Wapno w ciąży

Racjonalne odżywianie przed i w czasie ciąży gwarantuje zdrowie organizmu przyszłej mamy i rozwijającego się dziecka. Kobieta, która stosowała się do zasad zdrowego żywienia przed zajściem w ciążę dostarczy płodowi potrzebnych składników odżywczych od początku jego wzrostu, czyli od momentu zapłodnienia. Tym samym możliwe jest zaspokojenie potrzeb energetycznych dziecka bez ryzyka wystąpienia niedoborów składników odżywczych, zagrażających zdrowiu przyszłej mamy. Dostarczanie niezbędnych wartości pokarmowych płodowi zapewnia późniejsze zdrowie fizyczne i psychiczne dziecka, we wszystkich fazach jego życia.

Rola wapnia w ciąży

Wapń jest jednym z wielu składników odżywczych wspomagających zdrowy rozwój płodu. Przyszła mama, spożywając pokarmy bogate w wapń, pomaga dziecku budować mocne kości i zęby, a także wykształcić zdrowe serce, układ nerwowy, mięśnie, osiągnąć normalny rytm serca i odpowiednią krzepliwość krwi.

Wystarczająca ilość wapnia i witaminy D w diecie ciężarnej pomaga przyszłej mamie złagodzić skurcze mięśni. W przypadku pojawienia się niedoborów wapnia w organizmie, dziecko zacznie pobierać ten składnik odżywczy z kości matki, co niewątpliwie wpłynie negatywnie na zdrowie kobiety.

Dlatego też warto zwiększyć ilość wapnia w diecie, dzięki czemu przyszła mama zaspokoi zapotrzebowanie dziecka na ten składnik odżywczy i jednocześnie wzmocni własne kości, zmniejszając ryzyko wystąpienia w przyszłości chorób układu kostnego, np. osteoporozy. Około 2/3 wapnia zostaje przetransportowane do organizmu dziecka po 30 tygodniu ciąży – większość pochodzi z diety matki, natomiast reszta pobierana jest z zapasów magazynowanych w jej organizmie.

Kobieta spodziewająca się dziecka zwykle zaczyna przyjmować więcej pokarmów bogatych w wapń podczas dwóch ostatnich trymestrów ciąży. Zaobserwowano, że retencja wapnia w okolicy 6 i 7 miesiąca jest nawet 2-5 razy większa niż zapotrzebowanie płodu, widać więc, że w tej fazie ciąży wapń gromadzi się w organizmie matki.

Zapotrzebowanie na wapń w ciąży

Zapotrzebowanie na wapń dorosłej kobiety wynosi 400 mg na dzień, lecz podczas ciąży wartość ta wzrasta do 1000 mg na dzień. Każda przyszła mama powinna wzbogacić dietę o cztery porcje produktów mlecznych lub innych pokarmów bogatych w wapń na dzień. W jadłospisie ciężarnej powinny znaleźć się m.in.:

• odtłuszczone mleko (200 g = ok. 300 mg wapnia),
• odtłuszczony jogurt mleczny (1 filiżanka = 488 mg),
• sok pomarańczowy z wapniem (1 filiżanka = 300 mg),
• ugotowany szpinak (1/2 filiżanki = 136 mg)
• chudy twaróg (1 filiżanka = 125 mg),
• nasiona sezamu (1 łyżka = 88 mg),
• prażone migdały (30 g = ok. 70 mg).

Poza tym, warto zaopatrzyć się w ser, tofu, soję, warzywa strączkowe i wszystkie rodzaje zielonych warzyw liściastych i orzechów.

Należy również spożywać pokarmy zawierające składniki ułatwiające przyswajanie wapnia, np. witaminę D. Dzienną dawkę witaminy D można dostarczyć organizmowi podczas spacerów – ciało ludzkie wytwarza witaminą D za pomocą promieni słonecznych. Bogatym jej źródłem są również żółtka jaj i ryby (łosoś, makrela i sardynka).

Suplementy wapnia w ciąży

To, czy kobieta potrzebuje suplementu diety, kiedy zacząć i jak długo go przyjmować, należy skonsultować z lekarzem. Zanim przyszła mama zacznie zażywać suplementy dla kobiet w ciąży, powinna zapoznać się z najważniejszymi informacjami dotyczącymi dawkowania preparatów.

Kobiece ciało przyswaja jedynie około 500 mg wapnia na raz. Jeżeli przyszła mama stosuje suplement wapnia, powinna przyjmować mniejsze dawki preparatu kilka razy dziennie. Z drugiej strony, nadmiar wapnia w organizmie może prowadzić do zaparć, zwiększa ryzyko powstania kamieni nerkowych i hamuje przyswajanie pozostałych składników pokarmowych, takich jak żelazo i cynk.

Suplementy wapnia dostępne są w wielu formach, między innymi jako cytrynian wapnia i węglan wapnia. Jeżeli chodzi o przyswajalność wspomnianych substancji, cytrynian wapnia najłatwiej magazynuje się w organizmie. Węglan wapnia natomiast dostarcza największej ilości wapnia zawartej w każdej tabletce, jednak potrzeba dodatkowych kwasów żołądkowych, aby rozłożyć związek, więc najlepiej przyjmować go podczas posiłku. Z drugiej strony, cytrynian wapnia może być przyjmowany między posiłkami.

Przed zastosowaniem danego suplementu wapnia należy przeczytać informacje zamieszczone na ulotce. Składniki takie jak mączka kostna lub dolomit mogą zawierać ołów, rtęć, arszenik i inne toksyczne substancje szkodliwe dla zdrowia.

Patrycja Karpińska