęcają na czytanie dzieciom. Większość Polaków przeznacza na to około 10 minut dziennie. Aż 67 proc. osób żyjących w modelu 2+1 czyta dzieciom codziennie, od samego ich urodzenia....

Kultura

Nauka ekologii z Ulicą Sezamkową

Nauka ekologii z Ulicą Sezamkową

"Kochaj Ziemię" to jeden z odcinków specjalnych Ulicy Sezamkowej. Dzieci mogą wiele dowiedzieć się na temat ekologii z odcinka "Zielono mi". Kanał MiniMini+ cieszy się ogromną popularnością wśród dzieci.

Kultura

Dziadkowie

Dziadkowie

O tym, że Dzień Babci i Dziadka już za progiem przypominają kalendarze, media, szkoły i przedszkola. Na pewno nie zapomnimy o energicznych Dziadkach naszych pociech.

Kultura

Projekt Bajkowa drużyna

Projekt Bajkowa drużyna

"Bajkowa drużyna" to multimedialny projekt dla dzieci. Do pięknie wydanej, kolorowej książki dołączona jest płyta.

Kultura

Seria Błękitny Laptop

Seria Błękitny Laptop

Seria Błękitny Laptop dostarcza rodzicom materiału do rozmowy z dzieckiem o zagrożeniach związanych z korzystaniem z Internetu.