Zapalenie spojówek u noworodka

Że oczy są zwierciadłem duszy wiemy wszyscy, bo każdy autor artykułu im poświęconego z jakiegoś nieznanego powodu już w pierwszym zdaniu nas o tym informuje. Pewnie wydaje mu się jeszcze, że dokonuje wiekopomnego odkrycia. Artykuły artykułami, ale skoro oczy pełnią tak ważną rolę, rzeczywiście trzeba o nie zadbać. Noworodek przychodzi na świat z opuchniętymi powiekami. Natura w ten sposób chroni delikatne oczy maluszka przed intensywnym światłem, które jest mu obce. U większości noworodków pojawia się wypływająca żółta wydzielina mogąca sklejać powieki. Jest to reakcja na zakroplenie dziecku do oczu jednoprocentowego roztworu srebra w celu ochrony przed zakażeniem, do którego mogło dojść w czasie porodu. Obecnie częściej stosowane są krople lub maść z antybiotykiem.

Przyczyny zapalenia spojówek

Wydzielina może okazać się również objawem zapalenia spojówek, podobnie jak zaczerwienienie, swędzenie, wrażliwość na światło. By się go pozbyć, na ogół wystarczy właściwa pielęgnacja. Może się jednak okazać, że przykre objawy po kilku dniach nie ustępują. Wtedy konieczna jest wizyta u lekarza. Nie ma co czekać z konsultacją, gdy maluszek gorączkuje, ewidentnie cierpi, jest niespokojny, pogarsza się jego stan ogólny, zachodzi podejrzenie, że źle widzi. Lekarz zbada dziecko i postawi diagnozę. Przyczyną zapalenia spojówek może być m.in. zakażenie bakteryjne, wirusowe lub grzybicze i wtedy należy zastosować odpowiedni antybiotyk.

Powodem może okazać się także niedrożność kanalików łzowych. W tym przypadku poza antybiotykoterapią stosuje się masaż okolic ujścia kanalików łzowych. Gdy zabiegi te nie przynoszą pozytywnego efektu, lekarz okulista może wykonać płukania lub sondowanie kanalików.

Zapalenie spojówek może także być reakcją organizmu na alergen. Wtedy najskuteczniejszą metodą leczenia i zapobiegania jest nienarażanie na kontakt z nim.

Zapobieganie zapaleniu spojówek

Zapalenie spojówek to dość nagminna przypadłość u małych dzieci. Częstość jej występowania wiąże się m. in. z tym, iż początkowo ochrona, jaką daje tzw. film łzowy nie jest wystarczająca. Pojawia się ona wraz ze łzami, które nawilżają, oczyszczają i zabezpieczają oko przed drobnoustrojami. Infekcjom sprzyja także niewykształcony dostatecznie system odpornościowy i nieprzestrzeganie przez dzieci zasad higieny (np. pocieranie oczu brudnymi rączkami). Zapobieganie to przede wszystkim właściwa codzienna pielęgnacja oczu noworodka i niemowlaka:

•  jałowymi, jednorazowymi gazikami namoczonymi w sterylnej soli fizjologicznej (ewentualnie w letniej, przegotowanej wodzie);
•  w myśl zasady jeden gazik - jedno „przetarcie" zamkniętego oka, od zewnętrznego do wewnętrznego kącika oka; nie trzemy i nie używamy tego samego gaziku do drugiego oka;
•  uważając na napar z rumianku, a nawet czarnej herbaty. Choć zalecane przez wielu, napary te mogą wywołać reakcję alergiczną, najlepiej więc z nich zrezygnować;

Staramy się również utrzymać rączki maluchów w czystości, a starsze dzieci uczymy, jak ważne jest mycie rąk i nie tarcie oczu.
Gdy dojdzie do zapalenia:

•  należy przemywać oko zdecydowanie częściej, najlepiej, co dwie godziny bądź, gdy tylko zaistnieje taka potrzeba;
•  obok usuwania gazikiem zaschniętej wydzieliny, można zastosować „przepłukiwanie" oczek, czyli zakraplanie soli fizjologicznej do worka spojówkowego;
•  jeżeli maluch nie jest uczulony, to swędzącym oczkom ulgę przyniosą okłady z naparu rumianku, świetlika, bądź też czarnej herbaty;
•  należy zgodnie z zaleceniami lekarza stosować krople i maść.

Aneta Stawiszyńska Marciniak