Niewydolność jajników

Niewydolność jajników to schorzenie, które może mieć charakter pierwotny lub wtórny. Choroba ta oznacza, że jajniki nie pracują prawidłowo, więc ich funkcja hormonalna i rozrodcza jest zaburzona. Niewydolność jajników może być przyczyną niepłodności. W zależności od przyczyn niewydolności, odpowiednio dobrane leczenie może przywrócić funkcję jajników. Za niewydolność jajników odpowiadać mogą takie schorzenia, jak zespół przedwczesnego wygasania czynności jajników, dysgenezja gonad, czy zespół Sheehana.

Polecane wideo:

Pierwotna niewydolność jajników

Pierwotnej niewydolności jajników towarzyszy niskie stężenie estrogenów we krwi oraz wysokie stężenie gonadotropin przysadkowych, a przede wszystkim hormonu folikulotropowego (FSH). Przyczyną tego stanu może być zespół przedwczesnego wygasania czynności jajników lub dysgenezja gonad. Dysgenezja gonad to schorzenie charakteryzujące się zaburzeniem determinacji i różnicowania płci. Oznacza to, że w dysgenetycznej gonadzie nie są produkowane gamety typowe dla jąder lub jajników. Taki narząd zbudowany jest przede wszystkim z włóknistej tkanki łącznej.

Dysgenezja gonad może występować w kilku postaciach, między innymi w postaci wrodzonej, pierwotnej niedoczynności jajników. Jej przyczyną są zaburzenia chromosomów płciowych. Tego typu schorzeniem jest czysta dysgenezja gonad z kariotypem 46,XO. Osoba z tą postacią dysgenezji gonad ma prawidłową sylwetkę i żeńskie narządy płciowe, pod względem intelektualnym rozwija się prawidłowo, ale pod względem płciowym jej rozwój jest opóźniony lub wcale nie następuje. Dysgenezja dotyczy obu gonad. Czystej dysgenezji gonad z kariotypem 46,XO towarzyszy obniżone stężenie estrogenów, podwyższone stężenie gonadotropin, a niekiedy również wyższy poziom androgenów. Leczenie tego schorzenia wymaga podawania hormonów jajnika.

Inną postacią dysgenezji gonad jest zespół Swyera, czyli czysta dysgenezja gonad z kariotypem 46, XY. Choroba ta charakteryzuje się żeńskim fenotypem przy męskim kariotypie (XY). Przekłada się to na obecność żeńskich narządów płciowych, w tym pochwy, macicy i jajowodów. Brak jest natomiast drugorzędowych cech płciowych. Osoba cierpiąca na to schorzenie ma prawidłowy lub wysoki wzrost. Występuje pierwotny brak miesiączki. Leczenie zespołu Swyera to usunięcie gonad i podawanie hormonów jajnika.

Wtórna niewydolność jajników

Przyczyną wtórnej niewydolności jajników są choroby układu podwzgórzowo-przysadkowego. Ich konsekwencją jest brak miesiączki o charakterze wtórnym. Schorzenia te charakteryzują się niskim stężeniem gonadotropin i hormonów jajnikowych we krwi. Jeśli mamy do czynienia z hipogonadyzmem hipogonadotropowym (wrodzonym niedoborem gonadoliberyny), u chorej występuje pierwotny brak miesiączki i niepełny rozwój cech pokwitania lub ich całkowity brak.

Przyczyną wtórnej niewydolności jajników może być zespół Kallmanna. Jest to choroba genetyczna charakteryzująca się hipogonadyzmem hipogonadotropowym z towarzyszącym upośledzeniem węchu. Niekiedy jajniki nie funkcjonują prawidłowo z powodu głodzenia się. Taki stan odnotowuje się u kobiet cierpiących na anoreksję. Nie mają one miesiączki, a ich faza przedmiesiączkowa jest skrócona. W tym przypadku leczenie wiąże się z działaniami w kierunku przywrócenia prawidłowej masy ciała. Pomocne jest również podawanie hormonów.

Wtórny brak miesiączki może także wystąpić u kobiet intensywnie uprawiających sport. Intensywna aktywność fizyczna może doprowadzić do wydłużenia fazy pomiesiączkowej i niewydolności ciałka żółtego. Istotna jest tu również znaczna utrata tkanki tłuszczowej. Jeśli tłuszcz ustrojowy stanowi mniej niż 17%, cykliczna czynność układu podwgórzowo-przysadkowego może zaniknąć. Niekorzystnie działa również stres, który może się przyczynić do zmiany częstotliwości wydzielania hormonu luteinizującego (LH).

Kolejna możliwa przyczyna wtórnej niewydolności jajników to zespół Sheehana, czyli poporodowa martwica przysadki. Do tego stanu prowadzi okołoporodowy wstrząs krwotoczny, którego konsekwencją jest niedokrwienie przysadki. Objawy zespołu Sheehana to brak laktacji z powodu obniżonego stężenia prolaktyny we krwi i brak miesiączki po porodzie. Z powodu tego schorzenia pojawia się niedoczynność tarczycy i kory nadnerczy.

Komentarze

dyskusje na forum

Pęcherzyk

alexia0806 • ostatni post 6 dni temu

5
Artykuły Niewydolność jajników
Niewydolność jajników

Przedwczesne wygasanie czynności jajników

Przedwczesne wygasanie czynności jajników (POF, Premature Ovarian Failure) to zakończenie funkcjonowania jajników przed wiekiem uznawanym za typowy (...) , kiedy jajniki nie funkcjonują prawidłowo od...

Niewydolność jajników

Genetyczne wady układu płciowego

Genetyczne wady układu płciowego

Dysgenezja gonad to rodzaj wady genetycznej układu płciowego. Pojawia się ona już w życiu płodowym i sprawia, że gonady, czyli gruczoły płciowe (u kobiet jajniki, u mężczyzn jądra) nie wykształcają się.

Niewydolność jajników

Dysgenezja gonad

się jednak genetyczne zmiany miejscowe. Powodują one niedorozwój gonad (i niewydolność jajników lub jąder), a co za tym idzie, brak dojrzewania płciowego (...) Dysgenezja gonad to rodzaj wady układu płciowego. Pojawia...

Diagnostyka niepłodności

Konsultacja ginekologiczna

Konsultacja ginekologiczna

Zaburzenia hormonalne to częsta przyczyna niepłodności kobiecej. Do zaburzenia gospodarki hormonalnej doprowadzić może zespół policystycznych jajników, hiperprolaktynemia oraz choroby tarczycy.

Zaburzenia układu odpornościowego

Stany zapalne jajników

Stany zapalne jajników

Zapalenie jajników inaczej bywa określane jako zapalenie przydatków. Bagatelizowane lub niedoleczone zapalenie jajników może skutkować poważnymi (...) powikłaniami, takimi jak zmiany torbielowate na jajnikach,...

Zespół policystycznych jajników

PCOS

PCOS

Objawy PCOS są bardzo zróżnicowane. Zespół policystycznych jajników u różnych kobiet może objawiać się w odmienny sposób. Czym dokładnie jest PCOS? Do końca nie wiadomo.

Tematy miesiąca

Jajniki - budowa, funkcje

, że stan zapalny jajowodów przechodzi też na jajniki, ponieważ oba narządy są ze sobą połączone. * Zapalenie jajników * Niewydolność jajników * USG (...) Jajniki...

Zdrowie kobiety

Zaburzenia miesiączkowania

Zaburzenia miesiączkowania

rodzaje zaburzeń tego typu: wady lub uszkodzenia w obrębie macicy, niewydolność podwzgórzowo-przysadkowa, pierwotna niewydolność jajników, guzy (...) zapalnych lub zabiegach wyłyżeczkowania, a także...

Niepłodność

6 objawów zespołu policystycznych jajników

6 objawów zespołu policystycznych jajników

Co to jest PCOS? Zespół policystycznych jajników (PCOS) diagnozuje się coraz częściej. Szacuje się, że problem ten dotyczy nawet 30 proc. młodych (...) jest również od efektów, jakie chce się osiągnąć (przywrócenie prawidłowych cykli...