Stany zapalne pochwy w ciąży

Stany zapalne pochwy w ciąży są częstą dolegliwością kobiet. W trakcie ciąży pH zmienia się z kwaśnego na zasadowe, co sprzyja infekcjom. Przyczyną stanów zapalnych pochwy w ciąży są najczęściej zakażenia rzęsistkiem, grzybami lub bakteriami. Rzadziej spotykane, ale również powodujące stany zapalne pochwy w ciąży są zakażenia chlamydiami. Jeśli kobieta w ciąży zauważyła niepokojącą wydzielinę z pochwy lub upławy, zaczerwienienie okolic intymnych, dokucza jej świąd lub pieczenie powinna zgłosić się do swojego lekarza prowadzącego ciążę.

Rzęsistkowica w ciąży

Rzęsistkowica to choroba przenoszona drogą płciową. Powoduje ją pierwotniak - rzęsistek pochwowy (Trichomonas vaginalis). Zakażeniu rzęsistkiem ulegają narządy płciowe i układ moczowy zarówno kobiet, jak też mężczyzn. Dlatego istotne jest leczenie obojga partnerów jednocześnie. Również noworodek może ulec zakażeniu rzęsistkiem podczas porodu.

Jego objawy to:

• pienista, obfita, żółtoszara wydzielina z pochwy o nieprzyjemnym zapachu,
• częste i bolesne oddawanie moczu,
• ból podczas stosunku (tzw. dyspareunia),
• pieczenie oraz świąd sromu, szczególnie podczas oddawania moczu
• w badaniu - pH > 4,5, zaczerwienienie ścian pochwy,
• w preparatach obecność ruchomych rzęsistków.

Niestety, zapalenie pochwy spowodowane rzęsistkiem często ma charakter bezobjawowy.

Zakażenia grzybicze w ciąży

Stany zapalne narządów rodnych spowodowane zakażeniem grzybiczym stanowią ok. 25% wszystkich zapaleń pochwy i sromu. Ciąża, antybiotykoterapia, cukrzyca czy otyłość to między innymi czynniki predysponujące do tego zakażenia. Wśród zakażeń grzybiczych najczęściej mamy do czynienia z drożdżycą.

Objawy drożdżycy to:

• uporczywy świąd,
• białawe, gęste, „serowate” upławy z widocznymi grudkami (w preparatach widoczne strzępki grzybni),
• pieczenie okolic sromu i pochwy,
• w badaniu- pH < 4,5,
• przekrwiona błona śluzowa pochwy z białymi nalotami.

Stosowanie mydła glicerynowego jest dobrą profilaktyką stanu zapalnego spowodowanego przez grzyby, gdyż niszczy ono błonę komórkową drożdżaków.

Bakteryjne zakażenia pochwy

Zakażenie bakteryjne pochwy spowodowane jest zmniejszeniem liczby pałeczek kwasu mlekowego (Lactobacillus) i zastąpienie ich innymi bakteriami, nienależącymi do prawidłowej flory bakteryjnej. Powikłania stanu zapalnego narządów rodnych spowodowanego bakteriami u kobiet w ciąży są bardzo groźne.

Rozpoznanie opiera się na stwierdzeniu:

• pH wydzieliny z pochwy > 4,5,
• jednorodne białawe lub białoszare upławy,
• po dodaniu KOH do próbki wydzieliny charakterystyczny „rybi” zapach,
• w preparatach obecność „clue cells” (komórek jeżowych); są to komórki złuszczonego nabłonka pochwy pokryte bakteriami.

Leczenie stanów zapalnych spowodowanych bakteriami opiera się na podaniu antybiotyków.

Każdy stan zapalny pochwy w trakcie ciąży wymaga leczenia. Dlatego tak ważna jest szczegółowa diagnostyka i wykonywanie posiewu z pochwy. Właściwa higiena narządów rodnych i samoobserwacja kobiety często jest najważniejszą kwestią w wykryciu stanu zapalnego pochwy w ciąży.

Monika Łapczyńska