Czynnik Rh

Czynnik Rh jest to substancja występująca w ściankach erytrocytów u 85% populacji, a jego obecność oznacza się jako Rh+. Nieobecność czynnika Rh jest oznaczana jako Rh-. Informacje te (wraz z grupą krwi) są niezbędne do przetaczania krwi. Jeśli w trakcie tego procesu dojdzie do niezgodności czynnika Rh, to może zakończyć się to niedokrwistością lub hemolizą. Ustalenie czynnika Rh jest także niezwykle ważne w przypadku osób planujących dziecko, ponieważ niezgodność tego parametru w przypadku matki i płodu może wywołać konflikt serologiczny.

Polecane wideo:

Co to jest czynnik Rh?

Rh jest to substancja, która występuje w ścianie krwinek czerwonych (erytrocytów) u 85% populacji ludzi. Odkryto ją w 1939 roku, prowadząc badania na małpach z gatunku Macacus rhesus (stąd pierwsze litery Rh od słowa rhesus). Odkrywcami tej substancji byli dwaj naukowcy – Philip Levine i R. E. Stetson. Czynnik Rh jest określany w dwóch wartościach – dodatniej i ujemnej. Wartość dodatnia (Rh+, Rh dodatnie) oznacza, że w krwi danej osoby występuje czynnik Rh, natomiast wartość ujemna (Rh-, Rh ujemne) oznacza, że brak jest tego czynnika. Szacuje się, że czynnik Rh występuje w ścianach erytrocytów u ok. 85 % ludzi, jednakże istnieją grupy etniczne, w których proporcje te inaczej się rozkładają, np. w plemieniu Berberów w północnej Afryce liczba osób z ujemnym Rh sięga aż 30%, a decydują o tym uwarunkowania genetyczne.

Czynnik Rh jest wraz z grupami krwi A, B, AB, 0 elementem, który pomaga określić zgodność krwi w procesie jej przetaczania. Jeśli osobie, która ma Rh ujemne, przetoczy się Rh dodatnie, może dojść do niedokrwistości lub hemolizy, która powoduje zniszczenie erytrocytów i przechodzenie hemoglobiny do osocza krwi. Znajomość czynnika Rh jest także pomocna w diagnozowaniu niektórych chorób dziecka, jeśli zajdzie konflikt krwi w ciąży, czyli konflikt serologiczny (choroba hemolityczna noworodka).

Kiedy występuje konflikt serologiczny?

Konflikt serologiczny pojawia się, kiedy dochodzi do niezgodności czynnika Rh między matką, a dzieckiem. Konflikt serologiczny w ciąży pojawia się, np. w sytuacji, gdy matka ma Rh ujemne, a ojciec Rh dodatnie i przekaże je swojemu dziecku. W takiej sytuacji w trakcie porodu może dojść do przedostania się krwinek płodu do organizmu matki (dostanie się krwi dziecka do krwioobiegu matki), który zacznie wytwarzać przeciwciała atakujące płód. Konflikt serologiczny w pierwszej ciąży jest zazwyczaj niegroźny, a dziecko rodzi się zdrowe, chyba że wcześniej miały miejsce, np. powikłania po zabiegach wewnątrzmacicznych. Problem zaczyna się pojawiać przy drugiej i następnych ciążach. Wówczas może dojść do erytroblastozy płodowej, w której przeciwciała przeciw Rh dodatniemu niszczą krwinki czerwone dziecka. Jeśli zatem kobieta i mężczyzna, mają odmienne czynniki Rh i planują dziecko, powinni być szczególnie ostrożni. Ciąża zagrożona konfliktem serologicznym powinna przebiegać pod pilna obserwacją ginekologa. W celach profilaktycznych kobiecie podaje się gammaglobulinę anty-Rh. Jej działanie polega na blokowaniu reakcji immunologicznych, które mogą wystąpić na skutek konfliktu serologicznego.

Zaburzenia wywołane konfliktem serologicznym mogą być bardzo poważne, a w skrajnych przypadkach skończyć się nawet śmiercią, dlatego nie wolno ich lekceważyć.

Komentarze

DYSKUSJE NA FORUM

Pęcherzyk

alexia0806 • ostatni post 3 dni temu

5
Artykuły Grupa krwi i czynnik Rh
Grupa krwi i czynnik Rh

Jaką grupę krwi będzie miało dziecko?

lub AB; jeśli jedno z rodziców ma grupę krwi AB, a drugie też AB, dziecko może mieć grupę krwi A, B lub AB. - Grupa krwi i RH - Badanie krwi (...)...

Grupa krwi i czynnik Rh

Badanie grupy krwi

Badanie grupy krwi

skupiska, które można zauważyć gołym okiem. Ze względu na obecność lub brak aglutynacji wyróżnia się cztery grupy krwi: grupa A - oznacza (...) sprawdza się obecność antygenu D, który jest istotny dla układu Rh. Zastosowanie...

Grupa krwi i czynnik Rh

Choroba hemolityczna

stała się profilaktyka i wiedza na temat tzw. konfliktu serologicznego. Do konfliktu serologicznego może dojść w przypadku, gdy matka ma czynnik Rh (...) serologiczny. Jest to sytuacja, gdy matka posiada czynnik...

Dziecięce choroby

Konflikt krwi

Konflikt krwi

konfliktu jest niezgodność w zakresie czynnika Rh. Jeśli przyszła matka nie ma cechy Rh, czyli czynnik Rh w jej krwi jest ujemny (Rh-), a jej dziecko...

Konflikt serologiczny

Profilaktyka konfliktu serologicznego

Profilaktyka konfliktu serologicznego

Każdy człowiek dziedziczy grupę krwi albo Rh+, albo Rh-. Wszystkie ciężarne kobiety poddawane są testowi na zgodność Rh na początku ciąży. Jeżeli wynik wskazuje na dodatnie Rh lub gdy...

Badania przed ciążą

Grupa krwi i czynnik Rh

Grupa krwi to zestaw antygenów obecnych na krwinkach czerwonych. Istnieją różne układy grup krwi, jednak znany wszystkim układ AB 0 oraz czynnik Rh (...) , co zalicza go do grupy Rh-. Krwiolecznictwo...

Choroby i dolegliwości w ciąży

Konflikt serologiczny

Konflikt serologiczny wiąże się z czynnikiem Rh, który jest charakterystyczną cechą krwi ludzkiej. Jeżeli zatem staramy się o potomstwo, ważne jest, abyśmy wcześniej znali grupę oraz wskaźnik krwi, którą posiadamy. Podczas...

Konflikt serologiczny

Dziedziczenie grupy krwi

Grupy krwi dziedziczone są niezależnie od czynnika Rh. Dziedziczenie odbywa się według prawa Mendla, czyli reguły przekazywania cech dziedzicznych (...) dziedziczy grupę krwi i czynnik Rh,...

Niemowlę

Najczęstsze przyczyny poronień

Najczęstsze przyczyny poronień

ma czynnik Rh+, a ojca Rh-. Czynniki anatomiczne Budowa anatomiczna może mieć także wpływ na ryzyko poronienia. Przyczyniać się może nieprawidłowa budowa (...) Najczęstsze przyczyny...

Badania w ciąży

Badania kontrolne w 1 trymestrze ciąży

i pod koniec ciąży. Badanie grupy krwi i oznaczenie czynnika Rh - to badanie powinno być przeprowadzone na początku ciąży. Warto, żeby kobieta nosiła (...) lub zatrucie ciążowe. Badanie przeciwciał anty-D - gdy kobieta...