Pokaż kategorie Parenting.pl
Pokaż kategorie

Anemia w ciąży

Anemia w ciąży jest dość powszechnym zjawiskiem. Dotyczy około 40% przyszłych matek. Anemia ciążowa jest zjawiskiem fizjologicznie normalnym i wynika ze zmian, jakie zachodzą w organizmie kobiety ciężarnej. W czasie ciąży zwiększa się objętość krwi i stopień jej rozcieńczenia w organizmie matki. Liczba czerwonych krwinek, zawartość hemoglobiny oraz hematokryt – stosunek procentowy zawartości erytrocytów we krwi do surowicy – są dlatego obniżone. Prawdziwa anemia w ciąży rozwija się w sytuacji niedoboru pierwiastków i witamin niezbędnych w procesach krwiotwórczych.

1. Niedokrwistość w ciąży

O anemii w ciąży można mówić, gdy dochodzi do spadku poziomu hemoglobiny poniżej 11 g/dl lub hematokrytu poniżej 33%. Hemoglobina jest nośnikiem tlenu w czerwonych ciałkach krwi. Jej niedobory grożą zaburzeniami rozwoju płodu i niedotlenieniem. Ciężka anemia w pierwszym trymestrze ciąży grozi zaburzeniami implantacji zarodka, a nawet poronieniem. Anemia w drugim trymestrze może powodować zahamowanie wzrostu wewnątrzmacicznego płodu lub powstanie wad wrodzonych. Anemia w trzecim trymestrze grozi porodem przedwczesnym.

Najczęstszą przyczyną anemii w ciąży jest niedobór żelaza spowodowany zbyt małą podażą tego pierwiastka w diecie w stosunku do zwiększonego zapotrzebowania. Żelazo powinno bowiem zaspokajać potrzeby zarówno matki, jak i rozwijającego się w łonie płodu. Czasami za anemię w czasie ciąży odpowiadają zaburzenia funkcjonowania układu pokarmowego i zmniejszone wchłanianie żelaza z jelit.

Anemia ciążowa może być też wynikiem niedoboru kwasu foliowego lub witaminy B12. Niekiedy, zwłaszcza w końcowych miesiącach ciąży, anemia spowodowana jest krwawieniami z odbytu. Kobiety ciężarne często cierpią na hemoroidy, czyli żylaki odbytu. Ich pękanie skutkuje krwawieniem, które wtórnie może przyczyniać się do utraty żelaza z organizmu.

2. Objawy anemii w ciąży

Wczesne objawy anemii Objawy anemii zaawansowanej
permanentne uczucie zmęczenia napady duszności
osłabienie organizmu bladość skóry i błon śluzowych
bóle i zawroty głowy przyspieszone bicie serca
szybka męczliwość szybka męczliwość
problemy z pamięcią i koncentracją zaburzenia widzenia i czucia
łamliwość paznokci i wypadanie włosów drętwienie kończyn
pieczenie i wygładzenie języka niedociśnienie tętnicze
problemy z połykaniem bóle brzucha i żółtaczka

3. Czynniki ryzyka anemii w ciąży

Do czynników zwiększających ryzyko anemii w ciąży należą:

4. Diagnostyka i leczenie anemii w ciąży

Anemię diagnozuje się na podstawie wyników morfologii krwi. Badanie krwi jest łatwo dostępne, a u kobiet w ciąży powinno być wykonywane co 4-6 tygodni. Przy niskich wartościach hemoglobiny i hematokrytu należy też wziąć pod uwagę inne parametry morfologii krwi, np. MCV – objętość krwinek czerwonych. Jeśli erytrocyty mają małą objętość (anemia mikrocytarna), zaleca się badanie w kierunku niedoboru żelaza we krwi. Jeśli erytrocyty mają dużą objętość (anemia makrocytarna), można podejrzewać niedobory kwasu foliowego lub witaminy B12.

Leczenie anemii zależy od stopnia jej zaawansowania i przyczyny. W przypadku anemii z niedoboru żelaza o łagodnym przebiegu stosuje się doustną suplementację preparatami żelaza – najczęściej w dawce 120 mg na dobę. Preparaty żelaza dobrze jest przyjmować na godzinę lub na pół godziny przed jedzeniem, gdyż pokarm zmniejsza absorpcję żelaza z jelit. Niedokrwistość umiarkowana wymaga podawania żelaza drogą doustną lub dożylną. Dożylne uzupełnianie niedoborów żelaza jest szybsze i bardziej skuteczne niż suplementacja doustna. Rzadko kiedy konieczna jest transfuzja krwi. Zdarzać się to może w sytuacji obfitego krwawienia, np. z powodu odklejenia się łożyska. Anemia z niedoboru kwasu foliowego wymaga doustnego uzupełniania niedoborów tej witaminy w zwiększonych dawkach. Anemia z niedoboru witaminy B12 zdarza się rzadko – wymaga suplementacji doustnej lub stosowania zastrzyków domięśniowych.

Niedokrwistość ciężarnych wymaga również stosowania odpowiedniej diety, bogatej w żelazo. Źródłem przyswajalnego żelaza są: wołowina, cielęcina, tuńczyk, jaja, mleko, sery.

Joanna Krocz,
Komentarze

DYSKUSJE NA FORUM

Artykuły Morfologia w ciąży
Morfologia w ciąży

Progesteron w ciąży

Wiadomość, że za 9 miesięcy pojawi się na świecie mały dzidziuś, najczęściej wywołuje łzy wzruszenia i szczęście rodziców. Kobieta zaczyna dbać o siebie jeszcze bardziej i myśli już nie tylko o sobie, ale też o maleństwie rozwijającym się w jej brzuchu.

Morfologia w ciąży

Prolaktyna w ciąży

Okres ciąży to prawdziwa rewolucja dla organizmu kobiety. Inaczej działa wówczas układ hormonalny – hormony żeńskie wydzielane są w tym czasie w innych ilościach niż przed ciążą, a progesteron przygotowuje macicę do pełnienia nowych funkcji,...

Morfologia w ciąży

TSH w ciąży

Hormony tarczycy odgrywają istotną rolę na każdym etapie życia człowieka i są gwarancją sprawnego funkcjonowania organizmu ludzkiego. Są one także niezbędne do prawidłowego wzrostu płodu. Odpowiedni poziom hormonów tarczycy warunkuje zdrowy rozwój mózgu,...

Morfologia w ciąży

Limfocyty w ciąży

Limfocyty to rodzaj białych krwinek obecnych w układzie odpornościowym, które są odpowiedzialne za ochronę organizmu przed uszkodzeniem w wyniku działania bakterii i wirusów. Odpowiedni poziom limfocytów jest niezbędny, by mechanizmy obronne organizmu...

Morfologia w ciąży

Neutrofile w ciąży

Neutrofile to jeden z rodzajów białych krwinek znajdujących się we krwi człowieka. Białe krwinki pomagają chronić organizm przed chorobami oraz infekcjami poprzez usuwanie i niszczenie niektórych typów bakterii, ciał obcych oraz innych komórek. Neutrofile...

Morfologia w ciąży

Płytki krwi w ciąży

Płytki krwi to inaczej trombocyty (PLT). Są to komórki, które odpowiadają za krzepnięcie krwi, co jest niezmiernie istotne w przypadku porodu siłami natury albo w czasie cesarskiego cięcia. Trombocyty biorą też udział w transporcie i magazynowaniu...

Morfologia w ciąży

Hashimoto w ciąży

Choroba Hashimoto, czyli przewlekłe limfocytarne zapalenie tarczycy to choroba autoimmunologiczna. Jest najczęstszą przyczyną nieodwracalnej niedoczynności tarczycy. Występuje 10 razy częściej u kobiet niż u mężczyzn. Hashimoto w ciąży może powodować...

Morfologia w ciąży

Hemoglobina w ciąży

Badanie krwi w ciąży jest bardzo ważne, ze względu na kontrolowanie stanu zdrowia przyszłej mamy oraz prawidłowy rozwój płodu. Morfologię krwi należy zrobić przy pierwszej wizycie u ginekologa, a potem powtarzać co miesiąc lub dwa miesiące. Badanie...

Morfologia w ciąży

Hematokryt w ciąży

Hematokryt to jeden z elementów ocenianych w podstawowym badaniu krwi, czyli w morfologii krwi obwodowej. Hematokryt ocenia gęstość krwi. W wynikach badań laboratoryjnych hematokryt zapisywany jest skrótowo jako HCT lub Ht. Hematokryt dostarcza...

Morfologia w ciąży

Erytrocyty w ciąży

Erytrocyty w ciąży (czyli czerwone ciałka krwi, w skrócie RBC – red blood cells) są zwykle obniżone, gdyż ciąża zwiększa objętość krwi w organizmie kobiety, rozrzedzając ją. Obniżona ich ilość może oznaczać niedokrwistość. Stan anemii fizjologicznej...