Rozwój płodu ludzkiego

Ciąża rozpoczyna się w chwili, gdy w jajowodzie przyszłej mamy dojdzie do połączenia komórki jajowej z plemnikiem (zapłodnienie). W ten sposób powstaje pierwsza komórka nowego organizmu – zygota. Żeby mógł się z niej rozwinąć mały człowiek, musi ulec wielu podziałom. Pierwszy podział następuje po blisko 30 godzinach od zapłodnienia.

Spis treści:
  1. 1. Pierwsze dni rozwoju płodu
  2. 2. Pierwsze tygodnie rozwoju płodu
  3. 3. Pierwsze miesiące rozwoju płodu
  4. 4. Rozwój płodu w II trymestrze
  5. 5. Rozwój płodu w III trymestrze
  6. 6. Rozwój płodu w ostatnim miesiącu

1. Pierwsze dni rozwoju płodu

Wówczas nasz maluszek składa się już z 2 identycznych komórek (blastomerów). Po 3–4 dniach ma ich aż 12–16. Jest wtedy podobny do owocu morwy (dlatego nazywamy go morulą). Pod koniec pierwszego tygodnia ciąży ze zgromadzenia komórek wyodrębnia się część, która utworzy zarodek, a pozostałe przeistoczą się w łożysko i błony go otaczające.

8. dnia od zapłodnienia rozpoczyna się okres zarodkowy. Zaczynają się wyodrębniać zawiązki tkanek. Wtedy również zarodek powinien zakończyć swoją wędrówkę z jajowodu i znajdować się w jamie macicy. Ponieważ kończą się zapasy energetyczne, najwyższy czas, żeby mama zaczęła mu dostarczać substancji odżywczych. Około 12. dnia kończy się proces implantacji (zagnieżdżania w ścianie macicy) i zaczyna się formować łożysko. Następuje zwiększenie dopływu krwi do zarodka, co czasem objawia się niewielkim krwawieniem (kobieta może je pomylić z miesiączką). Pod koniec 2. tygodnia w embrionie wyodrębnia się część głowowa.

2. Pierwsze tygodnie rozwoju płodu

W 3. tygodniu powstaje struna grzbietowa – tworzy oś zarodka, wokół której powstanie kręgosłup. W tym czasie naczynia krwionośne matki łączą się z naczyniami łożyska.

W 4. tygodniu życia rozpoczyna się okres organogenezy. Do 8. tygodnia powinny powstać najważniejsze dla życia narządy. Na początku 2. miesiąca rozwoju pojawiają się pierwsze skurcze serca. Jednak za pomocą USG jego czynność można uwidocznić dopiero od 6. tygodnia. Ponieważ zarodek ciągle rośnie, aby zapewnić mu odpowiedni dowóz tlenu i substancji odżywczych, zaczynają się tworzyć naczynia krwionośne oraz krew. Rozwija się również układ nerwowy. W 4. tygodniu mózg to zaledwie 3 pęcherzyki, ale 7 dni później można w nim wyróżnić już te same części, co w mózgu dorosłego człowieka. Układ pokarmowy to na początku ślepo zakończona rurka, z której pod koniec 2. miesiąca wyodrębnią się przełyk, żołądek i jelita.

3. Pierwsze miesiące rozwoju płodu

Na przełomie 4. i 5. tygodnia rozpoczyna swój rozwój układ oddechowy. Powstają też zawiązki układu moczowego i narządów płciowych. Pod koniec okresu zarodkowego kształtuje się twarz. 2. miesiąc ciąży ma olbrzymie znaczenie dla prawidłowego rozwoju malucha. To czas kształtowania się jego najważniejszych narządów i układów. Jest on wtedy najbardziej wrażliwy na działanie wszelkich szkodliwych czynników. Przyszła mama powinna bardzo na siebie uważać (nie pić alkoholu, nie palić, dobrze się odżywiać, przyjmować tylko niezbędne leki po konsultacji z lekarzem).

9. tydzień ciąży rozpoczyna okres płodowy, który będzie trwać aż do porodu.

Pod koniec I trymestru (3. miesiąc) płód zaczyna przypominać małego człowieka. Co prawda głowa stanowi połowę jego wielkości, ale ma już oczy, uszy, mruga, pojawia się odruch ssania. W 12. tygodniu można się nawet dowiedzieć, czy będziemy mieć syna czy córeczkę. W tym czasie płód ma niecałe 9 cm i waży około 45 g. Za to mama wreszcie może zaobserwować powiększenie brzucha.

4. Rozwój płodu w II trymestrze

W 5. miesiącu u malucha pojawiają się brwi i rzęsy. Zaczynają tworzyć się kości, a tułów i kończyny rosną szybciej niż głowa. Mały człowiek ma już około 14 cm wzrostu i waży 200 g.

Do końca II trymestru płód wykształci zawiązki zębów, pokryje się meszkiem (lanugo), a nawet zacznie słyszeć. Jego proporcje ciała będą już zbliżone do proporcji noworodka. W 18.–20. tygodniu mama powinna wyczuwać jego ruchy. Jest już znacznie większy – mierzy od 23 do 25 cm i waży 820–1000 g.

5. Rozwój płodu w III trymestrze

Na 7. miesiąc przypada okres intensywnego rozwoju mózgu. W 26. tygodniu dużą dojrzałość osiąga też układ oddechowy. Rozpoczyna się wydzielanie surfaktantu (substancja pokrywająca pęcherzyki płucne, chroni je przed zapadaniem się i sklejaniem w czasie oddychania – zapobiega powstawaniu niewydolności oddechowej). W tym okresie mózg jest już zdolny do kontrolowania oddechem. Dlatego płody urodzone w 7. miesiącu mają znacznie większą szansę na przeżycie niż te, które na świat przyszły wcześniej. Na początku III trymestru maluch otwiera oczy i jest w stanie odróżniać światło od ciemności. Urósł do 28 cm i waży 1300–1700 g.

W 8. miesiącu ciąży płód istotnie zwiększa swoją wagę – do 2250–2500 g. Mierzy 30–32 cm. Gdyby w tym czasie doszło do porodu, jest zdolny do samodzielnego życia.

6. Rozwój płodu w ostatnim miesiącu

W ostatnim miesiącu ciąży płód rośnie wolniej. Pojawiają się paznokcie, znika meszek płodowy. Gdy ustawi się główką w stronę miednicy, oznacza to, że jest gotowy do przyjścia na świat. 3–4 tygodnie przed porodem przyszła mama może zauważyć obniżenie się macicy o kilka cm. W ostatnim tygodniu ciąży zazwyczaj pojawiają się też nieregularne i najczęściej niebolesne skurcze (tzw. skurcze przepowiadające), które często bywają mylone z rozpoczynającym się porodem. To znak, że niedługo będzie można nareszcie powitać malucha na świecie.

Bibliografia

  • Bręborowicz G. Ginekologia i położnictwo, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2005, ISBN 83-200-3082-X
  • Słomko Z. Ginekologia, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2008, ISBN 978-83-200-3153-9
  • Dębski R. Ginekologia kliniczna Tom 1-3, Urban & Partner, Wrocław 2009, ISBN 978-83-7609-013-9
  • Eisenberg A., Hathaway S., Murkoff H., W oczekiwaniu na dziecko - poradnik dla przyszłych matek i ojców, REBIS, Poznań 2004, ISBN 83-7301-429-2
Porozmawiaj o tym na 9 miesięcy, ciąża »

Artykuły Kalendarz ciąży

Przebieg ciąży
Kalendarz ciąży Przebieg ciąży

Ciąża zazwyczaj trwa 40 tygodni. Czas ten można podzielić na 9 miesięcy albo na trzy trymestry: I trymestr - od zapłodnienia do 13 tygodnia ciąży, II trymestr- od 14 tygodnia do 27 tygodnia ciąży, III trymestr - od 28 tygodnia do 40 tygodnia ciąży.

Ile trwa ciąża?
Kalendarz ciąży Ile trwa ciąża?

Ponad dziewięciomiesięczny okres ciąży dzieli się na trzy trymestry, które są głównymi etapami rozwoju płodu. Trymestry różnią się nieznacznie długością. Pierwszy obejmuje 13 początkowych tygodni. Jest to czas, kiedy tworzą się...

Kalendarz ciąży Nieprawidłowości w obrębie płodu

Nieprawidłowości w obrębie rozwijającego się zarodka lub związane z budową łożyska należą do najczęstszych przyczyn poronień, zwłaszcza na wczesnym etapie ciąży. Ich przyczyną są najczęściej błędy genetyczne. Poronienia zdarzają się dość często. Dla...

Kalendarz ciąży Jak rozwija się płód?

Dziecko rozwija się przez 38 tygodni w brzuchu kobiety. Worek płodowy, wody płodowe, pępowina i łożysko zapewniają mu komfortowe warunki do rozwoju, a także by pływało, kręciło się i kopało. Dziecko smakuje płyn owodniowy, który je ogrzewa i chroni...

Kalendarz ciąży Rozwój w pierwszych dniach po zapłodnieniu

Zapłodnienie powoduje powstanie zygoty, która przesuwa się do macicy dzięki ruchom rzęsek. W tym czasie przechodzi liczne podziały. Pierwszy to bruzdkowanie. W trzeciej dobie po zapłodnieniu jest 12-16 blastomerów. Komórka znajduje...

Kalendarz ciąży Moment poczęcia

Zapłodnienie to połączenie męskich i żeńskich komórek rozrodczych, w wyniku czego powstaje nowa komórka – zygota. W wyniku współżycia kobiety i mężczyzny może dojść do wytrysku nasienia w drogach rodnych kobiety. Wprowadzone w...

Ciąża miesiąc po miesiącu
Kalendarz ciąży Ciąża miesiąc po miesiącu

Ciąża to bardzo ważny okres w życiu każdej kobiety. Czekając na maleństwo, każda mama bacznie obserwuje zmiany swojego organizmu. Ciąża człowieka to okres czterdziestu tygodni. Bardzo często lekarze dzielą go na dziewięć miesięcy lub trzy trymestry, z...

Termin porodu
Kalendarz ciąży Termin porodu

Podobnie jak w realnym życiu, dzieci przeważnie nie kierują się harmonogramami. Same wybierają moment, w którym są gotowe do przyjścia na świat. Według statystyk, tylko cztery kobiety na sto rodzą we właściwym terminie, a ponieważ prawidłowa ciąża...

Badania w ciąży Tętno płodu

Tętno płodu jest często monitorowanym parametrem w trakcie ciąży. W prawidłowych warunkach jego częstość waha się między 110-150 uderzeń na minutę.

Makrosomia płodu
Przeciwwskazania do porodu w wodzie Makrosomia płodu

Makrosomia płodu to inaczej hipertrofia wewnątrzmaciczna, która charakteryzuje się nienaturalnym w stosunku do wieku ciąży wzrostem płodu. Dziecko w łonie matki jest zbyt ciężkie i zbyt duże.

Echokardiografia płodu
Monitorowanie czynności serca płodu Echokardiografia płodu

Echokardiografia płodu pozwala na wykrycie wad serca u dziecka jeszcze w czasie jego życia płodowego. Za pomocą wysokiej klasy aparatu echokardiograficznego badany jest układ krążenia płodu.

Obumarcie płodu
Objawy poronienia Obumarcie płodu

Obumarcie płodu w macicy matki jest traumatycznym przeżyciem. Przyczynami są zazwyczaj wady genetyczne dziecka. Niezwykle istotne jest wsparcie całej rodziny.

Obrzęk płodu
Kordocenteza Obrzęk płodu

Obrzęk płodu to zaburzenie oznaczające, że w jamach ciała płodu gromadzi się płyn. Stan ten może być wywołany konfliktem serologicznym lub czynnikami nieimmunologicznymi.

Zaburzenia pracy serca płodu Bradykardia płodu

Bradykardia płodu to innymi słowy zwolnienie akcji serca płodu. Zbyt wolne tętno może być wynikiem niedotlenienia, wad serca lub wad chromosomalnych. Diagnostyka to przede wszystkim KTG.

Zaburzenia pracy serca płodu KTG płodu

KTG płodu to badanie kardiotokograficzne. Łączy ono kardiografię i tokografię, a więc bada częstotliwość akcji serca płodu i skurczów macicy.

Tachykardia płodu
Zaburzenia pracy serca płodu Tachykardia płodu

Tachykardia płodu to patologiczne przyspieszenie akcji serca płodu. Może wynikać z niedotlenienia dziecka, ale także chorób przewlekłych u matki. Wymaga specjalistycznych badań i leczenia.

Kordocenteza Hipotrofia płodu

Hipotrofia płodu to nieprawidłowo mały rozmiar dziecka. Dzieci z hipotrofią mogą mieć też niską wagę urodzeniową, co wiąże się z dodatkowym ryzykiem. Dobrze jest zapobiegać temu stanowi.

Karta ciąży Karta ruchów płodu

Obserwacja ruchów płodu to przyjemne zadanie przyszłej mamy. Doskonałym narzędziem do notowania ilości ruchów płodu w ciągu doby jest specjalna karta ruchów płodu.

Ciąża tydzień po tygodniu Biometryczne wymiary płodu

W czasie badań USG w ciąży lekarz będzie oznaczał szereg wymiarów dziecka, podając często jedynie ich dziwnie brzmiące skróty. Program komputerowy obsługujący aparat USG obliczał zaś będzie odpowiadające tym wymiarom tygodnie ciąży. Po wyjściu...

Tętno płodu Detektory tętna płodu

Detektory tętna płodu to urządzenia, które pozwalają na podsłuchiwanie pracy serca dziecka rozwijającego się w łonie matki. Na rynku dostępne są również detektory tętna, których można używać w domu.

Zaburzenia pracy serca płodu
Komplikacje okołoporodowe Zaburzenia pracy serca płodu

Zaburzenia pracy serca płodu obserwowane za pomocą badania kardiotokograficznego dostarczają informacji na temat stanu płodu i mogą świadczyć na przykład o niedotlenieniu wewnątrzmacicznym.

Skurcze i bóle brzucha w ciąży Ruchy płodu w ciąży

Ruchy płodu w ciąży zaczynają się bardzo wcześnie - około 6. tygodnia. Kobieta zaczyna je odczuwać nieco później. Monitorowanie ruchów dziecka pozwala na sprawdzenie, czy dziecko dobrze się rozwija.

Echo serca płodu
Badania prenatalne Echo serca płodu

Echo serca płodu to badanie echokardiograficzne, czyli USG serca płodu. Pozwala na wykrycie wad serca płodu i różnych nieprawidłowości dotykających funkcjonowania serca i arytmii.

Ruchy płodu przed porodem
Ocena ruchliwości płodu Ruchy płodu przed porodem

Przed porodem ruchy płodu ulegają zmianie, gdyż dziecko ma znacznie mniej miejsca w macicy. Częstotliwość ruchów powinna jednak być taka sama jak na wcześniejszych etapach ciąży.

Zabiegi okołoporodowe Monitorowanie czynności serca płodu

KTG jest jednym z podstawowych badań wykonywanych podczas porodu. Polega na zapisie tonów serca płodu z jednoczesnym zapisem czynności skurczowej macicy. Pozwala mieć cały czas dziecko pod kontrolą.

Wysokie tętno płodu
Tętno płodu Wysokie tętno płodu

Wysokie tętno płodu może być oznaką zagrożenia płodu. Aby w porę wychwycić wszelkie nieprawidłowości, należy systematycznie badać tętno płodu w czasie ciąży. Jakie jest normalne tętno płodu?

Badania w ciąży Ocena ruchliwości płodu

Ruchy płodu są zazwyczaj powodem do największej radości w ciąży, a ich brak do największego niepokoju. Rosnący brzuch, dźwięk bijącego serca płodu i jego ruchy o wiele bardziej przekonują o rozwijającym się życiu niż dwie kreski na teście ciążowym. Ruchliwość...

Kalendarz ciąży Nieprawidłowości w obrębie płodu

Nieprawidłowości w obrębie rozwijającego się zarodka lub związane z budową łożyska należą do najczęstszych przyczyn poronień, zwłaszcza na wczesnym etapie ciąży. Ich przyczyną są najczęściej błędy genetyczne. Poronienia zdarzają się dość często. Dla kobiety...

Poronienie Przyczyny i leczenie przy obumarciu płodu

Obumarcie płodu w macicy to zgon płodu przed jego całkowitym wydaleniem lub wydobyciem z organizmu matki, niezależnie od czasu trwania ciąży, który nie jest spowodowany przerwaniem ciąży. Na obumarcie płodu wskazuje to, że płód nie oddycha...

Rozwój wcześniaka
Wcześniak Rozwój wcześniaka

Rozwój wcześniaka przebiega zupełnie inaczej niż rozwój noworodka, który przyszedł na świat w 40. tygodniu ciąży, dlatego zaleca się stosowanie innych norm rozwojowych. Jedną z nich jest siatka centylowa dla wcześniaków, która...

Niemowlę Rozwój niemowlęcia

Kto by pomyślał, że ta bezbronna istotka, która płaczem obwieściła swój pierwszy kontakt ze światem, już rok później będzie biegać, mówić, bawić się i aktywnie poznawać otoczenie? Trudno w to uwierzyć rodzicom, którzy...

Maluch Rozwój malucha

W okresie po niemowlęcym, rozwój dziecka tylko nieznacznie traci na swej dynamice. Maluch, na początku drugiego roku życia, ma już za sobą tak spektakularne osiągnięcia jak pierwszy krok i pierwsze słowo. Teraz czeka go doskonalenie umiejętności,...

Rozwój przedszkolaka
Przedszkolak Rozwój przedszkolaka

Za początek wieku przedszkolnego uznaje się trzeci rok życia.To wiek, w którym dziecko rozpoczyna edukację przedszkolną. To również przełomowy moment w jego rozwoju społecznym. Wchodzi on wówczas w zupełnie nowy świat. Staje się członkiem...

Uczeń Rozwój ucznia

Dziecko, które zaczyna swoją szkolną edukację, jest już dużo bardziej rozwinięte pod względem fizycznym, niż było jako przedszkolak. Jest silniejsze, dojrzalsze. Dużo bardziej wytrzymały jest układ nerwowy, mięśniowy. Grupy mięśniowe wzmacniają...

Wspomóż rozwój intelektualny swojego Dziecka Rozwój inteligencji

Rozwój inteligencji przedszkolaka w dużej mierze zależy od jego wrodzonych predyspozycji, jednak nie jest to jedyny czynnik wpływający na inteligencję dziecka. Rodzice i opiekunowie także mają wpływ na rozwój inteligencji u dziecka. Inteligencja...

Rozwój dwulatka
Rozwój fizyczny malucha Rozwój dwulatka

Pierwsze urodziny są umownym zakończeniem wieku niemowlęcego. Dziecko wchodzi w następny okres życia, w którym czeka je opanowanie wielu nowych umiejętności, takich jak samodzielne chodzenie, bieganie, posługiwanie się mową czy kontrola nad potrzebami...

Wspomóż rozwój intelektualny swojego Dziecka Rozwój wyobraźni

Rozwój wyobraźni dzieci często jest zaniedbywany przez rodziców i pedagogów ze względu na utożsamienie wyobraźni z niepotrzebnym fantazjowaniem. Szkoła przykłada wagę do tego, by wyposażyć wychowanków w niezbędną wiedzę i umiejętności....

Rozwój niemowlęcia Rozwój niemowlęcia miesiąc po miesiącu

Kalendarze i podręczniki, które podają, jak przebiega rozwój niemowlęcia miesiąc po miesiącu, pozwalają rodzicom oceniać postępy swoich pociech i wstępnie diagnozować zaburzenia rozwojowe. Pierwszy rok życia dziecka jest bowiem okresem niezwykle...

Rozwój malucha Rozwój rocznego dziecka

Pierwszy rok życia dziecka to okres niezwykłych i szybkich zmian. W tym czasie obserwujesz, jak twoje dziecko po raz pierwszy o własnych siłach przekręca się z plecków na brzuszek, siada, wypowiada pierwsze słowa, po raz pierwszy raczkuje. Dla rodziców...

Rozwój fizyczny ucznia
Rozwój ucznia Rozwój fizyczny ucznia

Młodszy wiek szkolny to inaczej późne dzieciństwo. Stanowi on swego rodzaju pomost, między wiekiem przedszkolnym a adolescencją. Debiut w szkole to poważne wyzwanie dla niejednego dziecka. Spontaniczna i głównie zdominowana przez zabawę...

pokaż 10 następnych
Zamknij

Wypełnij swoje dane

Ryzyko schorzeń często zależne jest od płci, wieku i wykonywanego zawodu

Wiek determinuje zarówno ryzyko schorzeń, jak i rodzaj leczenia

Dzięki informacji o Twojej lokalizacji i ubezpieczeniu, będziemy mogli zaproponować Ci najlepszych specjalistów i kliniki zajmujące się Twoim problemem

-

Dane kontaktowe potrzebne są nam do powiadomienia Cię o odpowiedziach specjalistów

Akceptuję regulamin zadawania pytań.
Cofnij